Hệ thống bảo hiểm y tế công cộng bảo đảm quyền tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho mọi công dân, cũng như cho người nước ngoài có giấy phép định cư hoặc hợp đồng lao động hợp pháp. Hệ thống bảo hiểm y tế công cộng hoạt động trên nguyên tắc đoàn kết chia sẻ, theo đó chi phí y tế được chia sẻ giữa người khỏe mạnh và người bệnh, giữa người có thu nhập cao và người có thu nhập thấp.
Quyền lựa chọn công ty bảo hiểm y tế
Mỗi cá nhân tham gia bảo hiểm y tế công cộng có quyền lựa chọn công ty bảo hiểm y tế phù hợp và chỉ được thay đổi công ty bảo hiểm tối đa một lần trong một năm.
Quyền lựa chọn cơ sở y tế
Người được bảo hiểm có quyền tự do đăng ký tại các phòng khám đa khoa, nhi khoa, nha khoa hoặc phụ khoa và chỉ được thay đổi tối đa ba tháng một lần.
Vai trò của bác sĩ cơ sở
Các phòng khám đa khoa và nhi khoa đóng vai trò là tuyến đầu trong hệ thống chăm sóc sức khỏe. Những cơ sở này chịu trách nhiệm quản lý hồ sơ bệnh án, theo dõi sức khỏe định kỳ, tiêm chủng, kiểm tra huyết áp, cholesterol và các dịch vụ y tế cơ bản khác. Bác sĩ cơ sở đảm nhiệm việc chẩn đoán và điều trị các bệnh thường gặp như cảm cúm, nhiễm trùng v.v. và bệnh mãn tính (như tiểu đường, tăng huyết áp v.v.). Trong trường hợp cần thiết, bác sĩ cơ sở sẽ giới thiệu bệnh nhân đến các chuyên khoa phù hợp, đồng thời bảo đảm tính liên tục trong quá trình điều trị.
Cơ chế thanh toán
Cơ chế tài chính của hệ thống bảo hiểm y tế công cộng được thiết lập đa dạng nhằm đáp ứng đặc thù của từng loại hình dịch vụ:
- Thanh toán định kỳ theo đầu người: Khoản chi phí cố định hàng tháng, không phụ thuộc vào tần suất khám bệnh, được sử dụng để trang trải hoạt động của phòng khám và một số thủ thuật y khoa theo quy định của Bộ Y tế. Cơ chế này áp dụng cho bác sĩ đa khoa và nhi khoa từ sau năm 1990, cho nha khoa từ năm 2022 và cho phụ khoa từ năm 2026.
- Tạm ứng: Xác định dựa trên khoản thanh toán trước đó của các cơ sở y tế.
- Thanh toán theo ngày chăm sóc: Áp dụng chủ yếu tại các cơ sở điều trị nội trú, tính trên số giường bệnh sử dụng, với mức chi trả có thể giảm dần theo thời gian nằm viện.
- Thanh toán theo chẩn đoán (DRG): Dựa trên hệ thống phân loại bệnh nhân, giúp nâng cao hiệu quả điều trị và rút ngắn thời gian nằm viện.
- Thanh toán cho điều trị riêng lẻ: Áp dụng cho các bác sĩ chuyên khoa ngoại trú.
- Thanh toán theo gói: Dành cho các loại hình chăm sóc thường xuyên, ví dụ gói chăm sóc thai sản cho phụ nữ mang thai.
- Thanh toán trực tiếp: Áp dụng cho các dịch vụ không nằm trong phạm vi bảo hiểm y tế công cộng, như cấp giấy chứng nhận sức khỏe, giấy khám sức khỏe học lái xe, khám phòng bệnh chuyên sâu theo yêu cầu, một số thủ thuật nha khoa hoặc thẩm mỹ, một số loại thuốc men và thiết bị y tế.
Mức đóng bảo hiểm y tế
Tỷ lệ đóng bảo hiểm y tế hiện hành là 13,5% tiền lương đối với người lao động. Đối với người tự kinh doanh, mức đóng được tính bằng 13,5% của 50% thu nhập sau khi trừ chi phí. Theo số liệu của Cục Thống kê công bố ngày 4 tháng 12 năm 2025, mức lương trung bình tại Cộng hòa Séc đạt 48295 korun/tháng, tương ứng với khoản đóng bảo hiểm y tế trung bình là 6521 korun/tháng.
