Tóm tắt
Kỳ kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám, chữa bệnh dự kiến triển khai lần đầu năm 2027; Bộ Y tế yêu cầu các cơ sở đào tạo y khoa rà soát chương trình để đáp ứng chuẩn đầu ra. Thứ trưởng Y tế Đỗ Xuân Tuyên nhấn mạnh mục tiêu chuẩn hóa chất lượng nhân lực, bảo đảm an toàn người bệnh tại Hội nghị Giáo dục Y học toàn quốc lần thứ X ở Đại học Phenikaa, với sự tham dự của hơn 70 cơ sở đào tạo và chuyên gia quốc tế.
Theo lộ trình, năm 2027 tổ chức kiểm tra cho bác sĩ y khoa, bác sĩ Răng - Hàm - Mặt, bác sĩ y học cổ truyền và bác sĩ y học dự phòng; năm 2028 áp dụng với y sĩ, điều dưỡng, hộ sinh; năm 2029 cho kỹ thuật y, dinh dưỡng lâm sàng, cấp cứu viên ngoại viện và tâm lý lâm sàng. Kỳ đánh giá do Hội đồng Y khoa quốc gia tổ chức và lần đầu diễn ra tại Việt Nam. Bác sĩ đủ điều kiện hành nghề nhưng chưa nộp hồ sơ xin cấp giấy phép trước 31/12/2026 sẽ phải thi đạt yêu cầu khi đề nghị cấp phép từ 2027.
Để chuẩn bị, Bộ Y tế đề nghị các trường đối chiếu chuẩn đầu ra với yêu cầu năng lực hành nghề, nhận diện phần còn thiếu hoặc cần củng cố để hỗ trợ người học. Các đơn vị chức năng của Bộ Y tế phối hợp với Hội đồng Y khoa quốc gia và các bên liên quan cung cấp thông tin, hướng dẫn theo thẩm quyền để cơ sở đào tạo và người học chủ động chuẩn bị.
Ông Nguyễn Ngô Quang, Cục trưởng Cục Khoa học công nghệ và Đào tạo (Bộ Y tế), cho biết kỳ kiểm tra sẽ kết hợp đánh giá lý thuyết và thực hành thay vì chỉ kiến thức như thi truyền thống. Hội đồng Y khoa quốc gia đã lập các ban chuyên môn xây dựng công cụ đánh giá; phần lý thuyết dự kiến thi trắc nghiệm trên máy tính. Quy trình thống nhất sẽ bao trùm các khâu từ đăng ký, duyệt hồ sơ, tổ chức, chấm điểm, công bố kết quả đến phúc khảo.
Ông Lê Quang Cường, Chủ tịch Hội Giáo dục Y học Việt Nam, nhận định giáo dục y học đang chuyển sang mô hình lấy người học làm trung tâm, coi chuẩn đầu ra và năng lực thực hành là trọng tâm. Kỳ kiểm tra năng lực không chỉ là một kỳ thi mà là bước chuyển quan trọng để chuẩn hóa chất lượng đào tạo và năng lực đội ngũ hành nghề, đồng thời đặt ra trách nhiệm lớn hơn cho các cơ sở đào tạo.
Ông Nguyễn Thanh Hồi, Tổng giám đốc Bệnh viện Đại học Phenikaa kiêm Hiệu trưởng Trường Y - Dược Phenikaa, đề xuất chuyển từ tiếp cận theo từng môn học sang mô hình tích hợp, kết nối kiến thức cơ bản với lý thuyết và thực hành lâm sàng qua từng ca bệnh. Các trường cần củng cố đội ngũ giảng viên, tăng liên kết với bệnh viện thực hành, xây dựng tài liệu phù hợp và bổ sung tình huống lâm sàng sát thực tế.
Hiện Việt Nam có hơn 200 cơ sở đào tạo nhân lực y tế, trong đó 66 cơ sở giáo dục đại học, mỗi năm đào tạo khoảng 10.000-12.000 bác sĩ tốt nghiệp. Những năm gần đây, khối đại học tư thục gia tăng tham gia đào tạo y khoa.
Theo lộ trình, năm 2027 tổ chức kiểm tra cho bác sĩ y khoa, bác sĩ Răng - Hàm - Mặt, bác sĩ y học cổ truyền và bác sĩ y học dự phòng; năm 2028 áp dụng với y sĩ, điều dưỡng, hộ sinh; năm 2029 cho kỹ thuật y, dinh dưỡng lâm sàng, cấp cứu viên ngoại viện và tâm lý lâm sàng. Kỳ đánh giá do Hội đồng Y khoa quốc gia tổ chức và lần đầu diễn ra tại Việt Nam. Bác sĩ đủ điều kiện hành nghề nhưng chưa nộp hồ sơ xin cấp giấy phép trước 31/12/2026 sẽ phải thi đạt yêu cầu khi đề nghị cấp phép từ 2027.
Để chuẩn bị, Bộ Y tế đề nghị các trường đối chiếu chuẩn đầu ra với yêu cầu năng lực hành nghề, nhận diện phần còn thiếu hoặc cần củng cố để hỗ trợ người học. Các đơn vị chức năng của Bộ Y tế phối hợp với Hội đồng Y khoa quốc gia và các bên liên quan cung cấp thông tin, hướng dẫn theo thẩm quyền để cơ sở đào tạo và người học chủ động chuẩn bị.
Ông Nguyễn Ngô Quang, Cục trưởng Cục Khoa học công nghệ và Đào tạo (Bộ Y tế), cho biết kỳ kiểm tra sẽ kết hợp đánh giá lý thuyết và thực hành thay vì chỉ kiến thức như thi truyền thống. Hội đồng Y khoa quốc gia đã lập các ban chuyên môn xây dựng công cụ đánh giá; phần lý thuyết dự kiến thi trắc nghiệm trên máy tính. Quy trình thống nhất sẽ bao trùm các khâu từ đăng ký, duyệt hồ sơ, tổ chức, chấm điểm, công bố kết quả đến phúc khảo.
Ông Lê Quang Cường, Chủ tịch Hội Giáo dục Y học Việt Nam, nhận định giáo dục y học đang chuyển sang mô hình lấy người học làm trung tâm, coi chuẩn đầu ra và năng lực thực hành là trọng tâm. Kỳ kiểm tra năng lực không chỉ là một kỳ thi mà là bước chuyển quan trọng để chuẩn hóa chất lượng đào tạo và năng lực đội ngũ hành nghề, đồng thời đặt ra trách nhiệm lớn hơn cho các cơ sở đào tạo.
Ông Nguyễn Thanh Hồi, Tổng giám đốc Bệnh viện Đại học Phenikaa kiêm Hiệu trưởng Trường Y - Dược Phenikaa, đề xuất chuyển từ tiếp cận theo từng môn học sang mô hình tích hợp, kết nối kiến thức cơ bản với lý thuyết và thực hành lâm sàng qua từng ca bệnh. Các trường cần củng cố đội ngũ giảng viên, tăng liên kết với bệnh viện thực hành, xây dựng tài liệu phù hợp và bổ sung tình huống lâm sàng sát thực tế.
Hiện Việt Nam có hơn 200 cơ sở đào tạo nhân lực y tế, trong đó 66 cơ sở giáo dục đại học, mỗi năm đào tạo khoảng 10.000-12.000 bác sĩ tốt nghiệp. Những năm gần đây, khối đại học tư thục gia tăng tham gia đào tạo y khoa.