Các nước vùng Vịnh khởi động lại kế hoạch xây dựng các tuyến xuất khẩu trên bộ để bảo đảm dòng chảy dầu khí trước rủi ro tại các “nút thắt” hàng hải. Eo biển Hormuz đang bị Iran phong tỏa, còn Báb al‑Mandab đối mặt đe dọa từ phiến quân Houthi ở Yemen. Các phương án được cân nhắc gồm đường ống từ Iraq qua Kuwait và Ả Rập Saudi tới các cảng Oman trên bờ Biển Ả Rập, hoặc tuyến dẫn từ Basra (Iraq) lên Thổ Nhĩ Kỳ.

Ả Rập Saudi đã khôi phục công suất tối đa của đường ống Đông–Tây (Petroline) lên khoảng 7 triệu thùng/ngày, nhưng vẫn không thể bù lượng 20–21 triệu thùng dầu và sản phẩm từng đi qua Hormuz, tương đương gần 1/5 tiêu thụ toàn cầu. Đường ống dài khoảng 1.200 km đưa dầu từ các mỏ phía đông tới cảng Janbu trên Biển Đỏ; từ đây dầu đi qua Báb al‑Mandab sang châu Á. Nếu eo biển này bị chặn, tàu chở dầu chỉ còn lối qua kênh đào Suez của Ai Cập.

Đối với LNG, eo Hormuz vẫn gần như không thể thay thế do vận chuyển trên bộ phức tạp và tốn kém hơn nhiều so với dầu, khiến an toàn tuyến biển này càng then chốt.

Một hướng đi khác là “đặt cược” vào các cảng Oman. Ý tưởng do cố Quốc vương Qaboos bin Said nêu ra từ ba thập kỷ trước: xây đường ống dọc bờ Vịnh Ba Tư thu gom dầu từ Ả Rập Saudi và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất, kết nối tới Dukm và Salalah, né cả các điểm nghẽn ở Vịnh Ba Tư lẫn Biển Đỏ. Dù tốn kém và mất vài năm xây dựng, Oman đã có mạng ống đến sát biên giới; nhà máy lọc dầu đầu tiên ở Dukm là dự án chung Oman–Kuwait, và Ả Rập Saudi cũng đầu tư vào các nút logistics tại đây. Oman duy trì quan hệ hữu hảo với Mỹ và Iran, là nhà sản xuất dầu khí đáng kể, và cơ sở hạ tầng ở Dukm đủ sức tiếp nhận dầu từ láng giềng.

Song song, các nước vùng Vịnh thúc đẩy mạng lưới đường bộ, đường sắt và cáp dữ liệu mới để giảm phụ thuộc vào Iran và eo Hormuz. Nổi bật là Hành lang kinh tế Ấn Độ–Trung Đông–châu Âu (India–Middle East–Europe Economic Corridor, IMEC) do Mỹ hậu thuẫn, nhằm rút ngắn thời gian và chi phí giao thương giữa châu Á và châu Âu qua các nước vùng Vịnh và Israel.

Thổ Nhĩ Kỳ muốn trở thành trung tâm năng lượng khu vực. Người đứng đầu Cơ quan Năng lượng Quốc tế (International Energy Agency) Fatih Birol đề xuất đường ống dẫn dầu Basra–Ceyhan nối các mỏ của Iraq với cảng Địa Trung Hải Ceyhan của Thổ Nhĩ Kỳ, tăng an ninh nguồn cung cho châu Âu. Ankara cũng làm sống lại kế hoạch đường ống khí từ Qatar qua Ả Rập Saudi, Jordan và Syria tới Thổ Nhĩ Kỳ rồi kéo tiếp sang Bulgaria; đồng thời thúc đẩy kết nối khí Turkmenistan với mạng ống từ Azerbaijan sang châu Âu bằng tuyến vượt Biển Caspi, và để mắt đến các mỏ dầu ở Syria.

Với Qatar, mô hình xuất khẩu LNG bằng tàu vốn linh hoạt hơn bán khí qua đường ống. Tuy nhiên, rủi ro tại Hormuz đang khiến phương án đường ống khí đến châu Âu được cân nhắc lại như một lựa chọn khả thi.