Tóm tắt
Giải Nobel Hóa học 2026 được trao cho Henri Kagan (Pháp) và Kenso Soai (Nhật Bản) nhờ khám phá các hiệu ứng phi tuyến và cơ chế tự xúc tác trong tổng hợp hữu cơ bất đối xứng. Ủy ban Nobel (comité Nobel) đánh giá các phát hiện này có vai trò then chốt với việc thiết kế phản ứng phục vụ sản xuất dược phẩm. Lễ công bố diễn ra tại Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển (Académie royale des sciences de Suède) ở Stockholm, hai nhà khoa học xuất hiện qua màn hình khi xướng danh.
Henri Kagan, 95 tuổi, hiện là giáo sư tại Đại học Paris-Saclay (université Paris-Saclay). Kenso Soai, 76 tuổi, là giáo sư tại Đại học Khoa học Tự nhiên Tokyo (université des sciences naturelles de Tokyo). Hóa học là giải khoa học thứ ba của mùa Nobel năm nay, sau y học và vật lý được công bố vào đầu tuần.
Trong sự nghiệp, Henri Kagan còn được quốc tế ghi nhận vì tiên phong đưa đất hiếm nhóm lanthanide vào hóa học hữu cơ, mở rộng đáng kể bộ công cụ xúc tác và tổng hợp cho các nhà hóa học.
Sự vinh danh lần này được nhiều người xem là khắc phục điều từng bị coi là bất công: năm 2001, giải trao cho lĩnh vực catalyse bất đối xứng nhưng Kagan bị loại do quy định tối đa ba chủ nhân, dù ông thường được coi là “cha đẻ” của kỹ thuật này. Khi đó giải thuộc về William Knowles, Barry Sharpless và Ryoji Noyori.
Bên cạnh danh vọng, giải Nobel đi kèm bằng chứng nhận, huy chương vàng và khoản thưởng 12 triệu couronnes suédoises, tương đương hơn 1 triệu EUR. Giải Kinh tế sẽ khép lại mùa Nobel vào ngày 12 tháng 10.
Henri Kagan, 95 tuổi, hiện là giáo sư tại Đại học Paris-Saclay (université Paris-Saclay). Kenso Soai, 76 tuổi, là giáo sư tại Đại học Khoa học Tự nhiên Tokyo (université des sciences naturelles de Tokyo). Hóa học là giải khoa học thứ ba của mùa Nobel năm nay, sau y học và vật lý được công bố vào đầu tuần.
Trong sự nghiệp, Henri Kagan còn được quốc tế ghi nhận vì tiên phong đưa đất hiếm nhóm lanthanide vào hóa học hữu cơ, mở rộng đáng kể bộ công cụ xúc tác và tổng hợp cho các nhà hóa học.
Sự vinh danh lần này được nhiều người xem là khắc phục điều từng bị coi là bất công: năm 2001, giải trao cho lĩnh vực catalyse bất đối xứng nhưng Kagan bị loại do quy định tối đa ba chủ nhân, dù ông thường được coi là “cha đẻ” của kỹ thuật này. Khi đó giải thuộc về William Knowles, Barry Sharpless và Ryoji Noyori.
Bên cạnh danh vọng, giải Nobel đi kèm bằng chứng nhận, huy chương vàng và khoản thưởng 12 triệu couronnes suédoises, tương đương hơn 1 triệu EUR. Giải Kinh tế sẽ khép lại mùa Nobel vào ngày 12 tháng 10.

