Tóm tắt
Tòa án Hiến pháp (Trybunał Konstytucyjny) ra phán quyết về quy định của Bộ Số hóa (Ministerstwo Cyfryzacji) liên quan đến việc ban hành mẫu giấy tờ cho các hôn nhân đồng giới được ký hợp pháp ở nước ngoài, xác định nội dung này là vi hiến.
Nhóm nghị sĩ Đảng Luật pháp và Công lý (Prawo i Sprawiedliwość) do Marcin Warchoł đứng đầu đã khiếu kiện quy định lên Tòa án Hiến pháp. Phán quyết được thông qua nhất trí bởi hội đồng ba thẩm phán do Chủ tịch Bogdan Święczkowski chủ tọa, với thẩm phán báo cáo Stanisław Piotrowicz và thẩm phán Wojciech Sych.
Chính phủ Ba Lan từ tháng 4/2024 không công bố các phán quyết của Tòa án Hiến pháp, cho rằng cơ quan này hoạt động bất hợp pháp với các thẩm phán “thay thế”. Vì vậy hiệu lực và việc áp dụng các phán quyết của cơ quan này đang bị tranh cãi, làm phát sinh thêm tranh chấp pháp lý.
Tháng 3 năm nay, Tòa án Hành chính Tối cao (Naczelny Sąd Administracyjny) xử vụ ghi vào sổ hộ tịch Ba Lan hôn nhân của hai công dân Ba Lan kết hôn hợp pháp năm 2018 tại Berlin, và yêu cầu cơ quan hộ tịch tiến hành sao lục vào sổ.
Trước đó, năm 2023, Tòa án Hành chính Tối cao đã đề nghị Tòa án Công lý Liên minh châu Âu giải thích pháp luật. Tháng 11/2025, tòa này kết luận quốc gia thành viên phải tôn trọng hôn nhân đồng giới được kết hợp pháp ở một nước khác trong Liên minh châu Âu, dù pháp luật quốc gia chưa quy định loại hôn nhân này.
Ngày 13/5/2026, Phó thủ tướng kiêm bộ trưởng số hóa Krzysztof Gawkowski thông báo đã ký dự thảo quy định sửa đổi mẫu giấy chứng nhận hôn nhân đối với các cặp đồng giới. Ngày 22/5, Bộ trưởng Nội vụ và Hành chính (Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji) Marcin Kierwiński cũng ký; cùng ngày văn bản được công bố trên Công báo Luật (Dziennik Ustaw) và dự kiến có hiệu lực sau ba tháng.
Theo quy định này, sẽ có các mẫu giấy chứng nhận hôn nhân khác nhau tùy vào cặp đôi là nữ–nam, nữ–nữ hoặc nam–nam. Các thuật ngữ tương ứng được bổ sung vào các trường thông tin trước đây ghi là “thông tin người nữ” và “thông tin người nam”.
Nhóm nghị sĩ Đảng Luật pháp và Công lý (Prawo i Sprawiedliwość) do Marcin Warchoł đứng đầu đã khiếu kiện quy định lên Tòa án Hiến pháp. Phán quyết được thông qua nhất trí bởi hội đồng ba thẩm phán do Chủ tịch Bogdan Święczkowski chủ tọa, với thẩm phán báo cáo Stanisław Piotrowicz và thẩm phán Wojciech Sych.
Chính phủ Ba Lan từ tháng 4/2024 không công bố các phán quyết của Tòa án Hiến pháp, cho rằng cơ quan này hoạt động bất hợp pháp với các thẩm phán “thay thế”. Vì vậy hiệu lực và việc áp dụng các phán quyết của cơ quan này đang bị tranh cãi, làm phát sinh thêm tranh chấp pháp lý.
Tháng 3 năm nay, Tòa án Hành chính Tối cao (Naczelny Sąd Administracyjny) xử vụ ghi vào sổ hộ tịch Ba Lan hôn nhân của hai công dân Ba Lan kết hôn hợp pháp năm 2018 tại Berlin, và yêu cầu cơ quan hộ tịch tiến hành sao lục vào sổ.
Trước đó, năm 2023, Tòa án Hành chính Tối cao đã đề nghị Tòa án Công lý Liên minh châu Âu giải thích pháp luật. Tháng 11/2025, tòa này kết luận quốc gia thành viên phải tôn trọng hôn nhân đồng giới được kết hợp pháp ở một nước khác trong Liên minh châu Âu, dù pháp luật quốc gia chưa quy định loại hôn nhân này.
Ngày 13/5/2026, Phó thủ tướng kiêm bộ trưởng số hóa Krzysztof Gawkowski thông báo đã ký dự thảo quy định sửa đổi mẫu giấy chứng nhận hôn nhân đối với các cặp đồng giới. Ngày 22/5, Bộ trưởng Nội vụ và Hành chính (Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji) Marcin Kierwiński cũng ký; cùng ngày văn bản được công bố trên Công báo Luật (Dziennik Ustaw) và dự kiến có hiệu lực sau ba tháng.
Theo quy định này, sẽ có các mẫu giấy chứng nhận hôn nhân khác nhau tùy vào cặp đôi là nữ–nam, nữ–nữ hoặc nam–nam. Các thuật ngữ tương ứng được bổ sung vào các trường thông tin trước đây ghi là “thông tin người nữ” và “thông tin người nam”.
