Tóm tắt
Hai tuần sau thất bại nặng nề ở Saxonia-Anhalt, Uniunea Creștin-Democrată (CDU) do Friedrich Merz lãnh đạo tiếp tục thua trong hai cuộc bầu cử khu vực tại Mecklenburg-Pomerania Inferioară và Berlin. Ở Mecklenburg-Pomerania Inferioară, CDU rơi dưới 5% theo dự báo trước kiểm phiếu cuối, đối mặt nguy cơ ở ngoài parlamentul regional – mức tệ nhất trong lịch sử và lần đầu vấp ngưỡng 5% ở một bầu cử cấp bang từ khi Cộng hòa Liên bang Đức ra đời.
Tại Berlin, Cánh Tả (Die Linke) giành chiến thắng, chấm dứt thế áp đảo lâu năm của lực lượng dân chủ xã hội tại thủ đô. Kết quả ở cả hai bang cho thấy sự sa sút rộng khắp của CDU dưới thời Merz.
Kể từ khi trở thành thủ tướng, Merz tìm cách tranh giành cử tri bảo thủ bằng cách vay mượn giọng điệu chống nhập cư cứng rắn của Alternativa pentru Germania (AfD). Ông đã thúc đẩy một kiến nghị siết chặt chính sách di cư được thông qua nhờ phiếu quyết định của AfD tại Quốc hội Liên bang Đức (Bundestag) – lần hợp tác lập pháp có chủ ý đầu tiên giữa một đảng truyền thống và cực hữu ở cấp liên bang kể từ Thế chiến II, qua đó phá vỡ “hàng rào cách ly” chính trị. Kỳ vọng chặn dòng chảy cử tri sang AfD không thành hiện thực và cảnh báo về phản ứng ngược của giới phân tích đã trở nên hiển hiện.
Theo nhà phân tích Emanuel Cernat, cách CDU xích lại AfD giống với việc Đảng Dân chủ Xã hội (Partidul Social Democrat, PSD) xích lại Liên minh vì Thống nhất Người Romania (Alianța pentru Unirea Românilor, AUR). Ông cho rằng sao chép thông điệp cực đoan bị cử tri xem là cơ hội, không trung thực, nên “cử tri sẽ luôn chọn bản gốc, không chọn bản sao”. Giải pháp khả dĩ là tiếp cận các chủ đề dân túy nhưng đưa ra phương án khác, khả thi hơn.
Cernat nêu ví dụ Thụy Điển, nơi Đảng Dân chủ Thụy Điển (Sverigedemokraterna, SD) lần đầu mất phiếu, ảnh hưởng và sự ủng hộ kể từ khi hình thành bởi các phần tử tân phát xít vào thập niên 1980. Khối cánh tả thắng sít sao và tìm cách lập chính phủ không có bất kỳ đảng cánh hữu nào.
Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson từ chức sau khi khối hữu cầm quyền thua sát nút. Ông từng được SD hậu thuẫn và hứa trao ghế nội các nếu thắng, nhưng kết quả cuối cùng là 176 ghế cho Đảng Dân chủ Xã hội (Partidul Social-Democrat), Đảng Cánh tả (Partidul de Stânga), Đảng Trung tâm (Partidul de Centru) và Đảng Xanh (Verzii), so với 173 ghế cho Đảng Ôn hòa (Moderați), SD, Đảng Dân chủ Cơ đốc (Creștin-Democrați) và Đảng Tự do (Liberali). Tổng cộng 6.834.413 người đi bầu, đưa tỷ lệ tham gia lên 84,9% theo Cơ quan Bầu cử Thụy Điển (Swedish Election Authority).
Theo lập luận của Cernat, mô hình Thụy Điển cho thấy khi “hàng rào cách ly” bị phá và cử tri tận mắt chứng kiến năng lực điều hành hạn chế của cực hữu, mức ủng hộ đối với họ có thể sụt giảm mạnh, tạo cơ hội cho phe đối lập trở lại nắm thế chủ động.
Tại Berlin, Cánh Tả (Die Linke) giành chiến thắng, chấm dứt thế áp đảo lâu năm của lực lượng dân chủ xã hội tại thủ đô. Kết quả ở cả hai bang cho thấy sự sa sút rộng khắp của CDU dưới thời Merz.
Kể từ khi trở thành thủ tướng, Merz tìm cách tranh giành cử tri bảo thủ bằng cách vay mượn giọng điệu chống nhập cư cứng rắn của Alternativa pentru Germania (AfD). Ông đã thúc đẩy một kiến nghị siết chặt chính sách di cư được thông qua nhờ phiếu quyết định của AfD tại Quốc hội Liên bang Đức (Bundestag) – lần hợp tác lập pháp có chủ ý đầu tiên giữa một đảng truyền thống và cực hữu ở cấp liên bang kể từ Thế chiến II, qua đó phá vỡ “hàng rào cách ly” chính trị. Kỳ vọng chặn dòng chảy cử tri sang AfD không thành hiện thực và cảnh báo về phản ứng ngược của giới phân tích đã trở nên hiển hiện.
Theo nhà phân tích Emanuel Cernat, cách CDU xích lại AfD giống với việc Đảng Dân chủ Xã hội (Partidul Social Democrat, PSD) xích lại Liên minh vì Thống nhất Người Romania (Alianța pentru Unirea Românilor, AUR). Ông cho rằng sao chép thông điệp cực đoan bị cử tri xem là cơ hội, không trung thực, nên “cử tri sẽ luôn chọn bản gốc, không chọn bản sao”. Giải pháp khả dĩ là tiếp cận các chủ đề dân túy nhưng đưa ra phương án khác, khả thi hơn.
Cernat nêu ví dụ Thụy Điển, nơi Đảng Dân chủ Thụy Điển (Sverigedemokraterna, SD) lần đầu mất phiếu, ảnh hưởng và sự ủng hộ kể từ khi hình thành bởi các phần tử tân phát xít vào thập niên 1980. Khối cánh tả thắng sít sao và tìm cách lập chính phủ không có bất kỳ đảng cánh hữu nào.
Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson từ chức sau khi khối hữu cầm quyền thua sát nút. Ông từng được SD hậu thuẫn và hứa trao ghế nội các nếu thắng, nhưng kết quả cuối cùng là 176 ghế cho Đảng Dân chủ Xã hội (Partidul Social-Democrat), Đảng Cánh tả (Partidul de Stânga), Đảng Trung tâm (Partidul de Centru) và Đảng Xanh (Verzii), so với 173 ghế cho Đảng Ôn hòa (Moderați), SD, Đảng Dân chủ Cơ đốc (Creștin-Democrați) và Đảng Tự do (Liberali). Tổng cộng 6.834.413 người đi bầu, đưa tỷ lệ tham gia lên 84,9% theo Cơ quan Bầu cử Thụy Điển (Swedish Election Authority).
Theo lập luận của Cernat, mô hình Thụy Điển cho thấy khi “hàng rào cách ly” bị phá và cử tri tận mắt chứng kiến năng lực điều hành hạn chế của cực hữu, mức ủng hộ đối với họ có thể sụt giảm mạnh, tạo cơ hội cho phe đối lập trở lại nắm thế chủ động.
