Tây Ban Nha từ chối cho quân đội Hoa Kỳ sử dụng các căn cứ để hỗ trợ chiến dịch liên quan đến Iran, khiến Donald Trump phản ứng gay gắt, gọi lập trường này “khủng khiếp” và dọa cắt đứt thương mại. Nhà Trắng (Biały Dom) sau đó ám chỉ Madrid đã đồng ý hợp tác, nhưng Bộ Ngoại giao Tây Ban Nha phủ nhận; Thủ tướng Pedro Sanchez không tỏ ra e ngại trước giọng điệu đối đầu.

Rafał Benecki, kinh tế trưởng Ngân hàng ING Śląski (ING Bank Śląski), nói với Business Insider Ba Lan (Business Insider Polska) rằng khó thể nhắm riêng Tây Ban Nha vì nước này thuộc Liên minh châu Âu, nơi Hoa Kỳ đã có các thỏa thuận thương mại. Jennifer Hillman từ Đại học Georgetown (Uniwersytet Georgetown), dẫn theo hãng tin Reuters (Reuters), nhận định Trump có thể làm vậy nếu coi Tây Ban Nha là “mối đe dọa bất thường và đặc biệt” với Hoa Kỳ, nhưng tiền lệ như vậy sẽ vượt xa mọi tình huống khẩn cấp từng có; kịch bản Trump sớm bỏ qua vụ việc cũng khả dĩ, tương tự cách ông xử lý thuế quan.

Căng thẳng Washington–Madrid không mới: Trump thúc các nước châu Âu tăng chi tiêu quốc phòng, song Tây Ban Nha vẫn chỉ hướng đến trên 2% GDP thay vì 5%. Ông Pedro Sanchez nhấn mạnh chi tiêu 5% GDP là không hợp lý; có ý kiến ở Mỹ thậm chí đòi loại Tây Ban Nha khỏi NATO, nhưng khả năng thực thi rất thấp.

Ngay cả khi lời đe dọa không thành hiện thực, Benecki cho rằng kiểu “bẻ lái” đột ngột vẫn gây hại cho lợi ích kinh tế của Hoa Kỳ. Sự thay đổi thất thường về quy tắc, thuế quan và đối tác khiến doanh nghiệp Mỹ rơi vào hỗn loạn, không biết được họ có thể giao thương với ai và theo điều kiện nào.

Theo Benecki, nền kinh tế Hoa Kỳ đang nghiêng về “kinh tế hình chữ K”, nơi một số ngành tăng mạnh còn ngành khác suy giảm. Lĩnh vực IT hưởng lợi nhờ làn sóng AI toàn cầu, trong khi các ngành truyền thống chứng kiến đầu tư đi xuống và chịu tác động tiêu cực từ các thông điệp về thuế quan hay “cắt thương mại”.

Tính toán lợi ích cũng không ủng hộ việc đoạn tuyệt với Tây Ban Nha: năm 2025 Hoa Kỳ ghi nhận năm thứ tư liên tiếp thặng dư thương mại với nước này, đạt 4,8 tỷ USD, với xuất khẩu 26,1 tỷ USD và nhập khẩu 21,3 tỷ USD. Xuất khẩu dầu thô và LNG của Hoa Kỳ sang Tây Ban Nha tăng, còn hàng Tây Ban Nha sang Mỹ gồm dược phẩm, dầu ô liu, máy móc, thiết bị điện và dầu mỏ tinh chế.