Tóm tắt
Sau “hồi III” huy động lớn khắp Pháp, Công đoàn Học sinh Trung học (Union syndicale lycéenne) và Liên hiệp Sinh viên (Union étudiante) kêu gọi duy trì chặn trường và chuẩn bị “hồi IV”. Chính phủ coi thứ Tư là ngày thử sức, muốn đưa tranh luận trở lại cơ sở, tạm “banaliser” nửa ngày học để đối thoại nội bộ. Giữa ngày, Bộ Giáo dục Quốc gia (ministère de l’Éducation nationale) cho biết 9/10 trường hoạt động bình thường, số cơ sở bị ảnh hưởng giảm mạnh; ngày trước đó ghi nhận từ 266.000 đến 450.000 người xuống đường và 488 người bị tạm giữ.
Bộ Nội vụ (Ministère de l’Intérieur) tạm dừng sử dụng lựu đạn trong các can thiệp liên quan phong trào lycéens sau vụ nam sinh 15 tuổi mất bàn tay ở Lens. Tổng thống Emmanuel Macron yêu cầu lực lượng giữ trật tự thể hiện thêm sự đồng cảm và giải thích rõ học thuyết can thiệp. Laurent Nuñez đánh giá đây là “phong trào khó xử lý”, nhấn mạnh phải can thiệp có mức độ, phủ nhận việc “trấn áp” khi diễu hành ôn hòa, đồng thời mở điều tra kỷ luật vụ xe cảnh sát lao nhanh về phía người biểu tình ở Dunkerque và điều trần trước Ủy ban Pháp luật của Quốc hội (commission des Lois de l’Assemblée nationale).
Về trật tự công cộng, tính đến tối hôm qua ghi nhận 6.629 lượt bắt giữ; 761 cảnh sát, hiến binh bị thương; 215 học sinh và 89 nhân viên giáo dục bị thương. Có 18 vụ việc do Thanh tra Cảnh sát Quốc gia (Inspection générale de la police nationale) thụ lý. Tại Belfort, ba thiếu niên tiếp tục bị tạm giữ sau vụ hành hung một chỉ huy cảnh sát; tại La Ciotat, thiếu niên 16 tuổi bị nghi tạt xăng vào giáo viên bày tỏ hối hận; tại Marseille, quanh trường Marie-Curie xảy ra tranh cãi về mức độ can thiệp, một học sinh bị bắt vì bắn pháo sáng.
Bộ Giáo dục Quốc gia thông tin 24 trường trung học bị đốt phá, hư hỏng nặng chưa thể mở cửa, khiến khoảng 30.000 học sinh không thể học trực tiếp; thiệt hại ước tính hiện tối thiểu 20–30 triệu EUR. Bộ nhận định bạo lực đã “làm sai lệch” và che mờ một phần yêu sách. Cùng lúc, lực lượng an ninh dùng hơi cay giải tán các chướng ngại trên phố gần Viện Nghiên cứu Chính trị Paris (Sciences Po), còn Liên hiệp công đoàn giáo viên (intersyndicale des enseignants) chuẩn bị xuống đường ủng hộ phong trào.
Các yêu sách tập trung vào cơ sở vật chất xuống cấp, quá tải lớp học và lịch học dày đặc: học sinh Pháp học khoảng 1.200 giờ/năm so với 960 giờ trung bình của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OCDE). Bộ trưởng Édouard Geffray gợi ý phải xem lại phân bổ năm học và kỳ nghỉ nếu muốn giảm tải tuần học; cảnh báo không nên bãi bỏ hệ thống tuyển sinh Parcoursup khi chưa có phương án thay thế, đồng thời cam kết xử lý triệt để các ca “vắng dạy không thay” trong 8 ngày và mở nền tảng Agora thu nhận hàng chục nghìn góp ý.
Trên mặt trận pháp lý, Tòa án Hành chính Toulouse (tribunal administratif de Toulouse) đình chỉ lệnh cấm tụ tập quanh 45 cơ sở tại Haute-Garonne vì xâm phạm quyền biểu tình. Về chính trị – dư luận, cuộc thăm dò của Viện thăm dò Elabe (Elabe) cho thấy 55% người dân tán thành huy động của lycéens và 72% coi yêu sách là chính đáng; mức ủng hộ cao nhất ở phụ huynh học sinh và cử tri Mặt trận Nhân dân Mới (Nouveau front populaire), trong khi cử tri cánh hữu và Tập hợp Quốc gia (Rassemblement national) chủ yếu phản đối. Lãnh đạo Nước Pháp Bất khuất (La France insoumise) kêu gọi tiếp tục phong trào, Marine Le Pen khẳng định lực lượng trật tự “làm đúng nhiệm vụ”, và Thủ tướng Sébastien Lecornu chuẩn bị phát biểu về tình hình lycées cùng các hồ sơ kinh tế – xã hội.
Bộ Nội vụ (Ministère de l’Intérieur) tạm dừng sử dụng lựu đạn trong các can thiệp liên quan phong trào lycéens sau vụ nam sinh 15 tuổi mất bàn tay ở Lens. Tổng thống Emmanuel Macron yêu cầu lực lượng giữ trật tự thể hiện thêm sự đồng cảm và giải thích rõ học thuyết can thiệp. Laurent Nuñez đánh giá đây là “phong trào khó xử lý”, nhấn mạnh phải can thiệp có mức độ, phủ nhận việc “trấn áp” khi diễu hành ôn hòa, đồng thời mở điều tra kỷ luật vụ xe cảnh sát lao nhanh về phía người biểu tình ở Dunkerque và điều trần trước Ủy ban Pháp luật của Quốc hội (commission des Lois de l’Assemblée nationale).
Về trật tự công cộng, tính đến tối hôm qua ghi nhận 6.629 lượt bắt giữ; 761 cảnh sát, hiến binh bị thương; 215 học sinh và 89 nhân viên giáo dục bị thương. Có 18 vụ việc do Thanh tra Cảnh sát Quốc gia (Inspection générale de la police nationale) thụ lý. Tại Belfort, ba thiếu niên tiếp tục bị tạm giữ sau vụ hành hung một chỉ huy cảnh sát; tại La Ciotat, thiếu niên 16 tuổi bị nghi tạt xăng vào giáo viên bày tỏ hối hận; tại Marseille, quanh trường Marie-Curie xảy ra tranh cãi về mức độ can thiệp, một học sinh bị bắt vì bắn pháo sáng.
Bộ Giáo dục Quốc gia thông tin 24 trường trung học bị đốt phá, hư hỏng nặng chưa thể mở cửa, khiến khoảng 30.000 học sinh không thể học trực tiếp; thiệt hại ước tính hiện tối thiểu 20–30 triệu EUR. Bộ nhận định bạo lực đã “làm sai lệch” và che mờ một phần yêu sách. Cùng lúc, lực lượng an ninh dùng hơi cay giải tán các chướng ngại trên phố gần Viện Nghiên cứu Chính trị Paris (Sciences Po), còn Liên hiệp công đoàn giáo viên (intersyndicale des enseignants) chuẩn bị xuống đường ủng hộ phong trào.
Các yêu sách tập trung vào cơ sở vật chất xuống cấp, quá tải lớp học và lịch học dày đặc: học sinh Pháp học khoảng 1.200 giờ/năm so với 960 giờ trung bình của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OCDE). Bộ trưởng Édouard Geffray gợi ý phải xem lại phân bổ năm học và kỳ nghỉ nếu muốn giảm tải tuần học; cảnh báo không nên bãi bỏ hệ thống tuyển sinh Parcoursup khi chưa có phương án thay thế, đồng thời cam kết xử lý triệt để các ca “vắng dạy không thay” trong 8 ngày và mở nền tảng Agora thu nhận hàng chục nghìn góp ý.
Trên mặt trận pháp lý, Tòa án Hành chính Toulouse (tribunal administratif de Toulouse) đình chỉ lệnh cấm tụ tập quanh 45 cơ sở tại Haute-Garonne vì xâm phạm quyền biểu tình. Về chính trị – dư luận, cuộc thăm dò của Viện thăm dò Elabe (Elabe) cho thấy 55% người dân tán thành huy động của lycéens và 72% coi yêu sách là chính đáng; mức ủng hộ cao nhất ở phụ huynh học sinh và cử tri Mặt trận Nhân dân Mới (Nouveau front populaire), trong khi cử tri cánh hữu và Tập hợp Quốc gia (Rassemblement national) chủ yếu phản đối. Lãnh đạo Nước Pháp Bất khuất (La France insoumise) kêu gọi tiếp tục phong trào, Marine Le Pen khẳng định lực lượng trật tự “làm đúng nhiệm vụ”, và Thủ tướng Sébastien Lecornu chuẩn bị phát biểu về tình hình lycées cùng các hồ sơ kinh tế – xã hội.