Mối quan tâm của Donald Trump tới Greenland làm dấy lên nghi vấn giữa các đồng minh trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO). Các chuyên gia nhận định hiện diện quân sự của Nga và Trung Quốc ở Bắc Cực hiện khá hạn chế, trong khi Mỹ thiếu kinh nghiệm và năng lực tác chiến trong điều kiện băng giá; an ninh khu vực chủ yếu dựa vào các đồng minh châu Âu.

Tại Davos, Trump nói đã đạt khung thỏa thuận với Tổng thư ký NATO Mark Rutte về Greenland và toàn bộ Bắc Cực, gọi đây là thỏa thuận “vĩnh viễn”, kèm quyền tiếp cận khoáng sản cho Mỹ và châu Âu cùng hợp tác dựng lá chắn tên lửa nhiều tầng Golden Dome. Tuy vậy, câu hỏi đặt ra là nếu ông phá vỡ cam kết và tìm cách “giành” Greenland, khi năng lực thực địa của Mỹ ở Bắc Cực vẫn rất hạn chế theo đánh giá của The Times.

Các nhà hoạch định NATO và giới tình báo tỏ ra bối rối trước tuyên bố vùng biển quanh Greenland tràn ngập tàu chiến và tàu ngầm Nga–Trung. Nhiều ý kiến cho rằng hoạt động phô trương của Moskva tập trung quanh Na Uy, Phần Lan và Thụy Điển, còn nguy cơ trực tiếp với Greenland là nhỏ; các thỏa thuận quốc phòng hiện có, gồm quyền tiếp cận của quân đội Mỹ vào Greenland, đủ để xử lý rủi ro. Việc chia sẻ tình báo hiện vận hành hiệu quả, nhưng một nỗ lực cưỡng đoạt Greenland có thể làm vỡ các cơ chế hợp tác cốt lõi này.

Ed Arnold từ Viện Nghiên cứu Các Dịch vụ Thống nhất Hoàng gia (Royal United Services Institute) nhấn mạnh ba bên Mỹ–Na Uy–Vương quốc Anh duy trì tuần tra trên biển để bám sát tàu ngầm Nga và đẩy chúng về phía đông; một sự đơn phương chiếm hữu Greenland có thể làm sụp đổ hợp tác ấy, khiến Mỹ dễ tổn thương hơn. Ông cũng cho rằng mối đe dọa Nga đã suy yếu do nguồn lực dồn cho chiến tranh ở Ukraine, trong khi hoạt động của Trung Quốc hiện chủ yếu là nghiên cứu khoa học, chưa tạo nguy cơ tức thời.

Viện Nghiên cứu Năng lượng Oxford (Oxford Institute for Energy Studies) ghi nhận đầu tư khai khoáng Bắc Cực của Trung Quốc tại Canada và Greenland đang giảm vì rủi ro chính trị, chi phí và vận hành. Trong các cuộc họp gần đây, NATO không coi Greenland là vấn đề an ninh khẩn cấp; Chiến lược Bắc Cực 2024 của Lầu Năm Góc (Pentagon) chỉ nói tăng tuần tra không–hải quân, còn Chiến lược An ninh Quốc gia mới không nhắc tới Greenland. Đánh giá Quốc phòng Chiến lược của chính phủ Vương quốc Anh cảnh báo khả năng mùa hè không băng từ nay đến 2040, mở rộng cạnh tranh quanh Anh, song cũng không nêu cụ thể Greenland. Tướng Sir James Everard nhận định không có mối đe dọa quân sự tức thời, nhưng tài nguyên phong phú kéo theo rủi ro an ninh–thương mại dài hạn cần quản trị, và NATO đã có phương án triển khai có thể mở rộng khi cần.

Trong bối cảnh đe dọa cấp bách chưa xuất hiện, các nhà hoạch định NATO vẫn đang xác định yêu cầu lực lượng quanh Greenland, từ giám sát đường không, máy bay đến hiện diện hải quân; máy bay săn ngầm P-8 Poseidon của Đức và Anh được xem là hữu ích. Mỹ hiện thiếu năng lực và kinh nghiệm phù hợp với Bắc Cực, trong khi các nước Bắc Âu và Anh có đơn vị sẵn sàng; ở diễn tập Joint Viking tại bắc Na Uy, đơn vị Mỹ gặp khó, đến mức phải nhắc lực lượng dự bị Phần Lan “nương tay”. Mỹ cũng phụ thuộc Phần Lan về công nghệ tàu phá băng, và châu Âu mới là bên nắm nhiều bí quyết.

Các nguồn quân sự cảnh báo nếu Washington muốn bảo vệ khu vực mà lại làm phật lòng các đồng minh Bắc Cực, cách tiếp cận đó phản tác dụng. Trump từng tính áp thuế lên các đồng minh gần gũi với Greenland nhưng sau đó rút lại; tổng thể, cách tiếp cận phối hợp trong NATO, tận dụng năng lực châu Âu, được xem hiệu quả hơn là những bước đi đơn phương có thể phá vỡ liên minh và cơ chế chia sẻ tình báo.