Tóm tắt
Quốc hội thông qua hai nghị quyết thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của hai tỉnh, có hiệu lực lần lượt từ ngày 1/9 và 20/9. Thành phố Quảng Ninh rộng 6.231 km2, dân số 1,52 triệu, gồm 30 phường, 22 xã, 2 đặc khu; tiếp giáp Hải Phòng, Bắc Ninh, Lạng Sơn, Trung Quốc và Biển Đông.
Thành phố Bắc Ninh có diện tích 4.713 km2, dân số 3,99 triệu, gồm 45 phường và 54 xã; giáp Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hưng Yên, Lạng Sơn và Thái Nguyên. Việc thành lập dựa trên toàn bộ địa giới và dân số hiện có của tỉnh, chuyển sang mô hình đô thị trực thuộc Trung ương.
Từ khi nghị quyết có hiệu lực, các cơ quan, tổ chức, đơn vị mang tên tỉnh Quảng Ninh và tỉnh Bắc Ninh đổi tên tương ứng thành thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh; các văn bản pháp luật đang thực hiện cũng chuyển cách gọi từ tỉnh sang thành phố. Giấy tờ cấp trước thời điểm chuyển đổi vẫn còn giá trị nếu chưa hết hạn; các cơ chế, chính sách đặc thù đang áp dụng tiếp tục được duy trì đến khi hết thời hạn hoặc có quyết định thay đổi. Chính phủ, Hội đồng nhân dân (HĐND) và Ủy ban nhân dân (UBND) hai địa phương được giao sắp xếp, kiện toàn tổ chức bộ máy, ổn định đời sống người dân, bảo đảm phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh; hai địa phương đã chuẩn bị kế hoạch công bố nghị quyết và xử lý các vấn đề phát sinh để vận hành ngay khi nghị quyết có hiệu lực.
Quảng Ninh nằm trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, có biên giới trên bộ và trên biển với Trung Quốc, sở hữu hạ tầng đường bộ, hàng không, đường biển; được định hướng phát triển thành đô thị biển hiện đại, xanh, thông minh, có sức cạnh tranh quốc tế, trung tâm kinh tế biển, du lịch và dịch vụ. Bắc Ninh ở cửa ngõ phía bắc Hà Nội, kết nối sân bay Nội Bài, cảng biển Hải Phòng và Cảng hàng không quốc tế Gia Bình đang xây dựng; được định hướng thành thành phố công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, giàu bản sắc Kinh Bắc, tham gia sâu chuỗi giá trị toàn cầu.
Chính phủ định hướng hai thành phố chuyển đổi mô hình tăng trưởng, phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường, lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực chủ yếu. Các cơ chế, chính sách đặc thù dành cho đô thị trực thuộc Trung ương dự kiến được quy định trong Luật Phát triển đô thị, tập trung vào thu hút nhà đầu tư chiến lược, tài chính - ngân sách, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, đất đai, giải phóng mặt bằng và phát triển quỹ đất; hai địa phương tiếp tục nghiên cứu cơ chế riêng phù hợp để trình cấp có thẩm quyền.
Đối với Vịnh Hạ Long, Chính phủ yêu cầu kiểm soát chặt hoạt động xây dựng tại ven bờ và vùng đệm, hạn chế tối đa công trình quy mô lớn, nhà cao tầng, kiến trúc ảnh hưởng tới tầm nhìn hướng vịnh. Bắc Ninh được yêu cầu bảo tồn hệ thống 9 di tích quốc gia đặc biệt, các lễ hội truyền thống, làng nghề và không gian Quan họ; phát triển mô hình làng văn hóa - du lịch gắn với gìn giữ kiến trúc truyền thống.
Việc thành lập hai thành phố được kỳ vọng tạo động lực tăng trưởng mới cho vùng đồng bằng sông Hồng và khu vực Bắc Bộ, mở rộng cơ hội việc làm, nâng cao thu nhập và chất lượng sống. Việt Nam hiện có 7 thành phố trực thuộc Trung ương gồm Hà Nội, TP HCM, Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng, Cần Thơ và Đồng Nai; đến tháng 9 sẽ tăng lên 9 sau khi Quảng Ninh và Bắc Ninh được thành lập.
Thành phố Bắc Ninh có diện tích 4.713 km2, dân số 3,99 triệu, gồm 45 phường và 54 xã; giáp Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hưng Yên, Lạng Sơn và Thái Nguyên. Việc thành lập dựa trên toàn bộ địa giới và dân số hiện có của tỉnh, chuyển sang mô hình đô thị trực thuộc Trung ương.
Từ khi nghị quyết có hiệu lực, các cơ quan, tổ chức, đơn vị mang tên tỉnh Quảng Ninh và tỉnh Bắc Ninh đổi tên tương ứng thành thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh; các văn bản pháp luật đang thực hiện cũng chuyển cách gọi từ tỉnh sang thành phố. Giấy tờ cấp trước thời điểm chuyển đổi vẫn còn giá trị nếu chưa hết hạn; các cơ chế, chính sách đặc thù đang áp dụng tiếp tục được duy trì đến khi hết thời hạn hoặc có quyết định thay đổi. Chính phủ, Hội đồng nhân dân (HĐND) và Ủy ban nhân dân (UBND) hai địa phương được giao sắp xếp, kiện toàn tổ chức bộ máy, ổn định đời sống người dân, bảo đảm phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh; hai địa phương đã chuẩn bị kế hoạch công bố nghị quyết và xử lý các vấn đề phát sinh để vận hành ngay khi nghị quyết có hiệu lực.
Quảng Ninh nằm trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, có biên giới trên bộ và trên biển với Trung Quốc, sở hữu hạ tầng đường bộ, hàng không, đường biển; được định hướng phát triển thành đô thị biển hiện đại, xanh, thông minh, có sức cạnh tranh quốc tế, trung tâm kinh tế biển, du lịch và dịch vụ. Bắc Ninh ở cửa ngõ phía bắc Hà Nội, kết nối sân bay Nội Bài, cảng biển Hải Phòng và Cảng hàng không quốc tế Gia Bình đang xây dựng; được định hướng thành thành phố công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, giàu bản sắc Kinh Bắc, tham gia sâu chuỗi giá trị toàn cầu.
Chính phủ định hướng hai thành phố chuyển đổi mô hình tăng trưởng, phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường, lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực chủ yếu. Các cơ chế, chính sách đặc thù dành cho đô thị trực thuộc Trung ương dự kiến được quy định trong Luật Phát triển đô thị, tập trung vào thu hút nhà đầu tư chiến lược, tài chính - ngân sách, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, đất đai, giải phóng mặt bằng và phát triển quỹ đất; hai địa phương tiếp tục nghiên cứu cơ chế riêng phù hợp để trình cấp có thẩm quyền.
Đối với Vịnh Hạ Long, Chính phủ yêu cầu kiểm soát chặt hoạt động xây dựng tại ven bờ và vùng đệm, hạn chế tối đa công trình quy mô lớn, nhà cao tầng, kiến trúc ảnh hưởng tới tầm nhìn hướng vịnh. Bắc Ninh được yêu cầu bảo tồn hệ thống 9 di tích quốc gia đặc biệt, các lễ hội truyền thống, làng nghề và không gian Quan họ; phát triển mô hình làng văn hóa - du lịch gắn với gìn giữ kiến trúc truyền thống.
Việc thành lập hai thành phố được kỳ vọng tạo động lực tăng trưởng mới cho vùng đồng bằng sông Hồng và khu vực Bắc Bộ, mở rộng cơ hội việc làm, nâng cao thu nhập và chất lượng sống. Việt Nam hiện có 7 thành phố trực thuộc Trung ương gồm Hà Nội, TP HCM, Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng, Cần Thơ và Đồng Nai; đến tháng 9 sẽ tăng lên 9 sau khi Quảng Ninh và Bắc Ninh được thành lập.
