Tóm tắt
Trong cuộc phỏng vấn với Ba Lan Ảo (Wirtualna Polska), Władysław Kosiniak-Kamysz dự đoán Mateusz Morawiecki sớm muộn sẽ nắm Luật pháp và Công lý (Prawo i Sprawiedliwość, PiS) nhưng khẳng định không có kịch bản hợp tác với Đảng Nhân dân Ba Lan (Polskie Stronnictwo Ludowe, PSL). Ông cho rằng không còn “không gian” làm việc chung sau khi PiS chống chương trình SAFE và dẫn tới phủ quyết luật hiện đại hóa quân đội. Theo ông, Przemysław Czarnek là lựa chọn thủ tướng “tệ hơn nhiều” so với Morawiecki, và không hề có “emisariusz” nào từ Morawiecki tiếp cận ông.
Nói về quan hệ với Tổng thống Andrzej Duda, ông mô tả là “bình thường, theo hiến định”, nhưng cáo buộc các cộng sự của Tổng thống xuyên tạc sự thật. Ông khẳng định Tổng thống biết việc chuyển một số tên lửa cho Patriot sang Ukraine, vì ông đã trực tiếp trao đổi và cả Tổng thư ký NATO (NATO) cũng đã thông báo. Theo ông, an ninh Ba Lan không giảm sút vì giúp Ukraine theo đề nghị của Hoa Kỳ và NATO, và trong vấn đề donacje vũ khí, Tổng thống không có thẩm quyền quyết định theo hiến pháp.
Ông chỉ trích PiS đổi giọng chống hỗ trợ Ukraine để cạnh tranh với Grzegorz Braun trong làn sóng bài Ukraine, dù trước đây từng viện trợ gấp nhiều lần. Về lịch sử, ông nêu lỗi của Tổng thống Volodymyr Zełenski khi vinh danh UPA, nhưng nhấn mạnh không nên vì vậy quay lưng với Ukraine đang chống Nga. Ông ghi nhận trong nhiệm kỳ này đã có tiến bộ, như luật ấn định 11/7 là Ngày Tưởng niệm quốc gia cho nạn nhân người Ba Lan, điều PiS trước đó không làm được.
Trước tranh cãi với Dinh Tổng thống, ông nhắc mỗi tuần Ủy ban An ninh (Komitet Bezpieczeństwa) đều có đại diện Tổng thống dự, nên phía Tổng thống “chắc chắn biết”. Ông phản đối sáng kiến lập pháp của Tổng thống về quy trình chuyển giao vũ khí, khẳng định “không cần thiết”. Việc công bố danh mục viện trợ nhằm cho thấy quy mô hỗ trợ và bác bỏ luận điệu “đồ cũ Liên Xô”, liệt kê Kraby, Rosomaki, Pioruny, FlyEye là khí tài hiện đại; còn “lòng biết ơn” giờ nhường chỗ cho chính trị lợi ích cứng rắn theo tinh thần Churchill.
Về MiG-29, ông nói đề xuất cho Ukraine đang mắc ở khâu thỏa thuận bảo dưỡng và chi phí; Ba Lan kỳ vọng đổi lại hợp tác và chuyển giao know-how về drone, khi Ukraine đã phát triển công nghiệp drone và có xuất khẩu. Bulgaria bày tỏ sẵn sàng mua, nên nếu không chốt với Kyiv trong vài tuần, Warsaw sẽ quyết định phương án khác. Đối với đàm phán gia nhập Liên minh châu Âu, ông khẳng định “Ukraine không thể vào EU với Bandera trên cờ”, nêu các thách thức về tiêu chuẩn nông nghiệp và đặc biệt là “cụm” chống tham nhũng; tiến trình sẽ kéo dài hơn những phát biểu trước đây tại Quốc hội Ukraina (Verkhovna Rada).
Ông đặt ba điều kiện để hạ nhiệt căng thẳng lịch sử: công nhận sự kiện ở Wołyn, Małopolska Wschodnia và Galicja Wschodnia 1943–1944 là tội ác diệt chủng; bảo đảm tưởng niệm và mộ phần, cho phép khai quật do Viện Tưởng niệm Quốc gia (Instytut Pamięci Narodowej, IPN); và đi đến tha thứ. Ông cảnh báo tâm lý bài Ukraine tăng vì mệt mỏi chiến tranh, các hành vi thiếu chuẩn mực cá lẻ và chiến dịch mạng từ Nga, trong khi Braun đang hưởng lợi chính trị; nếu Ukraine thất bại, nguy cơ cho Ba Lan sẽ rất lớn.
Về chính sách nội địa, ông bảo vệ siết quản lý cho thuê ngắn hạn theo ngưỡng tối thiểu của luật EU, phản bác Bộ trưởng Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz và nhấn mạnh cần cưỡng chế mạnh mẽ hơn: công an, cảnh sát đô thị, phạt nặng cả chủ nhà lẫn người gây rối. Trước nghi vấn thiên vị quanh dự luật, ông nêu Bộ trưởng Jakub Rutnicki chịu trách nhiệm, và ai vi phạm — Ireneusz Raś hay Pełczyńska-Nałęcz — đều phải trả lời. Về y tế, ông ủng hộ cải cách của Bộ Y tế (Ministerstwo Zdrowia), đề xuất mô hình “bệnh viện đỡ đầu” để kết nối tuyến tỉnh và huyện, nhấn mạnh giới hạn thù lao trong khu vực công (ví dụ 240 zł/giờ) và yêu cầu xử lý vụ Bệnh viện Południowy (Szpital Południowy), coi việc bổ nhiệm bác sĩ chưa có chuyên khoa làm trưởng khoa Cấp cứu là sai, và cam kết sửa hệ thống.
Nói về quan hệ với Tổng thống Andrzej Duda, ông mô tả là “bình thường, theo hiến định”, nhưng cáo buộc các cộng sự của Tổng thống xuyên tạc sự thật. Ông khẳng định Tổng thống biết việc chuyển một số tên lửa cho Patriot sang Ukraine, vì ông đã trực tiếp trao đổi và cả Tổng thư ký NATO (NATO) cũng đã thông báo. Theo ông, an ninh Ba Lan không giảm sút vì giúp Ukraine theo đề nghị của Hoa Kỳ và NATO, và trong vấn đề donacje vũ khí, Tổng thống không có thẩm quyền quyết định theo hiến pháp.
Ông chỉ trích PiS đổi giọng chống hỗ trợ Ukraine để cạnh tranh với Grzegorz Braun trong làn sóng bài Ukraine, dù trước đây từng viện trợ gấp nhiều lần. Về lịch sử, ông nêu lỗi của Tổng thống Volodymyr Zełenski khi vinh danh UPA, nhưng nhấn mạnh không nên vì vậy quay lưng với Ukraine đang chống Nga. Ông ghi nhận trong nhiệm kỳ này đã có tiến bộ, như luật ấn định 11/7 là Ngày Tưởng niệm quốc gia cho nạn nhân người Ba Lan, điều PiS trước đó không làm được.
Trước tranh cãi với Dinh Tổng thống, ông nhắc mỗi tuần Ủy ban An ninh (Komitet Bezpieczeństwa) đều có đại diện Tổng thống dự, nên phía Tổng thống “chắc chắn biết”. Ông phản đối sáng kiến lập pháp của Tổng thống về quy trình chuyển giao vũ khí, khẳng định “không cần thiết”. Việc công bố danh mục viện trợ nhằm cho thấy quy mô hỗ trợ và bác bỏ luận điệu “đồ cũ Liên Xô”, liệt kê Kraby, Rosomaki, Pioruny, FlyEye là khí tài hiện đại; còn “lòng biết ơn” giờ nhường chỗ cho chính trị lợi ích cứng rắn theo tinh thần Churchill.
Về MiG-29, ông nói đề xuất cho Ukraine đang mắc ở khâu thỏa thuận bảo dưỡng và chi phí; Ba Lan kỳ vọng đổi lại hợp tác và chuyển giao know-how về drone, khi Ukraine đã phát triển công nghiệp drone và có xuất khẩu. Bulgaria bày tỏ sẵn sàng mua, nên nếu không chốt với Kyiv trong vài tuần, Warsaw sẽ quyết định phương án khác. Đối với đàm phán gia nhập Liên minh châu Âu, ông khẳng định “Ukraine không thể vào EU với Bandera trên cờ”, nêu các thách thức về tiêu chuẩn nông nghiệp và đặc biệt là “cụm” chống tham nhũng; tiến trình sẽ kéo dài hơn những phát biểu trước đây tại Quốc hội Ukraina (Verkhovna Rada).
Ông đặt ba điều kiện để hạ nhiệt căng thẳng lịch sử: công nhận sự kiện ở Wołyn, Małopolska Wschodnia và Galicja Wschodnia 1943–1944 là tội ác diệt chủng; bảo đảm tưởng niệm và mộ phần, cho phép khai quật do Viện Tưởng niệm Quốc gia (Instytut Pamięci Narodowej, IPN); và đi đến tha thứ. Ông cảnh báo tâm lý bài Ukraine tăng vì mệt mỏi chiến tranh, các hành vi thiếu chuẩn mực cá lẻ và chiến dịch mạng từ Nga, trong khi Braun đang hưởng lợi chính trị; nếu Ukraine thất bại, nguy cơ cho Ba Lan sẽ rất lớn.
Về chính sách nội địa, ông bảo vệ siết quản lý cho thuê ngắn hạn theo ngưỡng tối thiểu của luật EU, phản bác Bộ trưởng Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz và nhấn mạnh cần cưỡng chế mạnh mẽ hơn: công an, cảnh sát đô thị, phạt nặng cả chủ nhà lẫn người gây rối. Trước nghi vấn thiên vị quanh dự luật, ông nêu Bộ trưởng Jakub Rutnicki chịu trách nhiệm, và ai vi phạm — Ireneusz Raś hay Pełczyńska-Nałęcz — đều phải trả lời. Về y tế, ông ủng hộ cải cách của Bộ Y tế (Ministerstwo Zdrowia), đề xuất mô hình “bệnh viện đỡ đầu” để kết nối tuyến tỉnh và huyện, nhấn mạnh giới hạn thù lao trong khu vực công (ví dụ 240 zł/giờ) và yêu cầu xử lý vụ Bệnh viện Południowy (Szpital Południowy), coi việc bổ nhiệm bác sĩ chưa có chuyên khoa làm trưởng khoa Cấp cứu là sai, và cam kết sửa hệ thống.
