Nguyễn Thái Đại Văn là một trong những gương mặt nổi bật nhất của làng cờ vua Séc hiện nay. Tài năng xuất chúng của anh được khẳng định qua nhiều thành tích, trong đó có việc giành danh hiệu Đại kiện tướng quốc tế năm 2018, khi mới 16 tuổi, trở thành kỳ thủ trẻ nhất trong lịch sử Séc đạt được danh hiệu này.
Năm 2019, anh giành chức vô địch Giải cờ vua trẻ châu Âu lứa tuổi dưới 18 và dần khẳng định vị trí trong hàng ngũ những kỳ thủ hàng đầu ở cấp độ người lớn.
Một trong những cột mốc lớn nhất trong sự nghiệp của anh là Olympic Cờ vua tại Budapest năm 2024. Trong màu áo đội tuyển quốc gia Séc, anh giành được 9 điểm sau 10 ván đấu ở bàn số hai và đoạt huy chương vàng cá nhân.
Những thành công của anh còn bao gồm chức vô địch bảng Challengers tại lễ hội cờ vua danh tiếng Tata Steel Chess năm 2025.
Trong nhiều năm qua, anh giữ vị trí kỳ thủ số một của Séc. Bên cạnh sự nghiệp cờ vua chuyên nghiệp, anh còn theo học tại Khoa Tài chính và Kế toán (FFÚ), Đại học Kinh tế Praha (VŠE).
Chúng tôi mang đến cuộc phỏng vấn với Đại kiện tướng cờ vua của mình, không chỉ về những thành công trong sự nghiệp mà còn về việc học tập tại FFÚ.
Gần đây, anh vừa trở về từ Olympic Cờ vua tại Samarkand, nơi anh thi đấu ở bàn số một cho đội tuyển Cộng hòa Séc, một nhiệm vụ đặc biệt khó khăn. Anh có thể giới thiệu Olympic Cờ vua diễn ra như thế nào và kết quả thi đấu của mình ra sao?
Olympic Cờ vua là một trong những sự kiện quan trọng nhất trong lịch thi đấu của một kỳ thủ chuyên nghiệp. Khác với phần lớn các giải đấu, đây là cuộc thi đồng đội. Olympic có sự tham gia của hơn 200 quốc gia, mỗi đội gồm bốn kỳ thủ chính thức và một kỳ thủ dự bị. Giải đấu có 11 vòng, diễn ra trong 12 ngày.
Đây là lần đầu tiên tôi đại diện đội tuyển Séc thi đấu ở bàn số một, nơi thường quy tụ những kỳ thủ mạnh nhất của mỗi đội tuyển quốc gia.
Xét về thành tích đồng đội, chúng tôi đã có một giải đấu khá tốt, kết thúc ở vị trí thứ 21 trong khoảng 200 đội tham dự.
Tôi không thể lặp lại phong độ xuất sắc từng mang về cho mình huy chương vàng cá nhân năm 2024, nhưng nhìn chung vẫn có một màn trình diễn cá nhân khá tốt, chẳng hạn như cầm hòa những kỳ thủ thuộc nhóm hàng đầu thế giới như Mamedyarov (Azerbaijan) hay Vachier-Lagrave (Pháp).
Ván đấu hoặc trận đấu nào tại Olympic là khó khăn nhất đối với anh và tại sao?
Chắc chắn ván đấu ít dễ chịu nhất, nhưng đồng thời cũng là một trong những ván thú vị và kịch tính nhất, diễn ra ở vòng cuối cùng gặp Thụy Điển. Vòng cuối của giải đấu luôn đặc biệt quan trọng, bởi nó thường quyết định thành công hay thất bại chung cuộc của cả đội.
Đối thủ của tôi là Nils Grandelius, một người bạn lâu năm, đồng đội ở câu lạc bộ và đồng thời cũng là huấn luyện viên của tôi, người giúp tôi chuẩn bị cho tất cả các giải đấu cá nhân quan trọng.
Ngoài ra, vào cuối năm 2025 và đầu năm 2026, chúng tôi đã cùng tham gia một số đợt tập huấn để chuẩn bị cho mùa giải hiện tại.
Vì vậy, thật sự rất khó xử khi phải đối đầu trong một trận đấu quan trọng như thế với một người bạn và cũng là huấn luyện viên, người hiểu tôi về mặt cờ vua hơn bất kỳ ai khác.
Cuối cùng, đó trở thành một ván đấu cực kỳ căng thẳng, cả hai chúng tôi đều chiến đấu quyết liệt để giành chiến thắng và sau sáu giờ thi đấu, ván cờ kết thúc với kết quả hòa.
Có những điều gì khán giả thường không nhìn thấy khi theo dõi Olympic Cờ vua? Điều gì diễn ra phía sau hậu trường giữa các vòng đấu và một ngày bình thường của kỳ thủ tại sự kiện như vậy diễn ra thế nào?
Có lẽ điều thú vị nhất mà khán giả không nhìn thấy chính là quá trình tư duy và tính toán của các kỳ thủ. Những gì thực sự diễn ra trên bàn cờ chỉ tương ứng với khoảng 10% số phương án đã được tính toán.
Một ngày bình thường của kỳ thủ khác nhau tùy từng người. Với tôi, lịch trình đại khái như sau:
Sau bữa sáng, tôi dành 2–3 giờ chuẩn bị cho trận đấu, bằng cách phân tích các ván cờ của đối thủ, xây dựng chiến lược và kế hoạch cho trận đấu, nhằm có thể gây sức ép tối đa vào những điểm yếu của đối phương.
Một ván đấu thường kéo dài khoảng 4–6 giờ. Sau đó, cần có một chút hoạt động thể thao và thư giãn, chẳng hạn như dành buổi tối cùng các đồng đội.
Những giải đấu nào đang chờ đợi anh trong thời gian tới? Và quá trình chuẩn bị cho những cuộc tranh tài như vậy diễn ra thế nào?
Trong thời gian tới, trước hết tôi sẽ tập trung chuẩn bị cho mùa giải Extraliga 2026/27.
Ngoài những giải đấu quan trọng như Giải vô địch châu Âu hay Giải vô địch thế giới, đối với một kỳ thủ chuyên nghiệp, việc duy trì hệ số Elo của mình cũng rất quan trọng, bởi hệ số này quyết định thứ hạng của bạn trên bảng xếp hạng quốc gia và thế giới.
Hiện nay anh dành bao nhiêu thời gian cho việc nghiên cứu cờ vua? Quá trình chuẩn bị bao gồm những gì? Một ngày bình thường của anh, vừa là sinh viên FFÚ vừa là Đại kiện tướng cờ vua, diễn ra thế nào?
Trước khi vào đại học, tôi dành 5–8 giờ mỗi ngày cho cờ vua. Nhưng khi phải kết hợp việc học, công việc và chuẩn bị cho các giải đấu cờ vua, việc duy trì những buổi tập luyện đều đặn trở nên khó khăn hơn rất nhiều.
Trong mùa hè và các kỳ nghỉ khác, tôi dành thời gian cho cờ vua như trước đây. Còn trong thời gian học, đặc biệt là vào các kỳ thi, việc học là ưu tiên tuyệt đối.
Ngoài học tập, cờ vua và công việc, tôi cố gắng chơi thể thao mỗi ngày. Hiện tại, tôi chơi tennis nhiều nhất và tập luyện bơi lội.
Anh đã đến với cờ vua như thế nào?
Khi tôi lên 7 tuổi, bố đã dạy chúng tôi các quy tắc chơi cờ vua tại nhà.
Tôi thích chiến thắng, nhưng ngay từ đầu cũng đã rõ ràng rằng tôi có cả niềm đam mê lẫn năng khiếu đối với cờ vua. Vì vậy, tôi nhận được sự hỗ trợ cần thiết từ gia đình để có thể theo kịp những kỳ thủ cùng trang lứa và các kỳ thủ trẻ xuất sắc nhất thế giới.
Anh có thể mô tả hành trình của mình từ những ngày đầu thời thơ ấu cho đến khi đạt được vị trí hiện tại không?
Con đường đến đỉnh cao cờ vua rất dài, khó khăn và đòi hỏi rất nhiều sự tập luyện, kiên nhẫn cũng như sự hỗ trợ của gia đình.
Năm 8 tuổi, chỉ một năm sau khi bắt đầu chơi cờ vua, tôi đã giành chức vô địch Liên minh châu Âu dành cho lứa tuổi dưới 10. Đây là thành tích quốc tế lớn đầu tiên, mang lại cho tôi động lực để theo đuổi cờ vua một cách bài bản và có hệ thống.
Trong các năm 2011–2013, tôi giành ba chức vô địch Cộng hòa Séc liên tiếp. Sau đó, tôi và các huấn luyện viên quyết định lựa chọn một con đường hơi khác thường: tôi sẽ thi đấu gần như hoàn toàn với các kỳ thủ trưởng thành tại những giải đấu quốc tế, với mục tiêu đạt đến trình độ của các kỳ thủ người lớn nhanh nhất có thể, bất chấp tuổi tác của mình.
Năm 14 tuổi, tôi giành danh hiệu Kiện tướng quốc tế (International Master), trở thành người trẻ nhất trong lịch sử Cộng hòa Séc đạt được danh hiệu này.
Đến năm 16 tuổi, một lần nữa tôi trở thành kỳ thủ trẻ nhất trong lịch sử cờ vua Séc giành được danh hiệu cao quý nhất của môn cờ vua: Đại kiện tướng.
Trong năm cuối cùng còn thi đấu ở lứa tuổi trẻ, tôi đã giành chức vô địch châu Âu dưới 18 tuổi, sau đó được chọn vào đội tuyển nam quốc gia Séc.
Từ năm 2019, mục tiêu của tôi là trở thành kỳ thủ xuất sắc nhất Cộng hòa Séc và lọt vào top 100 thế giới.
Tôi đã vượt qua những mục tiêu đó vào năm 2024, khi vươn lên cả top 50 thế giới.
Anh tự hào nhất về ván cờ nào trong sự nghiệp? Và ván nào là khó khăn nhất?
Chắc chắn tôi tự hào nhất về ván đấu cuối cùng của mình tại Tata Steel Challengers, chiến thắng mang lại cho tôi chức vô địch giải đấu lớn nhất tính đến nay.
Đồng thời, đó cũng là ván đấu khó khăn nhất.
Tôi biết mình buộc phải thắng ván đó, nhưng ngay cả khi thắng thì chức vô địch giải đấu vẫn chưa được bảo đảm.
Tôi đã chấp nhận những rủi ro rất lớn để có cơ hội cao nhất đánh bại đối thủ. Và sau gần tám giờ chiến đấu, cuối cùng tôi đã giành chiến thắng.
Theo anh, điều gì tạo nên sự khác biệt giữa một kỳ thủ hàng đầu và những người còn lại? Và bản thân anh còn có thể tiến bộ ở những khía cạnh nào?
Sự khác biệt lớn nhất nằm ở mức độ kiến thức, tốc độ tính toán các phương án, cũng như khả năng hình dung những biến thể đã được tính toán.
Những kỳ thủ hàng đầu có thể chơi cờ mù, không cần nhìn thấy vị trí các quân cờ trên bàn cờ, và có khả năng hình dung thế cờ trước 20 nước đi, thậm chí xa hơn, với độ chính xác gần như tuyệt đối.
Mục tiêu lớn nhất trong sự nghiệp cờ vua mà anh muốn đạt được trong những năm tới là gì?
Tôi đã đạt được những mục tiêu lớn nhất của mình, thậm chí còn vượt qua cả kỳ vọng của bản thân với tấm huy chương vàng tại Olympic Cờ vua.
Tất nhiên, giống như mọi vận động viên khác, vẫn có những điều mà chúng tôi mơ ước. Nhưng hiện tại, tôi muốn giữ những điều đó cho riêng mình.
Và cuối cùng, nếu có cơ hội chơi một ván cờ với bất kỳ kỳ thủ nào trong lịch sử, anh sẽ chọn ai và tại sao?
Tôi muốn được chơi với Magnus Carlsen nhất, kỳ thủ xuất sắc nhất trong lịch sử.
Mặc dù tôi đã có một vài lần tiếp xúc với anh ấy bên ngoài bàn cờ, nhưng tôi chưa bao giờ có cơ hội thi đấu với anh ấy.
Xin chúc mừng những thành công lớn của anh và chúc anh tiếp tục gặp nhiều may mắn, đồng thời đạt được những thành tích tốt trong quá trình học tập tại Khoa Tài chính và Kế toán (FFÚ)!
Tác giả: Jan Borovička
Nguồn: https://ffu.vse.cz/