Romania đang trải qua một hiện tượng khí hậu cực đoan: một “vòm nhiệt” như chiếc nắp lửa biến cả nước thành lò nướng, nhiệt độ vượt 40°C, mặt đường mềm nhão và những đêm oi bức kiểu nhiệt đới.

Giữa tháng 6, tại Sa mạc Sahara, một khối không khí nhiệt đới cực nóng và rất khô bốc lên từ châu Phi. Như một “lưỡi lửa” vô hình, khối khí này đã băng qua Tây Âu trong khoảng 15–22/6, phá kỷ lục nhiệt ở Tây Ban Nha và Pháp.

Từ ngày 24/6, khối khí nóng bị chặn và mắc kẹt ngay trên khu vực Romania, khiến nền nhiệt duy trì ở mức rất cao suốt nhiều ngày, biến đất liền thành nguồn tích nhiệt liên tục.

Cơ chế là một khối áp cao (vòm nhiệt) hoạt động như chiếc nắp khổng lồ. Đây là hệ thống áp suất lớn, một “cột” không khí nặng hạ từ tầng cao xuống, ép và dồn không khí nóng về gần mặt đất; trên bản đồ thời tiết thường được ký hiệu H.

Khi chìm xuống, không khí bị nén và nóng thêm; chiếc “nắp” còn xua tan mây. Trời quang khiến bức xạ Mặt Trời nung bề mặt hơn 15 giờ mỗi ngày, còn ban đêm nhiệt bị giữ lại dưới nắp, dẫn tới các đêm nhiệt đới.

Sự kết hợp giữa nhiệt độ rất cao và độ ẩm làm cơ thể khó tản nhiệt bằng mồ hôi; chỉ số khó chịu nhiệt vì thế vượt ngưỡng tới hạn 80 đơn vị, làm tăng rủi ro căng thẳng nhiệt.

Theo dự báo, nắng nóng sẽ dịu dần từ giữa tuần khi vùng áp cao dịch chuyển. Cho đến lúc đó, biện pháp hữu hiệu là phòng tránh: uống đủ nước, trú nắng và hạn chế hoạt động ngoài trời vào giờ nắng gắt.