Tóm tắt
Bộ trưởng Tư pháp Jeroným Tejc (thuộc ANO) cho rằng Tòa án Hiến pháp (Ústavní soud) đã vượt quá thẩm quyền khi ra lệnh tạm thời buộc chính phủ bảo đảm sự tham dự của Tổng thống Petr Pavel tại thượng đỉnh NATO ở Ankara. Ông gọi đây là biểu hiện “chủ nghĩa hoạt động tư pháp” chưa từng có. Chính phủ đồng thời đề nghị loại thẩm phán - báo cáo viên Pavel Šámal khỏi quá trình xét xử; Šámal từ chối bình luận.
Chính phủ sẽ kiến nghị Tòa án Hiến pháp bác hoặc không thụ lý đơn kiện tranh chấp thẩm quyền của ông Pavel. Theo Tejc, trước khi ban hành lệnh tạm thời, tòa không cho chính phủ cơ hội trình bày ý kiến, vi phạm “quyền được lắng nghe”. Ông Pavel khởi kiện vì chính phủ không dự tính sự tham dự của mình, theo ông là cản trở việc thực hiện thẩm quyền hiến định đại diện quốc gia đối ngoại.
Sau can thiệp của Tòa án Hiến pháp, chính phủ đã đưa ông Pavel vào đoàn đại biểu và tổng thống bay tới Ankara dự họp. Vụ kiện vẫn sẽ được tòa xem xét ưu tiên trong vài tháng tới. Ông Pavel đề nghị tòa tuyên rõ chủ thể có quyền quyết định việc tổng thống dự thượng đỉnh, hoặc buộc chính phủ không tạo rào cản hành chính hay rào cản khác đối với việc thực thi thẩm quyền hiến định của tổng thống.
Tejc cảnh báo chấp nhận cách hiểu của ông Pavel sẽ làm thay đổi căn bản cơ chế hiến pháp, hình thành “trung tâm quyền lực thứ hai” không chịu trách nhiệm trước Hạ viện (Poslanecká sněmovna). Ông nhấn mạnh Cộng hòa Séc chỉ có một chính sách đối ngoại, không thể do chính phủ và tổng thống cùng lúc cùng dẫn dắt.
Đảng Dân chủ Công dân (Občanská demokratická strana, ODS) không tán thành việc kéo dài tranh chấp giữa chính phủ của Andrej Babiš và tổng thống. Chủ tịch ODS Martin Kupka cho rằng công chúng không còn quan tâm và chính phủ đã “làm to chuyện nhỏ” quanh sự tham dự tại thượng đỉnh NATO.
Thủ tướng Andrej Babiš rút ra kết luận sẽ không vào chung đoàn với tổng thống ở các kỳ họp sau, dù không phản đối việc ông Pavel dự thượng đỉnh tiếp theo tại Tirana. Trước sự kiện, ông từng kêu gọi tổng thống cân nhắc tham dự; sau đó lại đánh giá sự hiện diện của ông Pavel là “đáng xấu hổ” và nói mình có mặt trong đoàn vì quyết định của Tòa án Hiến pháp.
Chính phủ sẽ kiến nghị Tòa án Hiến pháp bác hoặc không thụ lý đơn kiện tranh chấp thẩm quyền của ông Pavel. Theo Tejc, trước khi ban hành lệnh tạm thời, tòa không cho chính phủ cơ hội trình bày ý kiến, vi phạm “quyền được lắng nghe”. Ông Pavel khởi kiện vì chính phủ không dự tính sự tham dự của mình, theo ông là cản trở việc thực hiện thẩm quyền hiến định đại diện quốc gia đối ngoại.
Sau can thiệp của Tòa án Hiến pháp, chính phủ đã đưa ông Pavel vào đoàn đại biểu và tổng thống bay tới Ankara dự họp. Vụ kiện vẫn sẽ được tòa xem xét ưu tiên trong vài tháng tới. Ông Pavel đề nghị tòa tuyên rõ chủ thể có quyền quyết định việc tổng thống dự thượng đỉnh, hoặc buộc chính phủ không tạo rào cản hành chính hay rào cản khác đối với việc thực thi thẩm quyền hiến định của tổng thống.
Tejc cảnh báo chấp nhận cách hiểu của ông Pavel sẽ làm thay đổi căn bản cơ chế hiến pháp, hình thành “trung tâm quyền lực thứ hai” không chịu trách nhiệm trước Hạ viện (Poslanecká sněmovna). Ông nhấn mạnh Cộng hòa Séc chỉ có một chính sách đối ngoại, không thể do chính phủ và tổng thống cùng lúc cùng dẫn dắt.
Đảng Dân chủ Công dân (Občanská demokratická strana, ODS) không tán thành việc kéo dài tranh chấp giữa chính phủ của Andrej Babiš và tổng thống. Chủ tịch ODS Martin Kupka cho rằng công chúng không còn quan tâm và chính phủ đã “làm to chuyện nhỏ” quanh sự tham dự tại thượng đỉnh NATO.
Thủ tướng Andrej Babiš rút ra kết luận sẽ không vào chung đoàn với tổng thống ở các kỳ họp sau, dù không phản đối việc ông Pavel dự thượng đỉnh tiếp theo tại Tirana. Trước sự kiện, ông từng kêu gọi tổng thống cân nhắc tham dự; sau đó lại đánh giá sự hiện diện của ông Pavel là “đáng xấu hổ” và nói mình có mặt trong đoàn vì quyết định của Tòa án Hiến pháp.
