Tóm tắt
Phân tích do Markéta Shubik của hãng luật Shubik & Partners thực hiện cho thấy thị trường hàng giả gồm hàng trăm tấn hàng hóa với quy mô tương đương một ngành công nghiệp nhỏ, trải từ vật tư y tế, linh kiện ô tô, tinh dầu thuốc lá điện tử đến thuốc và thực phẩm. Ngoài thiệt hại quyền sở hữu trí tuệ và thuế, rủi ro sức khỏe rất đáng kể: linh kiện, pin và thiết bị điện tử không đạt tiêu chuẩn châu Âu, thuốc chứa chất độc, vượt liều hoặc kém chất lượng.
Dẫn dữ liệu từ Hiệp hội quốc tế React (React), hàng giả ước tính chiếm khoảng 3,3% giá trị thị trường bán lẻ tại Cộng hòa Séc, tức quy mô hàng chục tỷ korun mỗi năm. Khối lượng lớn đến mức cơ quan giám sát chỉ có thể thu giữ một phần nhỏ. Việc kiểm tra do Thanh tra Thương mại Cộng hòa Séc (Česká obchodní inspekce), Thanh tra Nông nghiệp và Thực phẩm Nhà nước (Státní zemědělská a potravinářská inspekce), Viện Nhà nước Kiểm soát Dược phẩm (Státní ústav pro kontrolu léčiv) và Cơ quan Hải quan Cộng hòa Séc (Celní správa ČR) thực hiện.
Theo người phát ngôn Tổng cục Hải quan (Generální ředitelství cel) Hana Štaffová, năm 2024 giá trị hàng hóa bị thu giữ trong tố tụng hình sự và kiểm tra đạt 523 triệu korun. František Kotrba từ Česká obchodní inspekce cho biết gần 30 nghìn món hàng bị tịch thu, nếu tính theo giá gốc tương đương gần 98 triệu korun, chủ yếu là dệt may và sản phẩm trẻ em như đồ chơi, trò chơi.
Kết quả kiểm tra tại chợ SAPA ở Praha-Písnice giai đoạn 2022–2025 cho thấy mức độ phổ biến nghiêm trọng: 97% trường hợp phát hiện hàng giả, thường xuất hiện xuyên suốt các nhóm hàng. Khu tổ hợp thương mại của cộng đồng Việt tại đây hoạt động từ cuối năm 1999 – đầu 2000 trên khu đất nhà máy chế biến thịt và gia cầm cũ.
Markéta Shubik nhận định đây là vấn đề mang tính hệ thống, không thể giải quyết chỉ bằng tăng số lượng kiểm tra. Cần gắn trách nhiệm của đơn vị vận hành chợ, đồng thời truy vết chặt chẽ nguồn gốc hàng hóa và các dòng tiền liên quan.
Nhà nước thất thu không chỉ thuế giá trị gia tăng mà còn thuế nhập khẩu, thuế thu nhập, cùng các khoản đóng bảo hiểm xã hội và y tế do tình trạng lao động bất hợp pháp phổ biến tại chợ. Ngoài ra, chi phí cưỡng chế pháp luật, lưu kho và tiêu hủy hàng tịch thu rất cao. Pavel Březina từ Phòng Thương mại và Công nghiệp (Hospodářská komora) cảnh báo nếu không quy định rõ trách nhiệm của bên vận hành chợ và áp dụng biện pháp hệ thống, tình hình khó cải thiện.
Các vụ việc gần đây cho thấy quy mô và tính phức tạp của hoạt động buôn bán hàng giả: hải quan phát hiện kho bí mật chất đầy hàng tại Hřensko, việc vận chuyển tang vật kéo dài bốn ngày; trên đường cao tốc D8, lực lượng chức năng cũng thu giữ hàng nghìn điếu thuốc lá và nhiều hàng giả.
Dẫn dữ liệu từ Hiệp hội quốc tế React (React), hàng giả ước tính chiếm khoảng 3,3% giá trị thị trường bán lẻ tại Cộng hòa Séc, tức quy mô hàng chục tỷ korun mỗi năm. Khối lượng lớn đến mức cơ quan giám sát chỉ có thể thu giữ một phần nhỏ. Việc kiểm tra do Thanh tra Thương mại Cộng hòa Séc (Česká obchodní inspekce), Thanh tra Nông nghiệp và Thực phẩm Nhà nước (Státní zemědělská a potravinářská inspekce), Viện Nhà nước Kiểm soát Dược phẩm (Státní ústav pro kontrolu léčiv) và Cơ quan Hải quan Cộng hòa Séc (Celní správa ČR) thực hiện.
Theo người phát ngôn Tổng cục Hải quan (Generální ředitelství cel) Hana Štaffová, năm 2024 giá trị hàng hóa bị thu giữ trong tố tụng hình sự và kiểm tra đạt 523 triệu korun. František Kotrba từ Česká obchodní inspekce cho biết gần 30 nghìn món hàng bị tịch thu, nếu tính theo giá gốc tương đương gần 98 triệu korun, chủ yếu là dệt may và sản phẩm trẻ em như đồ chơi, trò chơi.
Kết quả kiểm tra tại chợ SAPA ở Praha-Písnice giai đoạn 2022–2025 cho thấy mức độ phổ biến nghiêm trọng: 97% trường hợp phát hiện hàng giả, thường xuất hiện xuyên suốt các nhóm hàng. Khu tổ hợp thương mại của cộng đồng Việt tại đây hoạt động từ cuối năm 1999 – đầu 2000 trên khu đất nhà máy chế biến thịt và gia cầm cũ.
Markéta Shubik nhận định đây là vấn đề mang tính hệ thống, không thể giải quyết chỉ bằng tăng số lượng kiểm tra. Cần gắn trách nhiệm của đơn vị vận hành chợ, đồng thời truy vết chặt chẽ nguồn gốc hàng hóa và các dòng tiền liên quan.
Nhà nước thất thu không chỉ thuế giá trị gia tăng mà còn thuế nhập khẩu, thuế thu nhập, cùng các khoản đóng bảo hiểm xã hội và y tế do tình trạng lao động bất hợp pháp phổ biến tại chợ. Ngoài ra, chi phí cưỡng chế pháp luật, lưu kho và tiêu hủy hàng tịch thu rất cao. Pavel Březina từ Phòng Thương mại và Công nghiệp (Hospodářská komora) cảnh báo nếu không quy định rõ trách nhiệm của bên vận hành chợ và áp dụng biện pháp hệ thống, tình hình khó cải thiện.
Các vụ việc gần đây cho thấy quy mô và tính phức tạp của hoạt động buôn bán hàng giả: hải quan phát hiện kho bí mật chất đầy hàng tại Hřensko, việc vận chuyển tang vật kéo dài bốn ngày; trên đường cao tốc D8, lực lượng chức năng cũng thu giữ hàng nghìn điếu thuốc lá và nhiều hàng giả.
