Dù có lệnh ngừng bắn, eo biển Hormuz vẫn chưa thông suốt vì thủy lôi chưa được dọn sạch, tàu thuyền ùn ứ và Tehran muốn siết lại quy chế kiểm soát lưu thông.

Nguồn tin từ phía Mỹ cho rằng Iran không xác định được toàn bộ số thủy lôi đã rải; một số có thể trôi dạt và không rõ Tehran có ghi chép vị trí đầy đủ. Các hành lang an toàn do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (Islamic Revolutionary Guard Corps - IRGC) công bố bị đánh giá là hạn chế, thiếu tin cậy vì quá trình rải mìn thiếu kiểm soát. Cả Mỹ và Iran đều chưa đủ năng lực rà phá thủy lôi quy mô lớn trong thời gian ngắn.

Tại hiện trường, khoảng 3.200 tàu đang mắc kẹt ở phía Tây eo biển, trong đó có khoảng 800 tàu chở dầu và hàng hóa. Dữ liệu hàng hải cho thấy gần như không có tàu chở dầu nào dám qua Hormuz do rủi ro từ thủy lôi, UAV và tên lửa; số ít phải đi theo hành lang gần đảo Larak của Iran, thậm chí có tàu tắt hệ thống nhận dạng tự động.

Các doanh nghiệp vận tải buộc phải chuyển hướng hàng qua các cảng tại Oman hoặc dọc bờ Đông Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), làm thời gian vận chuyển kéo dài thêm khoảng hai tuần và chi phí tăng khoảng 25%.

Giới quan sát nhận định Hormuz gần như nằm dưới sự kiểm soát của IRGC, Iran có thể quyết định tàu nào được phép đi qua và áp đặt điều kiện, kể cả yêu cầu phí trung chuyển. Có đề xuất thu khoảng 1 USD cho mỗi thùng dầu, thanh toán bằng tiền điện tử. Dù Mỹ tuyên bố eo biển đã mở từ giữa tuần, dòng chảy dầu mỏ vẫn gần như “đóng băng”.

Iran nói sẽ tiếp tục hạn chế lưu thông cho đến khi Israel chấm dứt tấn công nhằm vào Hezbollah tại Lebanon; Mỹ khẳng định vấn đề Lebanon không nằm trong thỏa thuận ngừng bắn và coi đó là sự hiểu nhầm.

Về dài hạn, Tehran muốn thiết lập một khuôn khổ pháp lý mới cho eo biển Hormuz, theo đại diện Iran tại Liên Hợp Quốc Ali Bahreini. Việc quá cảnh sẽ không như trước chiến sự, các tàu có thể phải cung cấp chi tiết về chủ sở hữu, hàng hóa và hành trình.