Tóm tắt
Dữ liệu của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết đến cuối tháng 5, tiền gửi cá nhân đạt 10,826 triệu tỷ đồng, tăng 4,76% so với đầu năm (tăng ròng 491.000 tỷ). Động lực chính là làn sóng nâng lãi suất huy động từ cuối 2025; nhiều ngân hàng chào 7-9%/năm cho khoản gửi nhỏ. Sau yêu cầu hạ lãi suất của Thống đốc Phạm Đức Ấn, mặt bằng lãi suất chỉ giảm ngắn rồi bật tăng trở lại.
Theo Tạp chí Đầu tư Tài chính - VietnamFinance (VietnamFinance), dưới biểu niêm yết 6-7%/năm là lãi suất thỏa thuận cho khách hàng ưu tiên, quy mô lớn, hoặc có mã giới thiệu, đẩy lãi thực nhận kỳ hạn 12 tháng lên 8-9%, thậm chí 10%/năm. Nhu cầu vốn cao khi tăng trưởng tín dụng vượt xa huy động buộc ngân hàng nâng lãi để giữ thanh khoản. Tăng tín dụng cũng là công cụ được Chính phủ dưới thời Thủ tướng Phạm Minh Chính sử dụng để thúc đẩy tăng trưởng.
Tính đến giữa tháng 7/2026, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế xấp xỉ 20,1 triệu tỷ đồng, tăng 7,86% so với cuối năm trước và cao hơn tốc độ huy động khoảng 2%, khiến hệ thống chịu áp lực thanh khoản. Tại hội thảo của Công ty đánh giá tín dụng VIS Rating (VIS Rating), ông Phan Quốc Bửu từ Công ty Cổ phần Chứng khoán BIDV (BSC) dự báo lãi suất đã tiệm cận đỉnh và sẽ đi ngang hoặc nhích nhẹ nửa cuối 2026; chi phí liên ngân hàng và áp lực lạm phát đòi hỏi lãi suất thực dương để giữ tiền gửi.
Dòng tiền đổ vào tiết kiệm còn phản ánh tâm lý phòng thủ khi các kênh khác hụt hơi. Bạc giảm khoảng 50% và vàng giảm khoảng 30% so với đỉnh; chỉ số trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) từng mất 260 điểm so với mốc 1.927 điểm ngày 18/5, vốn hóa bốc hơi khoảng 1,2 triệu tỷ đồng.
Đà tăng của vàng thế giới chững lại khi USD mạnh và Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) giữ lãi suất, nhưng vàng trong nước còn lao dốc do bất ổn doanh nghiệp. Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ) áp hạn mức chi trả ngày và có thể hoãn thanh toán tiền mặt tới 120 ngày; vụ án buôn lậu kim cương liên đới SJC và PNJ khiến hơn 30 doanh nghiệp vàng, kim cương tại TP.HCM tạm ngừng hoạt động, theo Hội Mỹ nghệ Kim hoàn Đá quý TP HCM.
Ở bất động sản, lãi vay thả nổi tại nhiều ngân hàng thương mại lên 15-16%/năm, tạo áp lực lớn lên người mua và nhà đầu tư. Theo PropertyGuru Việt Nam (PropertyGuru Vietnam) và Công ty Chứng khoán MB (MBS), lượng hấp thụ sơ cấp 6 tháng đầu 2026 giảm 62% so với nửa cuối 2025 xuống khoảng 26.100 sản phẩm, trong khi nguồn cung tăng 40% nhờ Nghị quyết 29/2026/QH16 giải phóng khoảng 130 tỷ USD vốn bị đóng băng. Gần 97% người mua ưu tiên pháp lý; lo ngại giải tỏa, đền bù và rủi ro dự án khiến dòng tiền thận trọng.
Trung ương Đảng yêu cầu nghiên cứu công cụ thuế, đặc biệt đánh thuế cao với đất bỏ hoang để hạn chế đầu cơ, trong bối cảnh lãnh đạo tìm cách chấn chỉnh thị trường đất đai. Trên thị trường chứng khoán, dư nợ margin toàn thị trường lên kỷ lục khoảng 450.000 tỷ đồng cuối quý 2 kích hoạt bán giải chấp; các ồn ào quanh PNJ và FPT cũng gia tăng áp lực lên giá cổ phiếu.
Theo Tạp chí Đầu tư Tài chính - VietnamFinance (VietnamFinance), dưới biểu niêm yết 6-7%/năm là lãi suất thỏa thuận cho khách hàng ưu tiên, quy mô lớn, hoặc có mã giới thiệu, đẩy lãi thực nhận kỳ hạn 12 tháng lên 8-9%, thậm chí 10%/năm. Nhu cầu vốn cao khi tăng trưởng tín dụng vượt xa huy động buộc ngân hàng nâng lãi để giữ thanh khoản. Tăng tín dụng cũng là công cụ được Chính phủ dưới thời Thủ tướng Phạm Minh Chính sử dụng để thúc đẩy tăng trưởng.
Tính đến giữa tháng 7/2026, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế xấp xỉ 20,1 triệu tỷ đồng, tăng 7,86% so với cuối năm trước và cao hơn tốc độ huy động khoảng 2%, khiến hệ thống chịu áp lực thanh khoản. Tại hội thảo của Công ty đánh giá tín dụng VIS Rating (VIS Rating), ông Phan Quốc Bửu từ Công ty Cổ phần Chứng khoán BIDV (BSC) dự báo lãi suất đã tiệm cận đỉnh và sẽ đi ngang hoặc nhích nhẹ nửa cuối 2026; chi phí liên ngân hàng và áp lực lạm phát đòi hỏi lãi suất thực dương để giữ tiền gửi.
Dòng tiền đổ vào tiết kiệm còn phản ánh tâm lý phòng thủ khi các kênh khác hụt hơi. Bạc giảm khoảng 50% và vàng giảm khoảng 30% so với đỉnh; chỉ số trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) từng mất 260 điểm so với mốc 1.927 điểm ngày 18/5, vốn hóa bốc hơi khoảng 1,2 triệu tỷ đồng.
Đà tăng của vàng thế giới chững lại khi USD mạnh và Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) giữ lãi suất, nhưng vàng trong nước còn lao dốc do bất ổn doanh nghiệp. Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ) áp hạn mức chi trả ngày và có thể hoãn thanh toán tiền mặt tới 120 ngày; vụ án buôn lậu kim cương liên đới SJC và PNJ khiến hơn 30 doanh nghiệp vàng, kim cương tại TP.HCM tạm ngừng hoạt động, theo Hội Mỹ nghệ Kim hoàn Đá quý TP HCM.
Ở bất động sản, lãi vay thả nổi tại nhiều ngân hàng thương mại lên 15-16%/năm, tạo áp lực lớn lên người mua và nhà đầu tư. Theo PropertyGuru Việt Nam (PropertyGuru Vietnam) và Công ty Chứng khoán MB (MBS), lượng hấp thụ sơ cấp 6 tháng đầu 2026 giảm 62% so với nửa cuối 2025 xuống khoảng 26.100 sản phẩm, trong khi nguồn cung tăng 40% nhờ Nghị quyết 29/2026/QH16 giải phóng khoảng 130 tỷ USD vốn bị đóng băng. Gần 97% người mua ưu tiên pháp lý; lo ngại giải tỏa, đền bù và rủi ro dự án khiến dòng tiền thận trọng.
Trung ương Đảng yêu cầu nghiên cứu công cụ thuế, đặc biệt đánh thuế cao với đất bỏ hoang để hạn chế đầu cơ, trong bối cảnh lãnh đạo tìm cách chấn chỉnh thị trường đất đai. Trên thị trường chứng khoán, dư nợ margin toàn thị trường lên kỷ lục khoảng 450.000 tỷ đồng cuối quý 2 kích hoạt bán giải chấp; các ồn ào quanh PNJ và FPT cũng gia tăng áp lực lên giá cổ phiếu.
