Tóm tắt
Quân đội Mỹ không kích hai bệ phóng tên lửa trên đảo Larak của Iran, khi theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) các hệ thống này chuẩn bị phóng tên lửa mang mìn hải quân vào eo biển Hormuz. Người phát ngôn CENTCOM, đại úy Tim Hawkins, cho biết mục tiêu bị đánh trúng trước khi phóng.
Diễn biến thu hút chú ý vì phương thức rải mìn khác thường. Iran từng giới thiệu công nghệ biến pháo phản lực Fajr-5 thành phương tiện mang mìn, thay đầu đạn bằng mìn hải quân. Fajr-5 cỡ 333 mm, tầm bắn khoảng 75 km, thường mang đầu đạn 90–170 kg; bản chỉnh sửa cho thấy mìn hình nón nổi trên mặt nước sau khi tách khỏi phần thân, song cơ chế chi tiết chưa rõ.
Lợi thế của cách làm này là không cần tàu rải mìn tiến vào khu vực mục tiêu. Bệ phóng có thể đứng cách hàng chục km, đưa mìn thẳng vào luồng hàng hải, giảm rủi ro cho thủy thủ đoàn và tàu chuyên dụng. Tính cơ động của pháo phản lực cho phép “bắn rồi rút”; tạp chí The War Zone (The War Zone, TWZ) còn nêu khả năng các hệ thống được giấu trong đường hầm trên Larak.
Hệ quả với hàng hải có thể lớn hơn thiệt hại trực tiếp. Nếu mìn rơi vào luồng tàu, chiến dịch rà phá có thể kéo dài nhiều tuần, làm hạn chế vận tải. Tác động tâm lý cũng đáng kể khi các tai nạn lẻ tẻ hoặc đe dọa đáng tin có thể khiến hãng tàu, thủy thủ và bảo hiểm cân nhắc né tránh. TWZ dẫn phân tích của Trung tâm An ninh Hàng hải Quốc tế (Center for International Maritime Security) về tốc độ, tầm xa và rủi ro thấp của cách rải mìn này.
Bối cảnh càng nhạy cảm vì CENTCOM vừa thông báo hoàn tất rà phá các tuyến hàng hải quốc tế ở eo biển Hormuz, nói đã gỡ bỏ mìn do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (Islamic Revolutionary Guard Corps, IRGC) rải vài tháng trước. Tuy vậy, Trung tâm Thông tin Hàng hải Chung (Joint Maritime Information Center) cảnh báo lưu lượng qua Hormuz vẫn thấp hơn bình thường và nguy cơ mìn trôi, mìn chưa ghi nhận vẫn tồn tại.
Nhiều điểm còn chưa sáng tỏ: chưa có xác nhận Iran từng lập bãi mìn bằng Fajr-5 ngoài thực địa, số lượng đạn đặc biệt và độ tin cậy của công nghệ không rõ. Các chuyên gia mà TWZ phỏng vấn nói trước vụ việc này họ chưa thấy bằng chứng triển khai thực tế pháo phản lực để rải mìn.
Dẫu vậy, việc Mỹ nối lại tấn công sau khoảng một tháng gián đoạn ngay khi quan sát thấy chuẩn bị phóng tên lửa mang mìn cho thấy Washington coi nguy cơ này là nghiêm túc. Dù năng lực chính xác còn mơ hồ, hệ thống nếu vận hành hiệu quả sẽ là mối đe dọa đáng kể đối với giao thông qua eo biển Hormuz.
Diễn biến thu hút chú ý vì phương thức rải mìn khác thường. Iran từng giới thiệu công nghệ biến pháo phản lực Fajr-5 thành phương tiện mang mìn, thay đầu đạn bằng mìn hải quân. Fajr-5 cỡ 333 mm, tầm bắn khoảng 75 km, thường mang đầu đạn 90–170 kg; bản chỉnh sửa cho thấy mìn hình nón nổi trên mặt nước sau khi tách khỏi phần thân, song cơ chế chi tiết chưa rõ.
Lợi thế của cách làm này là không cần tàu rải mìn tiến vào khu vực mục tiêu. Bệ phóng có thể đứng cách hàng chục km, đưa mìn thẳng vào luồng hàng hải, giảm rủi ro cho thủy thủ đoàn và tàu chuyên dụng. Tính cơ động của pháo phản lực cho phép “bắn rồi rút”; tạp chí The War Zone (The War Zone, TWZ) còn nêu khả năng các hệ thống được giấu trong đường hầm trên Larak.
Hệ quả với hàng hải có thể lớn hơn thiệt hại trực tiếp. Nếu mìn rơi vào luồng tàu, chiến dịch rà phá có thể kéo dài nhiều tuần, làm hạn chế vận tải. Tác động tâm lý cũng đáng kể khi các tai nạn lẻ tẻ hoặc đe dọa đáng tin có thể khiến hãng tàu, thủy thủ và bảo hiểm cân nhắc né tránh. TWZ dẫn phân tích của Trung tâm An ninh Hàng hải Quốc tế (Center for International Maritime Security) về tốc độ, tầm xa và rủi ro thấp của cách rải mìn này.
Bối cảnh càng nhạy cảm vì CENTCOM vừa thông báo hoàn tất rà phá các tuyến hàng hải quốc tế ở eo biển Hormuz, nói đã gỡ bỏ mìn do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (Islamic Revolutionary Guard Corps, IRGC) rải vài tháng trước. Tuy vậy, Trung tâm Thông tin Hàng hải Chung (Joint Maritime Information Center) cảnh báo lưu lượng qua Hormuz vẫn thấp hơn bình thường và nguy cơ mìn trôi, mìn chưa ghi nhận vẫn tồn tại.
Nhiều điểm còn chưa sáng tỏ: chưa có xác nhận Iran từng lập bãi mìn bằng Fajr-5 ngoài thực địa, số lượng đạn đặc biệt và độ tin cậy của công nghệ không rõ. Các chuyên gia mà TWZ phỏng vấn nói trước vụ việc này họ chưa thấy bằng chứng triển khai thực tế pháo phản lực để rải mìn.
Dẫu vậy, việc Mỹ nối lại tấn công sau khoảng một tháng gián đoạn ngay khi quan sát thấy chuẩn bị phóng tên lửa mang mìn cho thấy Washington coi nguy cơ này là nghiêm túc. Dù năng lực chính xác còn mơ hồ, hệ thống nếu vận hành hiệu quả sẽ là mối đe dọa đáng kể đối với giao thông qua eo biển Hormuz.
