Tin Séc
Nerudová kiến nghị Ủy ban châu Âu về thay đổi tài chính Đài Truyền hình Séc và Đài Phát thanh Séc
Chia sẻ:DNnet
Phát hành:Thứ Năm, 16 tháng 4, 2026
Tóm tắt
Danuše Nerudová (STAN) gửi văn bản tới Ủy ban châu Âu (European Commission) đề nghị xem xét kế hoạch chuyển tài chính cho Đài Truyền hình Séc (Česká televize - ČT) và Đài Phát thanh Séc (Český rozhlas - ČRo) từ phí thuê bao sang ngân sách nhà nước. Bà nghi ngờ đề án vi phạm Đạo luật Tự do Truyền thông (Media Freedom Act) vì đòi hỏi nguồn tài trợ bền vững, dự đoán được. Kế hoạch do liên minh cầm quyền ANO, SPD và Motoristé công bố; Thủ tướng Andrej Babiš (ANO) nói bãi bỏ phí là thực hiện chương trình của chính phủ và không hiểu các ý định kéo dài thủ tục.
Nerudová cho rằng chi ngân sách không đáp ứng chuẩn mực Media Freedom Act, và European Commission có thể mở thủ tục vi phạm với mức phạt cao. Bà nêu thêm khả năng xâm phạm nguyên tắc pháp quyền trong hiệp ước EU, khiến Cộng hòa Séc có nguy cơ bị đóng băng quỹ như trường hợp Hungary. Bối cảnh này gợi lại việc chính phủ Viktor Orbán hợp nhất truyền hình, phát thanh công và hãng tin MTI vào nhóm truyền thông nhà nước, điều mà phe đối lập tại Hungary cáo buộc là phục vụ tuyên truyền.
Babiš lập luận người dân cần biết phí được dùng vào đâu và mong Tối cao Kiểm toán Nhà nước (Nejvyšší kontrolní úřad - NKÚ) kiểm tra. Ông nhắc đến các cơ chế giám sát hiện hành qua hội đồng của các cơ quan và báo cáo thường niên do Hạ viện (Poslanecká sněmovna) phê chuẩn, kêu gọi tranh luận “bình thường” thay vì obstrukce của đối lập. Theo ông, hiện có 17 nước EU tài trợ media công từ ngân sách.
Chủ tịch Ủy ban truyền thông của Thượng viện (Senát) David Smoljak (STAN) coi việc thay phí bằng chi ngân sách là phương án tệ nhất vì đặt media công dưới ý chí chính trị; ông gọi kế hoạch cắt tổng thu của ČT và ČRo khoảng 1,5 tỷ korun là “đòn chơi xấu” và nói Senát sẽ không ủng hộ. Chủ tịch Senát Miloš Vystrčil (ODS) cảnh báo nguy cơ nghiêm trọng đối với độc lập của hai cơ quan và một trụ cột dân chủ; thượng nghị sĩ Jan Grulich (TOP 09) lưu ý rủi ro lệ thuộc vào liên minh cầm quyền. Smoljak so sánh định hướng này với Slovakia và Hungary, cho rằng kết quả bầu cử cuối tuần ở Hungary do phe đối lập thắng cho thấy kiểm soát media không bảo đảm duy trì quyền lực.
Chủ tịch SEN21 Václav Láska nói chỉ nên thay hệ thống khi nó không vận hành, trong khi thu phí vẫn hiệu quả; ông xem đây là nỗ lực làm khó và thu hẹp vai trò media công. Trưởng khối thượng nghị sĩ KDU-ČSL Josef Klement ủng hộ mô hình thu phí theo hộ gia đình, cảnh báo rằng tài trợ từ ngân sách vừa buộc mọi công dân cùng chi trả vừa trao cho chính phủ công cụ mạnh để chi phối hai cơ quan và có thể đẩy họ tới phá sản qua cắt giảm.
Công đoàn Độc lập của ČT tuyên bố sẵn sàng bảo vệ độc lập của media công bằng mọi biện pháp hợp pháp, gọi dự luật giảm thu năm tới khoảng 1,4 tỷ korun là mang tính “thanh lý”. Công đoàn kêu gọi nghị sĩ, thượng nghị sĩ, giới nghệ sĩ, nhà báo và công chúng cùng bảo vệ dịch vụ công; họ lo ngại cắt giảm sản xuất chương trình, sa thải nhân sự và nguy cơ đóng cửa các trường quay khu vực của ČT ở Brno, Ostrava và các đài khu vực của ČRo, trong khi pháp luật hiện hành yêu cầu ít nhất 20% nội dung vùng và các cơ sở này là kênh theo dõi đời sống ở vùng xa.
Hội đồng ČT (Rada ČT) quyết định đề nghị gặp Bộ Văn hóa (Ministerstvo kultury) do Ota Klempíř phụ trách để thảo luận; Bára Procházková đưa ra đề xuất, phó chủ tịch Vlastimil Ježek gọi dự luật là “paskvil” và cho rằng mục tiêu là lấy khoảng 1 tỷ korun của ČT, trong khi thành viên Petr Šafařík phản đối hội đồng can dự quy trình lập pháp. Tổng giám đốc ČT Hynek Chudárek bác dự luật, nói ngân sách hạ thấp sẽ khiến đài không thể hoàn thành các cam kết; nhiều hợp đồng như bản quyền thể thao, phim và chính kịch ràng buộc chặt, hủy bỏ có thể tốn hơn 150 triệu korun trong năm tới và dẫn tới nguy cơ thiếu nội dung phát sóng. Nghiệp đoàn Nhà báo Séc (Syndikát novinářů ČR) cũng chỉ trích dự luật thiếu thảo luận rộng rãi, không bảo đảm độc lập biên tập và nguồn thu ổn định, dự báo doanh thu của ČT giảm 14,7% và ČRo 16,6%, phê phán trần 5% khi điều chỉnh theo lạm phát và lưu ý việc hết ưu đãi khấu trừ VAT sẽ gây thất thu hàng trăm triệu korun. Chuyên gia Irena Ryšánková đánh giá bản sửa đổi kém chất lượng, thiếu quy định về trường quay vùng và multiplex dịch vụ công, thậm chí viện dẫn các đạo luật chưa tồn tại; phía chính phủ coi mô hình phí đã lỗi thời, hiện chỉ còn ở 10/27 nước EU, trấn an rằng media công sẽ không bị chi phối; lãnh đạo ČT, ČRo và đối lập tại Hạ viện cảnh báo không có lý do xác đáng và chuẩn bị obstrukce khi thảo luận dự luật.
Nerudová cho rằng chi ngân sách không đáp ứng chuẩn mực Media Freedom Act, và European Commission có thể mở thủ tục vi phạm với mức phạt cao. Bà nêu thêm khả năng xâm phạm nguyên tắc pháp quyền trong hiệp ước EU, khiến Cộng hòa Séc có nguy cơ bị đóng băng quỹ như trường hợp Hungary. Bối cảnh này gợi lại việc chính phủ Viktor Orbán hợp nhất truyền hình, phát thanh công và hãng tin MTI vào nhóm truyền thông nhà nước, điều mà phe đối lập tại Hungary cáo buộc là phục vụ tuyên truyền.
Babiš lập luận người dân cần biết phí được dùng vào đâu và mong Tối cao Kiểm toán Nhà nước (Nejvyšší kontrolní úřad - NKÚ) kiểm tra. Ông nhắc đến các cơ chế giám sát hiện hành qua hội đồng của các cơ quan và báo cáo thường niên do Hạ viện (Poslanecká sněmovna) phê chuẩn, kêu gọi tranh luận “bình thường” thay vì obstrukce của đối lập. Theo ông, hiện có 17 nước EU tài trợ media công từ ngân sách.
Chủ tịch Ủy ban truyền thông của Thượng viện (Senát) David Smoljak (STAN) coi việc thay phí bằng chi ngân sách là phương án tệ nhất vì đặt media công dưới ý chí chính trị; ông gọi kế hoạch cắt tổng thu của ČT và ČRo khoảng 1,5 tỷ korun là “đòn chơi xấu” và nói Senát sẽ không ủng hộ. Chủ tịch Senát Miloš Vystrčil (ODS) cảnh báo nguy cơ nghiêm trọng đối với độc lập của hai cơ quan và một trụ cột dân chủ; thượng nghị sĩ Jan Grulich (TOP 09) lưu ý rủi ro lệ thuộc vào liên minh cầm quyền. Smoljak so sánh định hướng này với Slovakia và Hungary, cho rằng kết quả bầu cử cuối tuần ở Hungary do phe đối lập thắng cho thấy kiểm soát media không bảo đảm duy trì quyền lực.
Chủ tịch SEN21 Václav Láska nói chỉ nên thay hệ thống khi nó không vận hành, trong khi thu phí vẫn hiệu quả; ông xem đây là nỗ lực làm khó và thu hẹp vai trò media công. Trưởng khối thượng nghị sĩ KDU-ČSL Josef Klement ủng hộ mô hình thu phí theo hộ gia đình, cảnh báo rằng tài trợ từ ngân sách vừa buộc mọi công dân cùng chi trả vừa trao cho chính phủ công cụ mạnh để chi phối hai cơ quan và có thể đẩy họ tới phá sản qua cắt giảm.
Công đoàn Độc lập của ČT tuyên bố sẵn sàng bảo vệ độc lập của media công bằng mọi biện pháp hợp pháp, gọi dự luật giảm thu năm tới khoảng 1,4 tỷ korun là mang tính “thanh lý”. Công đoàn kêu gọi nghị sĩ, thượng nghị sĩ, giới nghệ sĩ, nhà báo và công chúng cùng bảo vệ dịch vụ công; họ lo ngại cắt giảm sản xuất chương trình, sa thải nhân sự và nguy cơ đóng cửa các trường quay khu vực của ČT ở Brno, Ostrava và các đài khu vực của ČRo, trong khi pháp luật hiện hành yêu cầu ít nhất 20% nội dung vùng và các cơ sở này là kênh theo dõi đời sống ở vùng xa.
Hội đồng ČT (Rada ČT) quyết định đề nghị gặp Bộ Văn hóa (Ministerstvo kultury) do Ota Klempíř phụ trách để thảo luận; Bára Procházková đưa ra đề xuất, phó chủ tịch Vlastimil Ježek gọi dự luật là “paskvil” và cho rằng mục tiêu là lấy khoảng 1 tỷ korun của ČT, trong khi thành viên Petr Šafařík phản đối hội đồng can dự quy trình lập pháp. Tổng giám đốc ČT Hynek Chudárek bác dự luật, nói ngân sách hạ thấp sẽ khiến đài không thể hoàn thành các cam kết; nhiều hợp đồng như bản quyền thể thao, phim và chính kịch ràng buộc chặt, hủy bỏ có thể tốn hơn 150 triệu korun trong năm tới và dẫn tới nguy cơ thiếu nội dung phát sóng. Nghiệp đoàn Nhà báo Séc (Syndikát novinářů ČR) cũng chỉ trích dự luật thiếu thảo luận rộng rãi, không bảo đảm độc lập biên tập và nguồn thu ổn định, dự báo doanh thu của ČT giảm 14,7% và ČRo 16,6%, phê phán trần 5% khi điều chỉnh theo lạm phát và lưu ý việc hết ưu đãi khấu trừ VAT sẽ gây thất thu hàng trăm triệu korun. Chuyên gia Irena Ryšánková đánh giá bản sửa đổi kém chất lượng, thiếu quy định về trường quay vùng và multiplex dịch vụ công, thậm chí viện dẫn các đạo luật chưa tồn tại; phía chính phủ coi mô hình phí đã lỗi thời, hiện chỉ còn ở 10/27 nước EU, trấn an rằng media công sẽ không bị chi phối; lãnh đạo ČT, ČRo và đối lập tại Hạ viện cảnh báo không có lý do xác đáng và chuẩn bị obstrukce khi thảo luận dự luật.
DNnet sử dụng AI để tóm tắt tin tức được thành viên chia sẻ. Nội dung và bản quyền của tin ảnh thuộc về trang tin gốc. Bạn có thể xem cụ thể tại link của trang tin gốc hay trao đổi, phản ảnh tại đây.
Tin Séc
Cuối tuần trên 20°C, sau đó lạnh đột ngột
Thời tiết ấm áp trở lại ở Cộng hòa Séc, cao điểm cuối tuần khi nhiều nơi vượt 20°C. Chủ nhật front lạnh tràn qua, mưa rải rác, phía tây có thể có...
Các cuộc tấn công ban đêm ở Ukraine khiến ít nhất 15 người thiệt mạng, Nga cũng ghi nhận thương vong
Nga tấn công bằng tên lửa và UAV trong đêm khiến ít nhất 15 người chết ở Ukraine: 8 tại Odesa, 4 ở Kyiv, 3 tại vùng Dnipropetrovsk; hàng chục người...
Tôi nghĩ điều đó thật đẹp. Trump hào hứng chia sẻ ảnh do trí tuệ nhân tạo tạo ra cảnh ôm Chúa Giê-su
Donald Trump chia sẻ ảnh do trí tuệ nhân tạo tạo ra cảnh ông ôm Chúa Giê-su trên Truth Social, ngay sau bức ảnh hóa thân thành Giê-su gây phản ứng dữ...
Thay đổi tài trợ cho Truyền hình Séc và Đài Phát thanh Séc: Klempíř nói gấp vì áp lực truyền thông nên mới có những con số này
Ông Oto Klempíř muốn thay phí bằng cấp phát từ ngân sách cho Truyền hình Séc và Đài Phát thanh Séc, nhưng vì gấp rút nên tính theo dữ liệu 2024. Đề...
Gã hề trong cung điện. Thử phê bình bức tranh Thăng thiên của Donald J. Trump
Trên Truth Social xuất hiện tranh AI tôn vinh Donald Trump như hình tượng bán thần giữa biểu tượng Mỹ. Phong cách MAGA được đối chiếu với hiện thực...
Cú sốc Trung Quốc thứ hai: Công nghiệp châu Âu đối mặt nguy cơ sụp đổ khó hồi phục
Trung Quốc thống trị xe điện, pin, năng lượng tái tạo và robot nhờ thị trường lớn, trợ cấp và cạnh tranh khốc liệt, kéo giá xuống sát 0. Dư thừa công...
Bắp cải là quả bơ mới: Vì sao thế giới phát cuồng?
Thế giới đang mê bắp cải, lan từ ẩm thực sang thời trang. Lý do: dinh dưỡng, thực phẩm lên men, bền vững, rẻ và hầu như không lãng phí. Ở Cộng hòa...
Tổng thư ký Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương đến Praha gặp Babiš
Tổng thư ký NATO Mark Rutte thăm Séc, gặp Thủ tướng Babiš. Diễn ra giữa lúc Séc giảm chi quốc phòng và tranh cãi ai dẫn đoàn dự thượng đỉnh tháng 7....
Iran dọa phong tỏa biển Đỏ, nguy cơ tiếp tục hạn chế thương mại dầu mỏ
Iran dọa chặn vận tải ở Vịnh Ba Tư, biển Oman, biển Đỏ nếu Mỹ không dỡ phong tỏa. Tehran coi đây là bước phá ngừng bắn. Nguy cơ Houthi đánh Báb...
Xem tiếp
