Ukraine hứng chịu các đợt tập kích tên lửa Nga ngày càng dày đặc, khi kho đạn gần cạn theo Hãng tin Reuters (Reuters). Romania cùng một số nước trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) sẽ hỗ trợ tên lửa đánh chặn Patriot; Tổng thống Nicușor Dan đã thông báo. Quyết định gây tranh luận vì Romania từng chuyển giao một bệ phóng Patriot trước đó và Mỹ báo giao hàng mới bị chậm do thiếu hụt. Có ý kiến lo ngại phòng thủ Romania “dịch sang phía Đông” giữa lúc xuất hiện cảnh báo Nga có thể tấn công một nước NATO trong 2–3 năm tới.

Tướng dự bị Virgil Bălăceanu, cựu đại diện Romania tại Bộ Chỉ huy NATO tại Bruxelles (Comandamentul NATO de la Bruxelles) và cựu chỉ huy Lữ đoàn Đa quốc gia Đông Nam châu Âu (Brigăzii Multinaționale din Sud-Estul Europei), cho rằng nhiều khả năng Romania sẽ chuyển PAC-2 chứ không phải PAC-3. Romania đã tham gia một liên danh đặt mua 1.000 tên lửa PAC-2 từ một nhà sản xuất ở Đức, trong đó 200 dành cho Romania. Thông tin chi tiết về phiên bản và số lượng chuyển giao sẽ không công khai; theo ông, kịch bản hợp lý nhất là chuyển PAC-2.

Ông nêu khác biệt then chốt: PAC-3 có hiệu quả rất cao trước tên lửa đạn đạo, kể cả Iskander, còn PAC-2 kém hơn nên thường phải phóng 2–3 quả cho một mục tiêu. Chỉ 5 nước NATO ở châu Âu, ngoài Hoa Kỳ, sở hữu PAC-3. Các nước, trong đó có Romania, tránh công bố cấu hình và số lượng. Ở bãi bắn Capu Midia, kiểm tra bắn đạn thật thường dùng PAC-2; theo hợp đồng, PAC-3 khoảng 168 quả, thêm 200 PAC-2 từ liên danh và có thể cộng 56 PAC-2 từ hợp đồng ban đầu, theo ước tính của tướng.

Theo ông Bălăceanu, Romania hiện có khoảng 170 PAC-3 và có thể chuyển cho Ukraine một phần PAC-2, ví dụ 10–20 quả, song con số sẽ không công bố. Phần còn lại đủ duy trì khả năng phòng thủ, phù hợp thông lệ các nước là giữ lại phiên bản tiên tiến hơn. Việc hỗ trợ Ukraine không làm Romania dễ tổn thương nếu cơ số đánh chặn vẫn được bảo toàn.

Ông nhấn mạnh Romania phải giữ “viên ngọc” của lá chắn – PAC-3 – trong trạng thái sẵn sàng, để có năng lực đánh chặn tên lửa đạn đạo nếu cần, đồng thời giúp Ukraine cầm cự nhằm ngăn Nga tiến sát biên giới NATO ở sườn đông nam. Do Hoa Kỳ phải tái lập kho dự trữ, nguồn PAC mới sẽ hạn chế trong thời gian tới. Về hiệu quả, PAC-3 đạt khoảng 90–95%, còn PAC-2 khoảng 60–70%, nên với PAC-2 cần phóng nhiều hơn cho một mục tiêu.

Romania đã đặt mua và thanh toán bảy khẩu đội Patriot, trong đó một khẩu đội đã chuyển cho Ukraine năm 2025; các khẩu đội còn lại đang chờ nhận. Vấn đề chính hiện nay không phải bệ phóng mà là đạn đánh chặn, do mức tiêu hao rất lớn. Mỹ quyết định tăng sản lượng trong nước, đồng thời mở ra cơ hội để Romania tham gia sản xuất một phần tên lửa đánh chặn.

Về tương quan khu vực, Romania có ưu thế khi sở hữu PAC-3, trong khi Hy Lạp chỉ có PAC-2; trong NATO châu Âu, chỉ Ba Lan, Romania, Hà Lan, Đức và Tây Ban Nha có PAC-3. Dù vậy, Romania cũng cần bổ sung các loại đánh chặn khác phù hợp thời bình để đối phó máy bay không người lái trôi dạt như Geran-2/4/5. Tướng Bălăceanu kết luận Romania không đứng trước nguy cơ chiến tranh trực tiếp, có đủ cơ số cho bối cảnh hiện tại và sẽ không dùng PAC-2/3 để bắn hạ các UAV giá rẻ.