Ủy ban châu Âu (Commission européenne) khẳng định kế hoạch tăng cường quan hệ giữa Liên minh châu Âu và Canada không phải liên minh chống Mỹ, nỗ lực trấn an sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa trả đũa.

Chủ tịch Ursula von der Leyen đề xuất Canada trở thành quốc gia “thành viên liên kết” đầu tiên của Liên minh châu Âu, trong sự hiện diện của Thủ tướng Mark Carney. Người phát ngôn về Thương mại Olof Gill nhấn mạnh sáng kiến “không nhằm vào ai”.

Donald Trump gọi đề xuất là “nực cười” và cảnh báo sẽ áp thuế rất nặng hoặc chấm dứt thương mại với châu Âu nếu coi đây là hành động thù địch. Lãnh đạo Canada dự kiến phát biểu trước các nghị sĩ tại Nghị viện châu Âu.

Ursula von der Leyen còn muốn Canada tham gia “Hội đồng An ninh châu Âu (Conseil européen de sécurité)” trong tương lai. Pháp hoan nghênh hướng thắt chặt quan hệ; Bộ trưởng Jean-Noël Barrot nói cần được “thảo luận, mổ xẻ, phân tích” trước khi Paris đưa ra lập trường cuối cùng, theo Bộ Ngoại giao Pháp (Ministère de l’Europe et des Affaires étrangères).

Bối cảnh là Canada đang vướng chiến tranh thương mại với Mỹ dưới thời Donald Trump và tìm kiếm đối tác mới. Châu Âu, cũng gặp sóng gió với Washington, muốn củng cố thế cân bằng chiến lược giữa Trung Quốc và Mỹ.

Quy chế “thành viên liên kết” chưa có cơ sở pháp lý trong các hiệp ước của Liên minh châu Âu. Đức gần đây gợi ý áp dụng với Ukraine, cho phép dự một số cuộc họp bộ trưởng hoặc thượng đỉnh của Liên minh châu Âu nhưng không có quyền biểu quyết.