Tóm tắt
Chiến dịch tổng thống Pháp 2027 bước vào giai đoạn sôi động, còn khoảng sáu tháng trước khi Emmanuel Macron mãn nhiệm và không thể tái tranh cử. Một cuộc tranh luận trên TF1-LCI quy tụ Marine Le Pen, Jean‑Luc Mélenchon, Raphaël Glucksmann, Bruno Retailleau và Gabriel Attal xoay quanh bất bình đẳng, sức mua và đoàn kết. Thăm dò Elabe mới nhất cho thấy Marine Le Pen dẫn đầu vòng một, Mélenchon vươn lên thứ hai, Édouard Philippe và Glucksmann giảm, còn Teddy Riner đạt 4,5%.
Marine Le Pen trình bày đề án hưu trí: hạ tuổi nghỉ hợp pháp về 62, thậm chí 60 với 40–42 năm đóng góp; giữ 67 là “giới hạn” nhận lương hưu đủ tỷ lệ; bảo lưu số quý cho phụ nữ theo con; bổ sung cơ chế “tích lũy vốn” bên cạnh hệ phân phối. Bà khẳng định nếu đắc cử sẽ triển khai ngay và bãi bỏ cải cách Borne từ 1/1/2028, giúp “hàng trăm nghìn” người nghỉ sớm hơn 2–3 năm đến 2032; nếu không có đa số tuyệt đối tại Quốc hội, có thể đưa ra trưng cầu dân ý.
Đề án của Le Pen bị đối thủ phản pháo dữ dội. Bruno Retailleau của Đảng Cộng hòa (Les Républicains, LR) gọi tuổi hưu 62 là “bùa hộ mệnh dân túy” đầy mâu thuẫn. Nhóm của Édouard Philippe nói là “dối trá trọn vẹn”, còn ê-kíp của Gabriel Attal coi là “trò lừa tài chính” tạo nhiều bất công; cố vấn Franck Morel và Paul Midy ước tính gây “lỗ hổng” 35 tỷ EUR, đẩy Nhà nước vào rủi ro và đe dọa việc chi trả lương hưu.
Jean‑Luc Mélenchon nhận định “đàn áp đối với giới trẻ đang cứng rắn hơn” và phong trào Nước Pháp Bất khuất (La France insoumise, LFI) cùng ngày nộp tại Quốc hội Pháp (Assemblée nationale) đề xuất ân xá cho người chưa thành niên bị kết án trong các phong trào lycéen. Ông xuất hiện tại cuộc xuống đường vì tiền lương ở Paris. Tranh cãi về mức lương tối thiểu (smic) tiếp diễn: Le Pen phản đối tăng 10% theo đề xuất Tổng Liên đoàn Lao động Pháp (Confédération générale du travail, CGT), lo ngại với doanh nghiệp nhỏ, còn Mélenchon đáp smic đã được chỉ số hóa theo lạm phát từ 1953; Le Pen đề nghị miễn phần đóng góp chủ sử dụng trong 5 năm, ông phản bác mức miễn giảm hiện hành đã cao, bà nói lũy tiến.
Dù chỉ trích giới tài phiệt, Mélenchon nhận lời dự một bữa tối với các lãnh đạo lớn như Bernard Arnault (LVMH) và Patrick Pouyanné (TotalEnergies) trong một nhà hàng danh tiếng ở Paris, theo lời mời của Câu lạc bộ Doanh nghiệp & Đô thị (Entreprise & Cité). Phía ông cho biết muốn lắng nghe và đối thoại hai chiều với các chủ doanh nghiệp hàng đầu.
Liên đoàn Nhân quyền (Ligue des droits de l’Homme, LDH) do Nathalie Tehio đứng đầu lên án phát biểu của Marine Le Pen muốn “ngừng trợ cấp các hội đoàn bị coi là chính trị hóa”, gọi LDH là “đám thiên tả”. LDH cảnh báo đây là dự án nhằm triệt tiêu mọi đối trọng quyền lực, khi Le Pen cũng từng nhắm vào công đoàn và Hội đồng Hiến pháp (Conseil constitutionnel).
Không khí tranh cử còn nóng bởi văn hóa – truyền thông: ca sĩ Pierre Perret phát hành ca khúc “Les antisémites” nhắm tới LFI, khiến Mélenchon bày tỏ nỗi buồn và liên hệ tới thảm cảnh ở Gaza. Trên bình diện tổ chức phe phải–trung, đại diện của Gabriel Attal, Bruno Retailleau và David Lisnard họp bàn về sơ bộ mà không có đội Édouard Philippe; Dominique de Villepin úp mở khả năng ra tranh cử. Ở Điện Élysée, Macron đánh dấu 10 năm tuyên bố tranh cử đầu tiên, nói đã “làm hết sức”, thừa nhận “đôi khi có sai lầm” và cam kết làm trọn nhiệm kỳ.
Marine Le Pen trình bày đề án hưu trí: hạ tuổi nghỉ hợp pháp về 62, thậm chí 60 với 40–42 năm đóng góp; giữ 67 là “giới hạn” nhận lương hưu đủ tỷ lệ; bảo lưu số quý cho phụ nữ theo con; bổ sung cơ chế “tích lũy vốn” bên cạnh hệ phân phối. Bà khẳng định nếu đắc cử sẽ triển khai ngay và bãi bỏ cải cách Borne từ 1/1/2028, giúp “hàng trăm nghìn” người nghỉ sớm hơn 2–3 năm đến 2032; nếu không có đa số tuyệt đối tại Quốc hội, có thể đưa ra trưng cầu dân ý.
Đề án của Le Pen bị đối thủ phản pháo dữ dội. Bruno Retailleau của Đảng Cộng hòa (Les Républicains, LR) gọi tuổi hưu 62 là “bùa hộ mệnh dân túy” đầy mâu thuẫn. Nhóm của Édouard Philippe nói là “dối trá trọn vẹn”, còn ê-kíp của Gabriel Attal coi là “trò lừa tài chính” tạo nhiều bất công; cố vấn Franck Morel và Paul Midy ước tính gây “lỗ hổng” 35 tỷ EUR, đẩy Nhà nước vào rủi ro và đe dọa việc chi trả lương hưu.
Jean‑Luc Mélenchon nhận định “đàn áp đối với giới trẻ đang cứng rắn hơn” và phong trào Nước Pháp Bất khuất (La France insoumise, LFI) cùng ngày nộp tại Quốc hội Pháp (Assemblée nationale) đề xuất ân xá cho người chưa thành niên bị kết án trong các phong trào lycéen. Ông xuất hiện tại cuộc xuống đường vì tiền lương ở Paris. Tranh cãi về mức lương tối thiểu (smic) tiếp diễn: Le Pen phản đối tăng 10% theo đề xuất Tổng Liên đoàn Lao động Pháp (Confédération générale du travail, CGT), lo ngại với doanh nghiệp nhỏ, còn Mélenchon đáp smic đã được chỉ số hóa theo lạm phát từ 1953; Le Pen đề nghị miễn phần đóng góp chủ sử dụng trong 5 năm, ông phản bác mức miễn giảm hiện hành đã cao, bà nói lũy tiến.
Dù chỉ trích giới tài phiệt, Mélenchon nhận lời dự một bữa tối với các lãnh đạo lớn như Bernard Arnault (LVMH) và Patrick Pouyanné (TotalEnergies) trong một nhà hàng danh tiếng ở Paris, theo lời mời của Câu lạc bộ Doanh nghiệp & Đô thị (Entreprise & Cité). Phía ông cho biết muốn lắng nghe và đối thoại hai chiều với các chủ doanh nghiệp hàng đầu.
Liên đoàn Nhân quyền (Ligue des droits de l’Homme, LDH) do Nathalie Tehio đứng đầu lên án phát biểu của Marine Le Pen muốn “ngừng trợ cấp các hội đoàn bị coi là chính trị hóa”, gọi LDH là “đám thiên tả”. LDH cảnh báo đây là dự án nhằm triệt tiêu mọi đối trọng quyền lực, khi Le Pen cũng từng nhắm vào công đoàn và Hội đồng Hiến pháp (Conseil constitutionnel).
Không khí tranh cử còn nóng bởi văn hóa – truyền thông: ca sĩ Pierre Perret phát hành ca khúc “Les antisémites” nhắm tới LFI, khiến Mélenchon bày tỏ nỗi buồn và liên hệ tới thảm cảnh ở Gaza. Trên bình diện tổ chức phe phải–trung, đại diện của Gabriel Attal, Bruno Retailleau và David Lisnard họp bàn về sơ bộ mà không có đội Édouard Philippe; Dominique de Villepin úp mở khả năng ra tranh cử. Ở Điện Élysée, Macron đánh dấu 10 năm tuyên bố tranh cử đầu tiên, nói đã “làm hết sức”, thừa nhận “đôi khi có sai lầm” và cam kết làm trọn nhiệm kỳ.

