Tóm tắt
Tòa án Thương mại (Commercial Court) của Anh ban hành lệnh phong tỏa tài sản toàn cầu đối với Vietjet, giá trị đến 251,6 triệu USD, sau khi hãng không thanh toán khoản nợ phán quyết liên quan tranh chấp với Công ty FitzWalter Aviation (FitzWalter Aviation), thuộc FitzWalter Capital (FitzWalter Capital). Thẩm phán Pushpinder Singh Saini nhận định có nguy cơ Vietjet che giấu hoặc tẩu tán tài sản và nhấn mạnh việc gián đoạn, nếu có, xuất phát từ việc cố tình không thi hành án, không phải do thiếu khả năng chi trả.
Lệnh phong tỏa bao trùm toàn bộ đội bay hiện có và các đơn hàng chưa giao, gồm Airbus A330-900 và A321neo; thiết bị khoang khách và động cơ từ Tập đoàn Rolls-Royce Holdings (Rolls-Royce Holdings); các khoản thanh toán trước khi giao máy bay (PDP); quỹ dự phòng bảo dưỡng; tiền đặt cọc thuê; và doanh thu bán vé qua đại lý. Vietjet vẫn được sử dụng tài sản để hoạt động bình thường, nhưng các giao dịch liên quan đơn hàng máy bay, quỹ bảo dưỡng và đặt cọc giữ ngoài Việt Nam phải xin phép tòa.
Nguồn gốc tranh chấp xuất phát từ hợp đồng thuê bốn máy bay Airbus thời Covid-19 giữa Vietjet và FitzWalter Aviation. Vietjet dừng trả phí thuê nhưng vẫn khai thác các máy bay khoảng một năm, để lại khoản nợ gần 8 triệu USD; FitzWalter Aviation chấm dứt hợp đồng, thu hồi máy bay và khởi kiện đòi bồi thường vi phạm hợp đồng.
Sau khi thu hồi, đầu năm 2024, FitzWalter Aviation chuyển đăng ký bốn máy bay từ Việt Nam sang Guernsey. Một cổ đông của Vietjet khởi kiện tại tòa án Hà Nội, nơi bác việc hủy đăng ký ở Việt Nam và ngăn đưa máy bay ra khỏi Việt Nam; FitzWalter Aviation cáo buộc Vietjet cản trở quá trình di dời. Vietjet phản bác, gọi đối tác là “quỹ kền kền” và cho rằng họ không tuân thủ quy định xuất khẩu.
Đến tháng 7/2024, Vietjet thua kiện tại Tòa Thượng thẩm (High Court) Anh, đối mặt bồi thường 180 triệu USD và nghĩa vụ trả lại bốn máy bay. Sau các phiên xử tiếp theo, tổng nghĩa vụ gồm bồi thường, lãi và chi phí leo lên 251,6 triệu USD.
Khi xem xét nguy cơ tẩu tán, tòa đặc biệt chú ý các thỏa thuận PDP: Vietjet đã chuyển gần như toàn bộ giá trị danh mục đơn đặt hàng tính đến cuối 2024 sang Công ty Angelica Holding (Angelica Holding) tại Quần đảo Cayman. Thẩm phán cho rằng Angelica Holding mang dấu hiệu “công ty bình phong”, các khoản phải thu “mang tính hình thức”, và chỉ ra việc Vietjet không công khai thỏa thuận này hơn một năm; yêu cầu hoãn xét xử của Vietjet bị bác.
FitzWalter Aviation hoan nghênh lệnh phong tỏa, coi đây là biện pháp ngăn việc chuyển giá trị tài sản ra ngoài tầm với chủ nợ. Trước đó, một thẩm phán Anh cho rằng cần chỉ định đơn vị quản lý tài sản đối với tài sản Vietjet ở ngoài Việt Nam để bảo đảm thi hành án; quyết định cuối cùng chưa ban hành, và FitzWalter Aviation dự định chỉ định Công ty Alvarez & Marsal (Alvarez & Marsal). Vietjet hiện vận hành khoảng 112 máy bay Airbus và Boeing, cùng danh mục đặt hàng hơn 300 máy bay mới.
Lệnh phong tỏa bao trùm toàn bộ đội bay hiện có và các đơn hàng chưa giao, gồm Airbus A330-900 và A321neo; thiết bị khoang khách và động cơ từ Tập đoàn Rolls-Royce Holdings (Rolls-Royce Holdings); các khoản thanh toán trước khi giao máy bay (PDP); quỹ dự phòng bảo dưỡng; tiền đặt cọc thuê; và doanh thu bán vé qua đại lý. Vietjet vẫn được sử dụng tài sản để hoạt động bình thường, nhưng các giao dịch liên quan đơn hàng máy bay, quỹ bảo dưỡng và đặt cọc giữ ngoài Việt Nam phải xin phép tòa.
Nguồn gốc tranh chấp xuất phát từ hợp đồng thuê bốn máy bay Airbus thời Covid-19 giữa Vietjet và FitzWalter Aviation. Vietjet dừng trả phí thuê nhưng vẫn khai thác các máy bay khoảng một năm, để lại khoản nợ gần 8 triệu USD; FitzWalter Aviation chấm dứt hợp đồng, thu hồi máy bay và khởi kiện đòi bồi thường vi phạm hợp đồng.
Sau khi thu hồi, đầu năm 2024, FitzWalter Aviation chuyển đăng ký bốn máy bay từ Việt Nam sang Guernsey. Một cổ đông của Vietjet khởi kiện tại tòa án Hà Nội, nơi bác việc hủy đăng ký ở Việt Nam và ngăn đưa máy bay ra khỏi Việt Nam; FitzWalter Aviation cáo buộc Vietjet cản trở quá trình di dời. Vietjet phản bác, gọi đối tác là “quỹ kền kền” và cho rằng họ không tuân thủ quy định xuất khẩu.
Đến tháng 7/2024, Vietjet thua kiện tại Tòa Thượng thẩm (High Court) Anh, đối mặt bồi thường 180 triệu USD và nghĩa vụ trả lại bốn máy bay. Sau các phiên xử tiếp theo, tổng nghĩa vụ gồm bồi thường, lãi và chi phí leo lên 251,6 triệu USD.
Khi xem xét nguy cơ tẩu tán, tòa đặc biệt chú ý các thỏa thuận PDP: Vietjet đã chuyển gần như toàn bộ giá trị danh mục đơn đặt hàng tính đến cuối 2024 sang Công ty Angelica Holding (Angelica Holding) tại Quần đảo Cayman. Thẩm phán cho rằng Angelica Holding mang dấu hiệu “công ty bình phong”, các khoản phải thu “mang tính hình thức”, và chỉ ra việc Vietjet không công khai thỏa thuận này hơn một năm; yêu cầu hoãn xét xử của Vietjet bị bác.
FitzWalter Aviation hoan nghênh lệnh phong tỏa, coi đây là biện pháp ngăn việc chuyển giá trị tài sản ra ngoài tầm với chủ nợ. Trước đó, một thẩm phán Anh cho rằng cần chỉ định đơn vị quản lý tài sản đối với tài sản Vietjet ở ngoài Việt Nam để bảo đảm thi hành án; quyết định cuối cùng chưa ban hành, và FitzWalter Aviation dự định chỉ định Công ty Alvarez & Marsal (Alvarez & Marsal). Vietjet hiện vận hành khoảng 112 máy bay Airbus và Boeing, cùng danh mục đặt hàng hơn 300 máy bay mới.

