Trong phỏng vấn với Hãng tin Reuters (Reuters), Donald Trump lặp lại khả năng rút Mỹ khỏi Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), nói sẽ bày tỏ “ghê tởm” vì NATO thiếu hậu thuẫn cho mục tiêu của Mỹ liên quan Iran. Ông khẳng định “chắc chắn” cân nhắc tìm cách đưa Mỹ rời liên minh và từng tuyên bố Mỹ sẽ không giúp các đồng minh đã không hỗ trợ Washington về Iran hay bảo vệ eo biển Hormuz, nêu đích danh Pháp và Anh.

Phản hồi từ Paris, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Pháp Alice Rufo nhấn mạnh NATO là liên minh quân sự bảo đảm an ninh khu vực Âu-Đại Tây Dương. Theo bà, liên minh “không được lập ra để tiến hành các chiến dịch ở eo biển Hormuz” và làm vậy sẽ vi phạm luật pháp quốc tế.

Tổng thống Cộng hòa Séc Petr Pavel cho rằng yêu cầu các nước NATO can dự vào xung đột Trung Đông là vô nghĩa, vì NATO là liên minh phòng thủ tập thể, trong khi Mỹ không bị tấn công và Iran không phải thành viên. Ông nói nếu một nước rời đi, liên minh vẫn có thể vận hành nhưng đòi hỏi nỗ lực đáng kể của tất cả thành viên còn lại.

Bộ trưởng Ngoại giao Petr Macinka tránh bình luận, nói chờ hội nghị thượng đỉnh NATO tại Ankara. Bộ trưởng Quốc phòng Ba Lan Wladyslaw Kosiniak-Kamysz kỳ vọng hạ nhiệt căng thẳng, khẳng định “không có Mỹ thì không có NATO, nhưng không có NATO cũng không có sức mạnh Mỹ,” coi đây là điều hiển nhiên.

Cựu Thủ tướng Cộng hòa Séc Petr Fiala nhận định việc Mỹ rời NATO sẽ là sai lầm lớn, gây hại cho châu Âu, chính Mỹ và cả thế giới, dù ông tin điều đó khó xảy ra. Ông nhấn mạnh thực tế khả năng này được nêu công khai cho thấy cần tăng cường tự cường về an ninh khi thế giới ngày càng nguy hiểm.

Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Jana Černochová (Đảng Dân chủ Công dân - Občanská demokratická strana, ODS) cảnh báo đe dọa “trẻ con” rút Mỹ sẽ làm suy yếu NATO, làm vui lòng Putin, khích lệ kẻ thù phương Tây và phá vỡ niềm tin giữa đồng minh. Bà bày tỏ tin tưởng chính quyền Mỹ sẽ không để ý tưởng này thành hiện thực, vì thể diện không thể đặt trên an ninh và ổn định.

Bối cảnh rộng hơn, Trump từng công kích NATO trong nhiệm kỳ đầu, năm 2018 hoài nghi Điều 5 phòng thủ tập thể khi nêu ví dụ Montenegro. Năm 2023, Quốc hội Mỹ (Congress) dưới thời Joe Biden đưa vào Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng (NDAA) điều khoản cấm tổng thống đơn phương rời NATO nếu không có sự chấp thuận của Quốc hội.