Tóm tắt
Năm thẩm phán Tòa Hiến pháp (Trybunał Konstytucyjny) công bố tuyên bố chung, phản bác lập luận của Karol Nawrocki về việc không cho họ tham gia xét xử. Họ giải thích vì sao “tranh chấp thẩm quyền” giữa Tổng thống và Chủ tịch Hạ viện không tồn tại, nên không thể là cơ sở để đình chỉ họ.
Nhóm gồm Maciej Berek, Marcin Dziurda, Anna Korwin-Piotrowska, Krystian Markiewicz và Maciej Taborowski được Sejm bầu và đã tuyên thệ “đối với Tổng thống” nhưng không có mặt ông. Họ nhấn mạnh các văn bản công chứng gửi Tổng thống và hình ảnh truyền hình xác nhận việc tuyên thệ.
Theo họ, không ai trong số các thẩm phán bị gạt ra đã tuyên thệ trước Chủ tịch Hạ viện (Marszałek Sejmu); tất cả chỉ tuyên thệ đối với Tổng thống. “Tranh chấp thẩm quyền” chỉ có khi nhiều cơ quan cùng muốn thực hiện một thẩm quyền hoặc không cơ quan nào muốn thực hiện; ở đây không xác định được thẩm quyền tranh chấp. Luật không trao cho Tổng thống “thẩm quyền nhận hay từ chối nhận tuyên thệ”, còn việc Văn phòng Hạ viện (Kancelaria Sejmu) tổ chức kỹ thuật không phải là thực hiện thẩm quyền, và Marszałek Sejmu cũng không nhận cho mình thẩm quyền này.
Họ bác lập luận của Văn phòng Tổng thống (Kancelaria Prezydenta) rằng khởi xướng tranh chấp thẩm quyền sẽ treo các “thủ tục” liên quan, vì việc “cho phép thẩm phán tham gia xét xử” không phải là một thủ tục tố tụng độc lập theo luật. Đây chỉ là các thao tác kỹ thuật và tổ chức, nên không thể bị đình chỉ theo điều khoản viện dẫn.
Nhóm thẩm phán cho rằng ngay cả giả định có tranh chấp thì cũng không thể giải quyết, bởi luật yêu cầu ít nhất 11 thẩm phán để xét tranh chấp, trong khi 5 người đang bị loại. Đặt điều kiện phải giải quyết tranh chấp trước khi cho phép họ xét xử là bất khả thi nếu chính họ không được tham gia. Họ viện dẫn việc Tổng thống mời Sławomir Patyra tuyên thệ tại Dinh Tổng thống sau khi khởi xướng tranh chấp như minh chứng tranh chấp không hề “đình lại” các hành động khác.
Kết thúc, họ khẳng định không có cơ sở pháp lý để ngăn bất kỳ thẩm phán nào do Sejm bầu theo Điều 194.1 Hiến pháp tham gia xét xử. Trybunał Konstytucyjny có 15 thẩm phán do Sejm bầu cá nhân; chỉ Sejm tham gia việc lựa chọn. Cả Prezes TK lẫn Tổng thống không có thẩm quyền “chọn” ai trong số những người Sejm đã bầu được phép xét xử.
Nhóm gồm Maciej Berek, Marcin Dziurda, Anna Korwin-Piotrowska, Krystian Markiewicz và Maciej Taborowski được Sejm bầu và đã tuyên thệ “đối với Tổng thống” nhưng không có mặt ông. Họ nhấn mạnh các văn bản công chứng gửi Tổng thống và hình ảnh truyền hình xác nhận việc tuyên thệ.
Theo họ, không ai trong số các thẩm phán bị gạt ra đã tuyên thệ trước Chủ tịch Hạ viện (Marszałek Sejmu); tất cả chỉ tuyên thệ đối với Tổng thống. “Tranh chấp thẩm quyền” chỉ có khi nhiều cơ quan cùng muốn thực hiện một thẩm quyền hoặc không cơ quan nào muốn thực hiện; ở đây không xác định được thẩm quyền tranh chấp. Luật không trao cho Tổng thống “thẩm quyền nhận hay từ chối nhận tuyên thệ”, còn việc Văn phòng Hạ viện (Kancelaria Sejmu) tổ chức kỹ thuật không phải là thực hiện thẩm quyền, và Marszałek Sejmu cũng không nhận cho mình thẩm quyền này.
Họ bác lập luận của Văn phòng Tổng thống (Kancelaria Prezydenta) rằng khởi xướng tranh chấp thẩm quyền sẽ treo các “thủ tục” liên quan, vì việc “cho phép thẩm phán tham gia xét xử” không phải là một thủ tục tố tụng độc lập theo luật. Đây chỉ là các thao tác kỹ thuật và tổ chức, nên không thể bị đình chỉ theo điều khoản viện dẫn.
Nhóm thẩm phán cho rằng ngay cả giả định có tranh chấp thì cũng không thể giải quyết, bởi luật yêu cầu ít nhất 11 thẩm phán để xét tranh chấp, trong khi 5 người đang bị loại. Đặt điều kiện phải giải quyết tranh chấp trước khi cho phép họ xét xử là bất khả thi nếu chính họ không được tham gia. Họ viện dẫn việc Tổng thống mời Sławomir Patyra tuyên thệ tại Dinh Tổng thống sau khi khởi xướng tranh chấp như minh chứng tranh chấp không hề “đình lại” các hành động khác.
Kết thúc, họ khẳng định không có cơ sở pháp lý để ngăn bất kỳ thẩm phán nào do Sejm bầu theo Điều 194.1 Hiến pháp tham gia xét xử. Trybunał Konstytucyjny có 15 thẩm phán do Sejm bầu cá nhân; chỉ Sejm tham gia việc lựa chọn. Cả Prezes TK lẫn Tổng thống không có thẩm quyền “chọn” ai trong số những người Sejm đã bầu được phép xét xử.