Tóm tắt
Trong cuộc đối thoại trước bầu cử thuộc podcast PoliTalk, hai ứng viên vào Thượng viện (Senát) tại Praha 9 — Radek Žalud của Phong trào ANO (Hnutí ANO) và David Smoljak của Các Thị trưởng và Người độc lập (STAN) — nêu quan điểm trái chiều về tài chính truyền thông công, nhưng lại đồng thuận rằng khủng hoảng giữa Phủ Tổng thống (Hrad) và Chính phủ bùng phát do Bộ trưởng Ngoại giao Petr Macinka của Phong trào Motoristé (Motoristé) liên quan thượng đỉnh tại Ankara.
Žalud, ca sĩ opera khiếm thị chưa từng giữ chức vụ chính trị, nói được Hnutí ANO mời ra tranh cử để đưa trải nghiệm của người khuyết tật vào chính sách và đại diện cho nhóm này tại Senát. Anh phê phán kiểu thể hiện sức mạnh sau vô lăng Mercedes và việc chạy theo “lượt thích” trên mạng xã hội, coi đó là không phù hợp với chính trị.
Smoljak, thượng nghị sĩ từ năm 2019, cho biết đã thúc đẩy để Senát cùng tham gia bầu các hội đồng truyền thông, chấm dứt thế độc quyền của đa số tại Hạ viện, đồng thời ổn định tài chính bằng cơ chế tự động không bị can thiệp chính trị. Ông nói những thay đổi này hiện chịu áp lực từ liên minh cầm quyền.
Về tranh cãi quanh thượng đỉnh Ankara, Žalud nhấn mạnh vai trò đại diện quốc gia của Tổng thống Petr Pavel, đồng thời nói có thể hiểu lập trường của Andrej Babiš khi cho rằng phát biểu phê phán Chính phủ ở nước ngoài làm suy giảm niềm tin. Theo ông, cách hành xử của Petr Macinka là trẻ con và có thể xuất phát từ việc Tổng thống từ chối bổ nhiệm Filip Turek; ông cũng chỉ trích Turek thiếu thành tựu rõ rệt và thiên về phô diễn trên mạng xã hội.
Smoljak phần nào đồng tình, cho rằng chính Macinka khơi mào vì không chấp nhận việc Tổng thống không bổ nhiệm “bạn” của mình. Theo ông, Andrej Babiš cũng đã nhập cuộc và thậm chí thủ tướng muốn làm suy yếu vị tổng thống.
Ở chủ đề phí cấp phép truyền thông công, Žalud phản đối nghĩa vụ nộp phí, nêu trường hợp nhiều người quen bị cưỡng chế dù không có tivi. Ông muốn người dân được chọn trả tiền cho Truyền hình Séc (Česká televize) hay nền tảng khác, nói mình hầu như không xem nên không thấy lý do phải đóng.
Smoljak bảo vệ mô hình phí vận hành hơn 30 năm, viện dẫn đánh giá tích cực từ Liên minh Phát thanh Truyền hình châu Âu (Evropská vysílací unie). Ông phản đối chuyển nguồn tài chính sang ngân sách nhà nước vì nợ lớn và chi phí lãi vay, đồng thời cảnh báo đây có thể trở thành công cụ gây sức ép lên các đài công; luật pháp, theo ông, phải dựa trên lý do thực tế chứ không để chiều một nhóm cử tri. Cuộc đối thoại cũng nêu câu hỏi về chuyến đi của Chủ tịch Hạ viện (Poslanecká sněmovna) Tomio Okamura tới Trung Quốc và định hướng hợp tác an ninh, kinh tế với Hoa Kỳ; bầu cử đô thị và Thượng viện dự kiến diễn ra ngày 9–10/10/2026.
Žalud, ca sĩ opera khiếm thị chưa từng giữ chức vụ chính trị, nói được Hnutí ANO mời ra tranh cử để đưa trải nghiệm của người khuyết tật vào chính sách và đại diện cho nhóm này tại Senát. Anh phê phán kiểu thể hiện sức mạnh sau vô lăng Mercedes và việc chạy theo “lượt thích” trên mạng xã hội, coi đó là không phù hợp với chính trị.
Smoljak, thượng nghị sĩ từ năm 2019, cho biết đã thúc đẩy để Senát cùng tham gia bầu các hội đồng truyền thông, chấm dứt thế độc quyền của đa số tại Hạ viện, đồng thời ổn định tài chính bằng cơ chế tự động không bị can thiệp chính trị. Ông nói những thay đổi này hiện chịu áp lực từ liên minh cầm quyền.
Về tranh cãi quanh thượng đỉnh Ankara, Žalud nhấn mạnh vai trò đại diện quốc gia của Tổng thống Petr Pavel, đồng thời nói có thể hiểu lập trường của Andrej Babiš khi cho rằng phát biểu phê phán Chính phủ ở nước ngoài làm suy giảm niềm tin. Theo ông, cách hành xử của Petr Macinka là trẻ con và có thể xuất phát từ việc Tổng thống từ chối bổ nhiệm Filip Turek; ông cũng chỉ trích Turek thiếu thành tựu rõ rệt và thiên về phô diễn trên mạng xã hội.
Smoljak phần nào đồng tình, cho rằng chính Macinka khơi mào vì không chấp nhận việc Tổng thống không bổ nhiệm “bạn” của mình. Theo ông, Andrej Babiš cũng đã nhập cuộc và thậm chí thủ tướng muốn làm suy yếu vị tổng thống.
Ở chủ đề phí cấp phép truyền thông công, Žalud phản đối nghĩa vụ nộp phí, nêu trường hợp nhiều người quen bị cưỡng chế dù không có tivi. Ông muốn người dân được chọn trả tiền cho Truyền hình Séc (Česká televize) hay nền tảng khác, nói mình hầu như không xem nên không thấy lý do phải đóng.
Smoljak bảo vệ mô hình phí vận hành hơn 30 năm, viện dẫn đánh giá tích cực từ Liên minh Phát thanh Truyền hình châu Âu (Evropská vysílací unie). Ông phản đối chuyển nguồn tài chính sang ngân sách nhà nước vì nợ lớn và chi phí lãi vay, đồng thời cảnh báo đây có thể trở thành công cụ gây sức ép lên các đài công; luật pháp, theo ông, phải dựa trên lý do thực tế chứ không để chiều một nhóm cử tri. Cuộc đối thoại cũng nêu câu hỏi về chuyến đi của Chủ tịch Hạ viện (Poslanecká sněmovna) Tomio Okamura tới Trung Quốc và định hướng hợp tác an ninh, kinh tế với Hoa Kỳ; bầu cử đô thị và Thượng viện dự kiến diễn ra ngày 9–10/10/2026.
