Thủ tướng Magyar Péter thông báo từ 15h thứ Năm kích hoạt cơ chế “hoạt động phòng vệ phối hợp” trên toàn Hungary để ứng phó đợt nắng nóng khắc nghiệt. Sự hiện diện của Krisztián Erdélyi, Phó tổng cục trưởng tác chiến của Tổng cục Quốc gia Quản lý Thảm họa (Országos Katasztrófavédelmi Főigazgatóság), Oroszi Beatrix (trưởng y tế quốc gia) và Kádár Pál, Tổng giám đốc Cơ quan Quản lý Phòng vệ (Védelmi Igazgatási Hivatal) cho thấy mức độ nghiêm trọng. Chính phủ Tisza (Tisza-kormány) nhấn mạnh đây là kích hoạt cho tình huống khẩn cấp sức khỏe cộng đồng do nắng nóng.

Cơ chế này là một tình huống pháp lý đặc biệt ảnh hưởng đến hoạt động quốc gia và khuôn khổ hành động của chính phủ, được đưa vào hệ thống pháp luật từ năm 2021 và trước đây đã áp dụng vài lần trong thời gian ngắn. Nó không thuộc nhóm “tình trạng pháp lý đặc biệt” theo Hiến pháp (Alaptörvény) như tình trạng nguy hiểm thời chiến từng có hiệu lực đến 13/5, nhưng vẫn là khuôn khổ đặc thù, giới hạn tối đa 3 tháng, đến ngày 24/9.

Gần đây nhất, ngày 25/2, Chính phủ Orbán (Orbán-kormány) kích hoạt cơ chế này sau sự cố dừng Đường ống dẫn dầu Barátság, kèm việc điều động binh sĩ tới các cơ sở hạ tầng năng lượng, rồi sau bầu cử được rút về. Lần này, lý do mang tính khách quan và cấp bách: cảnh báo nắng nóng cấp 3 màu đỏ, dự báo nhiệt độ 38–40°C nhiều ngày, được đánh giá là đợt nóng cực đoan dài nhất trong 20 năm.

Trước đó, vào tháng 9/2024, cơ chế đã được áp dụng để phục vụ phòng chống lũ, đáp ứng tiêu chí “sự kiện phòng vệ và an ninh nghiêm trọng, kéo dài”. Mục tiêu cốt lõi là trao cho nhà nước công cụ pháp lý để phản ứng nhanh, hiệu quả và bảo đảm phối hợp liên bộ khi xử lý khủng hoảng.

Trong thời gian hiệu lực, chính phủ có thể huy động quân đội tham gia. Theo luật năm 2021, cơ quan nhà nước được phép trưng dụng tạm thời tài sản công (động sản và bất động sản) kèm bồi thường sau đó; công chức và người lao động tại các cơ quan chính phủ có thể bị yêu cầu làm việc khẩn; cơ quan có thẩm quyền được mở thủ tục và phạt “an ninh và phòng vệ” đối với hành vi không tuân thủ.

Cơ quan trung tâm điều phối là Védelmi Igazgatási Hivatal, phối hợp chuẩn bị quyết sách, liên thông giữa các bộ và chuyển hóa mệnh lệnh qua Trung tâm Quản lý Sự kiện Quốc gia (Nemzeti Eseménykezelő Központ) để thực thi. Chính phủ có thể áp dụng các biện pháp như: hạn chế giao thông theo tuyến; tăng cường và/hoặc hạn chế tạm thời việc qua lại biên giới; hạn chế luồng người và hàng hóa tại một số khu vực; hạn chế tổ chức và tham dự cơ sở, công trình, sự kiện; áp dụng quy chế kiểm soát, bảo vệ tại địa bàn và cơ sở trọng điểm; huy động lực lượng phòng vệ và an ninh phối hợp truy bắt người đặc biệt nguy hiểm; áp dụng quy định bổ sung cho giáo dục; và các biện pháp khác liên quan trực tiếp đến xử lý, khắc phục, phòng ngừa sóng nhiệt kéo dài mà không hạn chế các quyền cơ bản.