Tóm tắt
Phiên tòa xử Rachida Dati tiếp tục xoay quanh cáo buộc đã ký “pacte de corruption” với Carlos Ghosn và vận động hành lang trái phép cho Liên minh Renault‑Nissan (Renault‑Nissan) khi là nghị sĩ Nghị viện châu Âu. Viện Công tố Tài chính Quốc gia (Parquet national financier, PNF) nêu giai đoạn từ 10/2009 đến 2/2013 và trích lời nhân chứng duy nhất họ triệu tập, nghị sĩ châu Âu Daniel Freund (Verts), rằng tiếp xúc và gợi ý chiến lược là cốt lõi của vận động hành lang.
Rachida Dati nhiều lần bác bỏ xung đột lợi ích, khẳng định mọi phát biểu và lá phiếu đều phù hợp cam kết chính trị của nhóm mình. Bà nói đã kiểm tra tính hợp pháp trước khi ký với một công ty con của Renault‑Nissan, ký “dưới điều kiện tuyên thệ” khi chưa kịp tuyên thệ luật sư và sau đó cho công ty tư vấn La Bourdonnais Consultants tạm ngưng. Về thù lao, bà nói là “forfait” theo thông lệ, dựa trên uy tín và năng lực; khi PNF nêu 300.000 EUR là đáng ngạc nhiên, bà đáp đó là phán xét đạo đức.
Không khí tranh tụng căng thẳng khi bà nói “không ít người muốn tôi biến khỏi đời sống công” và tỏ ra “rất sốc” trước các câu hỏi về kê khai tại Ủy ban Đạo đức của Nghị viện châu Âu (comité d’éthique du Parlement européen). Bà giải thích đã trả lời rõ ràng về hoạt động nghề luật sư, phủ nhận gửi “ghi chú của Alexandra” cho Renault và nhấn mạnh “xung đột lợi ích không thể suy đoán”. Bà khẳng định các tài liệu Renault gửi về quy định EU là “lệch chủ đề” và bà đã bỏ phiếu đi ngược lợi ích các nhà sản xuất ô tô.
Về nhà máy Renault ở Tanger, bà mô tả vai trò là bảo đảm phía Maroc tham gia tài chính, làm việc với các nhà quyết định như bộ trưởng Tài chính, cố vấn Nhà vua và cựu lãnh đạo an ninh; không xử lý kỹ thuật mà tập trung tháo gỡ điểm nghẽn. Bà nói có kinh nghiệm hợp đồng quốc tế “theo tập quán địa phương”, từng làm tại một ngân hàng châu Âu ở London và làm kiểm toán viên. Trước chất vấn về việc gộp công tác với chuyến đi riêng, bà nói luôn làm việc tại Maroc và Algérie, ở cùng cha tại Casablanca hoặc Oran và làm việc như ở Paris.
Nhân chứng Véronique Dosdat, từng phụ trách quan hệ đối ngoại của Renault, kể về cuộc họp với Carlos Ghosn và Rachida Dati mùa xuân 2011 nhằm trấn an phía Maroc về chậm trễ và trợ cấp. Theo bà, Dati “được biết đến quốc tế”, nói tiếng Ả Rập có ích và “bôi trơn guồng máy” nhờ các “cửa vào” tại Hoàng cung; Ghosn tự trấn an cũng được nhưng Dati có kênh tiếp cận tốt hơn. Bà cho biết Renault có 5 lobbyist tại Nghị viện châu Âu và “không thấy” Dati có thể vận động mà họ không hay biết.
Phiên tòa cũng ghi nhận sự xuất hiện của cựu quản lý Renault Christian Madrusa và trợ lý nghị viện Alexandra Nicole. Ngoài tố tụng, Dati nói về chặng đường chính trị, giai đoạn khó khăn cá nhân sau khi sinh, mức độ tham gia nghị viện, và nhắc đến thành tích chống khủng bố thời làm Bộ trưởng Tư pháp. Cuối ngày, phần thẩm vấn do PNF điều khiển vẫn rất căng thẳng và phiên xử được thông báo sẽ tiếp tục.
Rachida Dati nhiều lần bác bỏ xung đột lợi ích, khẳng định mọi phát biểu và lá phiếu đều phù hợp cam kết chính trị của nhóm mình. Bà nói đã kiểm tra tính hợp pháp trước khi ký với một công ty con của Renault‑Nissan, ký “dưới điều kiện tuyên thệ” khi chưa kịp tuyên thệ luật sư và sau đó cho công ty tư vấn La Bourdonnais Consultants tạm ngưng. Về thù lao, bà nói là “forfait” theo thông lệ, dựa trên uy tín và năng lực; khi PNF nêu 300.000 EUR là đáng ngạc nhiên, bà đáp đó là phán xét đạo đức.
Không khí tranh tụng căng thẳng khi bà nói “không ít người muốn tôi biến khỏi đời sống công” và tỏ ra “rất sốc” trước các câu hỏi về kê khai tại Ủy ban Đạo đức của Nghị viện châu Âu (comité d’éthique du Parlement européen). Bà giải thích đã trả lời rõ ràng về hoạt động nghề luật sư, phủ nhận gửi “ghi chú của Alexandra” cho Renault và nhấn mạnh “xung đột lợi ích không thể suy đoán”. Bà khẳng định các tài liệu Renault gửi về quy định EU là “lệch chủ đề” và bà đã bỏ phiếu đi ngược lợi ích các nhà sản xuất ô tô.
Về nhà máy Renault ở Tanger, bà mô tả vai trò là bảo đảm phía Maroc tham gia tài chính, làm việc với các nhà quyết định như bộ trưởng Tài chính, cố vấn Nhà vua và cựu lãnh đạo an ninh; không xử lý kỹ thuật mà tập trung tháo gỡ điểm nghẽn. Bà nói có kinh nghiệm hợp đồng quốc tế “theo tập quán địa phương”, từng làm tại một ngân hàng châu Âu ở London và làm kiểm toán viên. Trước chất vấn về việc gộp công tác với chuyến đi riêng, bà nói luôn làm việc tại Maroc và Algérie, ở cùng cha tại Casablanca hoặc Oran và làm việc như ở Paris.
Nhân chứng Véronique Dosdat, từng phụ trách quan hệ đối ngoại của Renault, kể về cuộc họp với Carlos Ghosn và Rachida Dati mùa xuân 2011 nhằm trấn an phía Maroc về chậm trễ và trợ cấp. Theo bà, Dati “được biết đến quốc tế”, nói tiếng Ả Rập có ích và “bôi trơn guồng máy” nhờ các “cửa vào” tại Hoàng cung; Ghosn tự trấn an cũng được nhưng Dati có kênh tiếp cận tốt hơn. Bà cho biết Renault có 5 lobbyist tại Nghị viện châu Âu và “không thấy” Dati có thể vận động mà họ không hay biết.
Phiên tòa cũng ghi nhận sự xuất hiện của cựu quản lý Renault Christian Madrusa và trợ lý nghị viện Alexandra Nicole. Ngoài tố tụng, Dati nói về chặng đường chính trị, giai đoạn khó khăn cá nhân sau khi sinh, mức độ tham gia nghị viện, và nhắc đến thành tích chống khủng bố thời làm Bộ trưởng Tư pháp. Cuối ngày, phần thẩm vấn do PNF điều khiển vẫn rất căng thẳng và phiên xử được thông báo sẽ tiếp tục.
