Ngày 1/4/2026, Tòa Sơ thẩm tiếng Pháp tại Brussels (Francuskojęzyczny Sąd Pierwszej Instancji w Brukseli), Phòng Dân sự, Phòng IV, ra phán quyết sơ bộ trong vụ kiện giữa Công ty Pfizer Export (Pfizer Export) và Ba Lan. Tòa buộc Ba Lan trả 5,6 tỷ zł cho Pfizer Export và nhận khoảng 64 triệu liều vaccine COVID-19; phán quyết chưa có hiệu lực pháp luật.

Bộ Y tế (Ministerstwo Zdrowia) cho biết tranh chấp liên quan hợp đồng năm 2021 do Ủy ban châu Âu ký với Pfizer về cung ứng vaccine, và việc Ba Lan đơn phương rút khỏi hợp đồng vào năm 2022. Theo Bộ, đây là hệ quả trực tiếp của cơ chế mua sắm tập trung ở cấp EU và quyết định sau đó của phía Ba Lan.

Vào mùa xuân 2022, dưới thời Bộ trưởng Adam Niedzielski, Ba Lan thông báo từ chối nhận các lô vaccine, viện dẫn các lập luận pháp lý và thực tiễn. Warsaw không phủ nhận hiệu quả của vaccine nhưng cho rằng nguồn cung dư thừa, do đó không thể tiếp nhận thêm.

Tòa án nhận định các chứng cứ không cho thấy sai phạm trong quy trình đấu thầu công đối với Pfizer Export. Đồng thời, điều kiện để Ba Lan đơn phương chấm dứt hợp đồng chưa được đáp ứng; phía Ba Lan cũng không chứng minh được các điều khoản về giá, số liều hay miễn trừ trách nhiệm thể hiện việc lạm dụng vị thế thống trị của Pfizer.

Thủ tướng Donald Tusk phản ứng trên mạng xã hội, chỉ trích chính phủ Morawiecki đã đặt mua nhưng không nhận và không thanh toán vaccine, khiến người dân Ba Lan phải chịu “hơn 6 tỷ zł” tiền phạt; ông nhấn mạnh đây không phải trò đùa Cá tháng Tư. Phát biểu của ông làm nổi bật hệ quả tài chính lớn nếu phán quyết có hiệu lực cuối cùng.

Phán quyết hiện chưa có hiệu lực và Ba Lan có quyền kháng cáo. Ministerstwo Zdrowia khẳng định sẽ sử dụng mọi biện pháp pháp lý phù hợp để thay đổi phán quyết, sau khi phân tích kỹ nội dung bản án và phối hợp liên bộ với đại diện tố tụng của Cộng hòa Ba Lan cùng Văn phòng Luật sư Nhà nước Cộng hòa Ba Lan (Prokuratoria Generalna RP). Các điểm cần làm rõ gồm cách thức thi hành, phạm vi và lịch giao hàng có thể có, mô hình thanh toán cũng như khía cạnh thực tiễn của việc tiếp nhận số liều lớn nói trên.