Tóm tắt
Tranh luận về hệ thống an sinh của Đức bùng lên khi dữ liệu ngân sách cho người không có quốc tịch Đức được công bố và bị đẩy mạnh bởi chiến dịch của các đảng cực hữu. Thực tế thống kê cho thấy người nước ngoài nhận tỷ trọng lớn trợ cấp gia đình, song cộng đồng Romania chỉ là phần nhỏ trong tổng số người hưởng, trái với câu chuyện nhấn vào vài trường hợp lạm dụng.
Hỗ trợ chủ lực là trợ cấp đảm bảo mức sống cơ bản Bürgergeld (đổi tên thành Grundsicherungsgeld từ 1/7/2026), chi trả sinh hoạt tối thiểu, tiền thuê nhà, sưởi ấm và bảo hiểm y tế, tính theo “cộng đồng nhu cầu” trong hộ gia đình. Theo trả lời của Chính phủ Liên bang Đức (Bundesregierung) gửi Quốc hội Liên bang Đức (Bundestag), năm 2025 chi 46,6 tỷ euro cho 5,3 triệu người hưởng; 47,3% là người nước ngoài. Với hộ có trẻ em, 59,4% trong 20,54 tỷ euro đã tới gia đình mà người hưởng không có quốc tịch Đức. Phần lớn cho người tị nạn từ Ukraine (3,44 tỷ euro), Syria (2,20 tỷ euro) và Afghanistan (1,06 tỷ euro), tổng 6,69 tỷ euro, gần 55% phần chi cho người nước ngoài. Đến 6/2026, số người nước ngoài hưởng Grundsicherungsgeld giảm còn 2,36 triệu (tỷ lệ 18,7%).
Quyền tiếp cận của công dân EU dựa trên tự do dịch chuyển lao động: chỉ cần một minijob hoặc tự doanh là có quy chế người lao động, từ đó hợp lệ nhận Grundsicherungsgeld, trợ cấp nhà ở Wohngeld và trợ cấp trẻ em Kindergeld (255 euro/trẻ/tháng). Phóng sự của Đài công cộng khu vực MDR (Mitteldeutscher Rundfunk), đăng lại bởi báo Bild (Bild), nêu trường hợp gia đình đông con có thu nhập thấp được bổ sung lên tới khoảng 4.500 euro/tháng. Ở Magdeburg, chi cho công dân Romania tăng từ 140.000 euro (2013) lên trên 3 triệu euro/năm; tại Hagen, khoảng 3.100/4.500 người Romania nhận trợ cấp cơ bản. Một số lãnh đạo địa phương ở Bărbulești và Fântânele thừa nhận thường xuyên cấp giấy tờ phục vụ nhận trợ cấp, coi đây là nguồn tiền quan trọng cho gia đình đông con.
Alice Weidel, đồng lãnh đạo Đảng Sự lựa chọn vì nước Đức (Alternative für Deutschland - AfD), dùng số liệu Magdeburg để cáo buộc trên X rằng “ngày càng nhiều người di cư từ Romania đang cướp bóc hệ thống xã hội”, đồng thời kêu gọi siết luật di cư. Giọng điệu này được báo chí trung ương so sánh với thông điệp chống nhập cư kiểu Nigel Farage thời Brexit về “du lịch nhận phúc lợi”.
Số liệu của Cơ quan Liên bang về Việc làm (Bundesagentur für Arbeit) và Viện Nghiên cứu Thị trường Lao động và Nghề nghiệp (IAB) phác họa bức tranh khác: cuối 2025 có 903.770 công dân Romania ở Đức (6,4% người nước ngoài). Trong người hưởng trợ cấp cơ bản tháng 12/2025, công dân Đức chiếm 53,2% (2,76 triệu), người Ukraine 12,7% (660.508), Syria 8,6% (444.136), Thổ Nhĩ Kỳ 3,6% (186.249), Afghanistan 3,8% (198.714), còn Romania chỉ 77.136 người (1,5%). Tỷ lệ hưởng trong nhóm Romania-Bulgaria tháng 6/2026 là 14,1% (180.731), thấp hơn nhiều so với người Ukraine (49,9%) và nhóm tám nước xin tị nạn hàng đầu (38,9%). Khoảng 1,37 triệu người hưởng là trẻ dưới 15 tuổi; một phần người lớn là lao động thu nhập thấp nhận bổ sung hợp pháp (Aufstocker).
Chính quyền Romania phản hồi cứng rắn. Bộ trưởng Mihai Alexandru Ghigiu nhấn mạnh người Romania “đóng thuế nhiều năm, đóng góp cho ngân sách Đức, không cướp bóc”, với khoảng 70% người trong độ tuổi lao động có việc làm, tỷ lệ tương đương người Đức và cao hơn nhiều nhóm nhập cư khác, làm việc từ y tế, IT, doanh nghiệp đến xây dựng, công nghiệp, vận tải, nông nghiệp và dịch vụ. Ở chiều khác, George Simion (AUR) cho rằng phát biểu của Alice Weidel “không xúc phạm”, viện dẫn “tình huống đặc biệt” ở Magdeburg, nhưng cũng thừa nhận đa số người Romania tại Đức chăm chỉ, đóng thuế và có người ủng hộ cả AUR lẫn AfD.
Hỗ trợ chủ lực là trợ cấp đảm bảo mức sống cơ bản Bürgergeld (đổi tên thành Grundsicherungsgeld từ 1/7/2026), chi trả sinh hoạt tối thiểu, tiền thuê nhà, sưởi ấm và bảo hiểm y tế, tính theo “cộng đồng nhu cầu” trong hộ gia đình. Theo trả lời của Chính phủ Liên bang Đức (Bundesregierung) gửi Quốc hội Liên bang Đức (Bundestag), năm 2025 chi 46,6 tỷ euro cho 5,3 triệu người hưởng; 47,3% là người nước ngoài. Với hộ có trẻ em, 59,4% trong 20,54 tỷ euro đã tới gia đình mà người hưởng không có quốc tịch Đức. Phần lớn cho người tị nạn từ Ukraine (3,44 tỷ euro), Syria (2,20 tỷ euro) và Afghanistan (1,06 tỷ euro), tổng 6,69 tỷ euro, gần 55% phần chi cho người nước ngoài. Đến 6/2026, số người nước ngoài hưởng Grundsicherungsgeld giảm còn 2,36 triệu (tỷ lệ 18,7%).
Quyền tiếp cận của công dân EU dựa trên tự do dịch chuyển lao động: chỉ cần một minijob hoặc tự doanh là có quy chế người lao động, từ đó hợp lệ nhận Grundsicherungsgeld, trợ cấp nhà ở Wohngeld và trợ cấp trẻ em Kindergeld (255 euro/trẻ/tháng). Phóng sự của Đài công cộng khu vực MDR (Mitteldeutscher Rundfunk), đăng lại bởi báo Bild (Bild), nêu trường hợp gia đình đông con có thu nhập thấp được bổ sung lên tới khoảng 4.500 euro/tháng. Ở Magdeburg, chi cho công dân Romania tăng từ 140.000 euro (2013) lên trên 3 triệu euro/năm; tại Hagen, khoảng 3.100/4.500 người Romania nhận trợ cấp cơ bản. Một số lãnh đạo địa phương ở Bărbulești và Fântânele thừa nhận thường xuyên cấp giấy tờ phục vụ nhận trợ cấp, coi đây là nguồn tiền quan trọng cho gia đình đông con.
Alice Weidel, đồng lãnh đạo Đảng Sự lựa chọn vì nước Đức (Alternative für Deutschland - AfD), dùng số liệu Magdeburg để cáo buộc trên X rằng “ngày càng nhiều người di cư từ Romania đang cướp bóc hệ thống xã hội”, đồng thời kêu gọi siết luật di cư. Giọng điệu này được báo chí trung ương so sánh với thông điệp chống nhập cư kiểu Nigel Farage thời Brexit về “du lịch nhận phúc lợi”.
Số liệu của Cơ quan Liên bang về Việc làm (Bundesagentur für Arbeit) và Viện Nghiên cứu Thị trường Lao động và Nghề nghiệp (IAB) phác họa bức tranh khác: cuối 2025 có 903.770 công dân Romania ở Đức (6,4% người nước ngoài). Trong người hưởng trợ cấp cơ bản tháng 12/2025, công dân Đức chiếm 53,2% (2,76 triệu), người Ukraine 12,7% (660.508), Syria 8,6% (444.136), Thổ Nhĩ Kỳ 3,6% (186.249), Afghanistan 3,8% (198.714), còn Romania chỉ 77.136 người (1,5%). Tỷ lệ hưởng trong nhóm Romania-Bulgaria tháng 6/2026 là 14,1% (180.731), thấp hơn nhiều so với người Ukraine (49,9%) và nhóm tám nước xin tị nạn hàng đầu (38,9%). Khoảng 1,37 triệu người hưởng là trẻ dưới 15 tuổi; một phần người lớn là lao động thu nhập thấp nhận bổ sung hợp pháp (Aufstocker).
Chính quyền Romania phản hồi cứng rắn. Bộ trưởng Mihai Alexandru Ghigiu nhấn mạnh người Romania “đóng thuế nhiều năm, đóng góp cho ngân sách Đức, không cướp bóc”, với khoảng 70% người trong độ tuổi lao động có việc làm, tỷ lệ tương đương người Đức và cao hơn nhiều nhóm nhập cư khác, làm việc từ y tế, IT, doanh nghiệp đến xây dựng, công nghiệp, vận tải, nông nghiệp và dịch vụ. Ở chiều khác, George Simion (AUR) cho rằng phát biểu của Alice Weidel “không xúc phạm”, viện dẫn “tình huống đặc biệt” ở Magdeburg, nhưng cũng thừa nhận đa số người Romania tại Đức chăm chỉ, đóng thuế và có người ủng hộ cả AUR lẫn AfD.

