Tin Ba Lan
Witold Jurasz: ba yếu tố sẽ quyết định kết cục cuộc chiến của Israel và Hoa Kỳ với Iran
Chia sẻ:DNnet
Phát hành:Thứ Ba, 3 tháng 3, 2026
Tóm tắt
Kết cục cuộc chiến giữa Israel và Hoa Kỳ với Iran đang định hình đồng thời trên ba mặt trận: quân sự và hai chính trị. Về quân sự, Hoa Kỳ có ưu thế áp đảo, song Iran vẫn còn dự trữ lớn tên lửa đạn đạo, đủ duy trì giao tranh thêm vài tuần; điểm yếu của Tehran nằm ở chỗ khác.
Khác với máy bay không người lái, tên lửa đạn đạo cần các bệ phóng cồng kềnh, dễ bị phát hiện và phải mất thời gian nạp nhiên liệu, khởi động. Hiệu quả tấn công phụ thuộc vào khả năng phóng dày đặc trong thời gian ngắn, đòi hỏi không chỉ nhiều bệ phóng và tên lửa mà còn hệ thống chỉ huy thông suốt — như chuyên gia quân sự Dawid Kamizela lưu ý. Israel và Hoa Kỳ không chỉ phá hủy bệ phóng mà còn gây nhiễu liên lạc, khiến các loạt phóng hiếm khi đủ tập trung để vượt qua phòng thủ tên lửa.
Ngay cả khi bệ phóng bị xóa sổ, khó có thể chặn triệt để máy bay không người lái của Iran. Chúng gây thiệt hại hạn chế nhưng có thể làm tê liệt hàng không ở các nước bên Vịnh Ba Tư. Câu hỏi then chốt là các nước này sẽ gây sức ép buộc Hoa Kỳ chấm dứt chiến tranh hay tham gia sâu hơn để rút ngắn cuộc xung đột.
Trên bình diện chính trị thứ nhất, vấn đề là các thất bại của Tehran có kích hoạt bùng nổ xã hội hay không. Tiền lệ Hungary những năm 1950 cho thấy việc Đài Tự do châu Âu (Radio Wolna Europa) khích lệ người dân đứng lên kèm lời hứa hỗ trợ nhưng rồi không thực hiện đã dẫn tới nỗi vỡ mộng kéo dài. Ngày 13 tháng 1, Donald Trump kêu gọi người Iran xuống đường và hứa giúp đỡ; thực tế không có hỗ trợ, trong khi bộ máy an ninh đàn áp, có thể đã sát hại tới hơn chục nghìn người.
Hệ quả có thể là khát vọng trả thù song đồng thời cũng là nỗi sợ tê liệt, khiến quần chúng không còn xuống đường nếu chế độ không tự sụp đổ; trong bối cảnh Israel và Hoa Kỳ tấn công, biểu tình còn dễ bị quy là cộng tác với kẻ thù.
Trên bình diện chính trị thứ hai, các phe phái trong chế độ đều coi chiến tranh ít nguy hiểm hơn đầu hàng trước đòi hỏi của Hoa Kỳ. Nhà phân tích Trita Parsi nhận định chế độ có thể còn sống sót qua chiến tranh, nhưng không qua được sự nhục nhã của đầu hàng; nền tảng ủng hộ cứng rắn sẽ xem đó là phản bội. Vì thế Hoa Kỳ có thể thống trị bầu trời và thắng trận, nhưng Iran không nhất thiết thua nếu chế độ trụ vững.
Yếu tố quyết định có thể là bản năng sinh tồn của giới chóp bu, những người chứng kiến việc các nhân vật chủ chốt bị ám sát và chọn mở đối thoại. Chỉ những người có thể làm điều này mà không bị kết tội phản bội — tức lực lượng xuất thân từ Quân đoàn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (Korpus Strażników Rewolucji) — mới có khoảng không chính trị. Kịch bản đó có thể dẫn tới một chính quyền kiểu tập đoàn quân sự siêu dân tộc chủ nghĩa, thực dụng hơn nhưng vẫn chống Hoa Kỳ và Israel; cuộc chiến hiện tại khi ấy chỉ là một chương nữa, không phải hồi kết.
Khác với máy bay không người lái, tên lửa đạn đạo cần các bệ phóng cồng kềnh, dễ bị phát hiện và phải mất thời gian nạp nhiên liệu, khởi động. Hiệu quả tấn công phụ thuộc vào khả năng phóng dày đặc trong thời gian ngắn, đòi hỏi không chỉ nhiều bệ phóng và tên lửa mà còn hệ thống chỉ huy thông suốt — như chuyên gia quân sự Dawid Kamizela lưu ý. Israel và Hoa Kỳ không chỉ phá hủy bệ phóng mà còn gây nhiễu liên lạc, khiến các loạt phóng hiếm khi đủ tập trung để vượt qua phòng thủ tên lửa.
Ngay cả khi bệ phóng bị xóa sổ, khó có thể chặn triệt để máy bay không người lái của Iran. Chúng gây thiệt hại hạn chế nhưng có thể làm tê liệt hàng không ở các nước bên Vịnh Ba Tư. Câu hỏi then chốt là các nước này sẽ gây sức ép buộc Hoa Kỳ chấm dứt chiến tranh hay tham gia sâu hơn để rút ngắn cuộc xung đột.
Trên bình diện chính trị thứ nhất, vấn đề là các thất bại của Tehran có kích hoạt bùng nổ xã hội hay không. Tiền lệ Hungary những năm 1950 cho thấy việc Đài Tự do châu Âu (Radio Wolna Europa) khích lệ người dân đứng lên kèm lời hứa hỗ trợ nhưng rồi không thực hiện đã dẫn tới nỗi vỡ mộng kéo dài. Ngày 13 tháng 1, Donald Trump kêu gọi người Iran xuống đường và hứa giúp đỡ; thực tế không có hỗ trợ, trong khi bộ máy an ninh đàn áp, có thể đã sát hại tới hơn chục nghìn người.
Hệ quả có thể là khát vọng trả thù song đồng thời cũng là nỗi sợ tê liệt, khiến quần chúng không còn xuống đường nếu chế độ không tự sụp đổ; trong bối cảnh Israel và Hoa Kỳ tấn công, biểu tình còn dễ bị quy là cộng tác với kẻ thù.
Trên bình diện chính trị thứ hai, các phe phái trong chế độ đều coi chiến tranh ít nguy hiểm hơn đầu hàng trước đòi hỏi của Hoa Kỳ. Nhà phân tích Trita Parsi nhận định chế độ có thể còn sống sót qua chiến tranh, nhưng không qua được sự nhục nhã của đầu hàng; nền tảng ủng hộ cứng rắn sẽ xem đó là phản bội. Vì thế Hoa Kỳ có thể thống trị bầu trời và thắng trận, nhưng Iran không nhất thiết thua nếu chế độ trụ vững.
Yếu tố quyết định có thể là bản năng sinh tồn của giới chóp bu, những người chứng kiến việc các nhân vật chủ chốt bị ám sát và chọn mở đối thoại. Chỉ những người có thể làm điều này mà không bị kết tội phản bội — tức lực lượng xuất thân từ Quân đoàn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (Korpus Strażników Rewolucji) — mới có khoảng không chính trị. Kịch bản đó có thể dẫn tới một chính quyền kiểu tập đoàn quân sự siêu dân tộc chủ nghĩa, thực dụng hơn nhưng vẫn chống Hoa Kỳ và Israel; cuộc chiến hiện tại khi ấy chỉ là một chương nữa, không phải hồi kết.
DNnet sử dụng AI để tóm tắt tin tức được thành viên chia sẻ. Nội dung và bản quyền của tin ảnh thuộc về trang tin gốc. Bạn có thể xem cụ thể tại link của trang tin gốc hay trao đổi, phản ảnh tại đây.
Tin Ba Lan
Hành vi gây sốc của Trump: Sau khi nói về Iran, ông chuyển sang chuyện rèm cửa
Tại lễ trao huân chương ở Nhà Trắng, lần đầu nói trực tiếp sau đòn đánh vào Iran, Trump tuyên bố Mỹ tiếp tục chiến dịch “Epicka Furia”. Rồi ông...
Vũ khí hạt nhân của Pháp tại Ba Lan. Marcin Przydacz: Tổng thống Nawrocki không được thông báo
Macron nêu khả năng triển khai hạt nhân Pháp tại Ba Lan, Thủ tướng Donald Tusk xác nhận đàm phán. Marcin Przydacz nói Tổng thống Karol Nawrocki không...
Kaddafi, Saddam Hussein, bin Laden và những người khác. Chặt đầu không giết được quái vật nhiều đầu
Ám sát mục tiêu hiếm khi hữu ích; mỗi thủ lĩnh bị giết lại sinh thêm kẻ thù. Israel, Libya, Iraq, Afghanistan cho thấy chặt đầu chỉ tạo khoảng trống,...
Đe dọa của Iran: tuyên bố chiến đấu đến khi đánh bại kẻ thù
Israel không kích nam Beirut, công bố bản đồ mục tiêu Hezbollah và kêu gọi dân Hadath sơ tán; các đợt tấn công cũng nã vào Tehran. IRGC tuyên bố đóng...
Tin vào Sự Quan Phòng của Chúa, người hành hương Ba Lan trở về từ vùng lửa đạn
Khoảng 70 người Ba Lan hành hương tới Đất Thánh mắc kẹt giữa leo thang xung đột, nhiều lần chạy xuống hầm trú ẩn. Họ vượt biên sang Ai Cập và tối 2/3...
Vương quốc Anh từ chối tấn công Iran. Thủ tướng tiết lộ phản ứng của Trump
Anh từ chối tham gia đòn tấn công đầu vào Iran, Trump phản đối. Sau vụ drone trúng căn cứ Akrotiri, London cho Mỹ dùng một số căn cứ ở Trung Đông để...
Máy bay ném bom đắt nhất thế giới mang bom 900 kg đã tấn công Iran
CENTCOM xác nhận B-2 Spirit mang bom 900 kg đánh vào cơ sở tên lửa đạn đạo kiên cố ở Iran. Bốn chiếc (Petro 41–44) bay xuyên Đại Tây Dương, huy động...
Chỉ một lần vi phạm là mất lái. Từ 3/3 tài xế phải cẩn trọng
Từ 3/3/2026, Ba Lan siết chặt an toàn đường bộ, dễ bị giữ bằng chỉ với vi phạm nguy hiểm. Hình sự hóa đua xe trái phép, lái xe bạt mạng, drift và bốc...
“Đó là điều tôi yêu cầu chính phủ”: Nawrocki về người Ba Lan ở Trung Đông
Karol Nawrocki kêu gọi không bỏ mặc người Ba Lan tại vùng Vịnh Ba Tư và thúc giục chính phủ hỗ trợ cụ thể. Giải pháp an toàn nhất hiện nay được...
Xem tiếp
