Samsung đóng nhà máy lắp ráp tivi tại Galanta, khiến 800 lao động mất việc. Việc ngừng sản xuất ở một cơ sở lắp ráp đơn giản cho thấy Slovakia thậm chí đang đánh mất cả vị thế “nhà lắp ráp”.

Nhà máy này đến Slovakia năm 2002, giai đoạn các chính phủ Mikuláš Dzurinda tiến hành cải cách sâu và đưa đất nước hội nhập Liên minh châu Âu và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), từ đó kích hoạt tăng trưởng kinh tế cao dựa trên sản xuất đại công nghiệp. Sản xuất ô tô tăng trưởng còn minh họa rõ hơn sức bật này, khi Slovakia dẫn đầu thế giới tính theo đầu người.

Ngay khi đó đã xác định sản xuất đại công nghiệp chỉ là công cụ tạm thời để khởi động tăng trưởng; để tăng trưởng bền vững cần chuyển dần sang nền kinh tế do đổi mới dẫn dắt, tức là đi từ nhà lắp ráp sang kinh tế dựa trên chất xám.

Điều kiện để chuyển đổi thành công gồm: tài chính công bền vững, cải thiện liên tục môi trường kinh doanh, bộ máy hành chính hiệu quả, dịch vụ công chất lượng, nâng cao giáo dục, khoa học và nghiên cứu, cùng đầu tư công hiệu quả từ nguồn lực trong nước và các quỹ của Liên minh châu Âu, cũng như thu hút mạnh đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).

Nhờ đà tăng trưởng được khởi động dưới thời Dzurinda, các chính phủ sau năm 2006 có cả thời gian lẫn nguồn lực để thực hiện bước chuyển cần thiết này.

Theo tác giả, từ 2006 đến nay, với một vài gián đoạn, các nội các do Robert Fico lãnh đạo đã điều hành theo hướng ngược lại các yêu cầu của quá trình chuyển đổi nói trên; sự ra đi của Samsung là minh chứng rõ nét, khi Slovakia thậm chí còn đánh mất cả vị thế nhà lắp ráp.