Tóm tắt
Các nước châu Âu tuần này khởi động Mạng lưới Thanh toán châu Âu (European Network for Payments), kết nối các hệ thống thanh toán quốc gia hiện có để cung cấp lựa chọn thay thế cho Visa và Mastercard từ năm sau. Mạng lưới dự kiến phục vụ 130 triệu người tại 13 quốc gia, tương đương hơn 70% dân số Liên minh châu Âu và Na Uy. Các ngân hàng tại Cộng hòa Séc theo dõi diễn biến dự án.
Air Bank, đơn vị đứng sau hệ thống Cvak ở Cộng hòa Séc, nhận định các giải pháp châu Âu hiện chủ yếu hướng tới các nước dùng euro và cần tính đến điều kiện đặc thù trong nước; ngân hàng không loại trừ việc tham gia nếu phù hợp cho khách hàng và thị trường nội địa. Česká spořitelna cho rằng thành công phụ thuộc vào mức độ chấp nhận của khách hàng và thương nhân cũng như lợi ích vượt trội so với hệ thống hiện có; trước mắt chưa thấy lợi ích rõ ràng cho khách hàng Séc. Raiffeisenbank ưu tiên mảng thanh toán trong nước hơn là thanh toán xuyên biên giới bằng euro.
Động thái này nhằm giảm phụ thuộc vào hạ tầng của Visa và Mastercard, đồng thời phản ánh lo ngại rằng Donald Trump có thể hạn chế quyền tiếp cận các mạng thanh toán của Mỹ. Hiện hai tập đoàn này xử lý khoảng hai phần ba giao dịch thẻ trong Liên minh châu Âu.
Theo giám đốc Sáng kiến Thanh toán châu Âu (European Payments Initiative) Martina Weimertová, mục tiêu là củng cố tự chủ chiến lược trong lĩnh vực thanh toán với một hệ thống “do người châu Âu thiết kế cho người châu Âu”. EPI là một trong các nhà sáng lập mạng lưới và sẽ tích hợp ứng dụng Wero. Thành viên sáng lập còn có Bancomat (Ý), Bizum (Tây Ban Nha), SIBS-MB WAY (Bồ Đào Nha) và Vipps MobilePay (Bắc Âu), với trụ sở đặt tại Madrid.
Mạng lưới không tạo ra một ứng dụng thống nhất mới bắt buộc mọi người phải cài đặt; các hệ thống quốc gia như Bizum hay Bancomat vẫn giữ nguyên và được kết nối qua một nút chung đóng vai trò “phiên dịch”. Ví dụ, người dùng Bizum tại Tây Ban Nha có thể thanh toán ở Pháp như ở nhà; nút chung xác thực danh tính và chuyển lệnh thanh toán trực tiếp đến ngân hàng của họ ở Tây Ban Nha. Việc triển khai sẽ theo lộ trình: trước hết là chuyển tiền xuyên biên giới giữa cá nhân, sau đó mở rộng sang thương mại điện tử và thanh toán tại điểm bán.
Ngân hàng Trung ương châu Âu trước đó, qua phát biểu của Christine Lagarde, nhấn mạnh nhu cầu có một giải pháp thanh toán châu Âu để bảo đảm chủ quyền trong nước. Sự ra đời của mạng lưới này bổ sung cho kế hoạch đồng euro số, tức ví trực tuyến do ngân hàng bảo chứng nhưng do khu vực tư nhân, bao gồm các ngân hàng, vận hành. Bản thử nghiệm dự kiến giữa năm tới, còn khả năng triển khai rộng có thể từ năm 2029.
Air Bank, đơn vị đứng sau hệ thống Cvak ở Cộng hòa Séc, nhận định các giải pháp châu Âu hiện chủ yếu hướng tới các nước dùng euro và cần tính đến điều kiện đặc thù trong nước; ngân hàng không loại trừ việc tham gia nếu phù hợp cho khách hàng và thị trường nội địa. Česká spořitelna cho rằng thành công phụ thuộc vào mức độ chấp nhận của khách hàng và thương nhân cũng như lợi ích vượt trội so với hệ thống hiện có; trước mắt chưa thấy lợi ích rõ ràng cho khách hàng Séc. Raiffeisenbank ưu tiên mảng thanh toán trong nước hơn là thanh toán xuyên biên giới bằng euro.
Động thái này nhằm giảm phụ thuộc vào hạ tầng của Visa và Mastercard, đồng thời phản ánh lo ngại rằng Donald Trump có thể hạn chế quyền tiếp cận các mạng thanh toán của Mỹ. Hiện hai tập đoàn này xử lý khoảng hai phần ba giao dịch thẻ trong Liên minh châu Âu.
Theo giám đốc Sáng kiến Thanh toán châu Âu (European Payments Initiative) Martina Weimertová, mục tiêu là củng cố tự chủ chiến lược trong lĩnh vực thanh toán với một hệ thống “do người châu Âu thiết kế cho người châu Âu”. EPI là một trong các nhà sáng lập mạng lưới và sẽ tích hợp ứng dụng Wero. Thành viên sáng lập còn có Bancomat (Ý), Bizum (Tây Ban Nha), SIBS-MB WAY (Bồ Đào Nha) và Vipps MobilePay (Bắc Âu), với trụ sở đặt tại Madrid.
Mạng lưới không tạo ra một ứng dụng thống nhất mới bắt buộc mọi người phải cài đặt; các hệ thống quốc gia như Bizum hay Bancomat vẫn giữ nguyên và được kết nối qua một nút chung đóng vai trò “phiên dịch”. Ví dụ, người dùng Bizum tại Tây Ban Nha có thể thanh toán ở Pháp như ở nhà; nút chung xác thực danh tính và chuyển lệnh thanh toán trực tiếp đến ngân hàng của họ ở Tây Ban Nha. Việc triển khai sẽ theo lộ trình: trước hết là chuyển tiền xuyên biên giới giữa cá nhân, sau đó mở rộng sang thương mại điện tử và thanh toán tại điểm bán.
Ngân hàng Trung ương châu Âu trước đó, qua phát biểu của Christine Lagarde, nhấn mạnh nhu cầu có một giải pháp thanh toán châu Âu để bảo đảm chủ quyền trong nước. Sự ra đời của mạng lưới này bổ sung cho kế hoạch đồng euro số, tức ví trực tuyến do ngân hàng bảo chứng nhưng do khu vực tư nhân, bao gồm các ngân hàng, vận hành. Bản thử nghiệm dự kiến giữa năm tới, còn khả năng triển khai rộng có thể từ năm 2029.

