Ủy ban Nhân dân tỉnh Ninh Bình (UBND tỉnh Ninh Bình) công nhận Nhà thờ đổ Hải Lý là Điểm du lịch Khu chứng tích biến đổi khí hậu, đánh dấu chứng tích biến đổi khí hậu đầu tiên ở Việt Nam. Ủy ban Nhân dân xã Hải Tiến (UBND xã Hải Tiến) được giao quản lý, khai thác và phát triển điểm du lịch; các sở ngành của tỉnh phối hợp hướng dẫn để bảo đảm hiệu quả, an toàn và phát triển bền vững.

Công trình khoảng 100 năm tuổi hiện nằm trên bãi biển, ngoài tuyến đê, chỉ còn lại phần nhà thờ và tháp chuông sát mép sóng. Đây là dấu tích của nhà thờ Trái Tim Chúa, gắn với lịch sử hình thành làng chài Xương Điền (nay thuộc Hải Tiến), nơi cư trú ven biển từ cuối thế kỷ 17, đầu thế kỷ 18. Cùng quá trình định cư, người dân đắp đê, lấn biển, trong đó đê Ngự Hàm được xây dài gần 12 km giai đoạn 1864–1885, bảo vệ và mở rộng đất mới.

Khu vực nhiều lần hứng chịu bão, sóng và xói lở: năm 1925 vỡ khoảng 3 km đê giáp biển Hải Lý; năm 1990 hỏng khoảng 1,5 km đê và phải lùi tuyến vào 150 m; đến 2005 sạt lở dài khoảng 700 m tại Xương Điền – Văn Lý. Gần 100 năm qua, vùng ven biển Hải Hậu mất khoảng 0,5–1 km đất, đường bờ Xương Điền tiếp tục lùi vào do tổng hợp tác động của sóng, dòng chảy, gió, bão, trong đó có yếu tố biến đổi khí hậu.

PGS.TSKH Vũ Cao Minh, nguyên Phó viện trưởng Viện Địa chất thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, nhận định vị trí tháp chuông hiện nay là dấu tích trực quan về biến động đường bờ và nỗ lực khai phá, bảo vệ vùng ven biển. Việc một công trình xây dựng cách đây khoảng một thế kỷ nay nằm ngoài đê cung cấp tư liệu giá trị để nghiên cứu lịch sử bờ biển và quá trình củng cố đê điều, bảo vệ đất và sản xuất.

Ông cho rằng giá trị của nhà thờ nằm ở mối liên hệ giữa kiến trúc còn lại với đường bờ, hệ thống đê biển và lịch sử cư trú, là dạng chứng tích đặc biệt ở Việt Nam và hiếm gặp trên thế giới. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy có thể bảo tồn các công trình/dấu tích chịu tác động xói lở, nước biển dâng hay thiên tai để phục vụ nghiên cứu, giáo dục và du lịch: tại Anh, tháp đôi nhà thờ Thánh Mary ở làng Reculver (Kent) được giữ lại như dấu tích xói lở; ở Mỹ, nhiều biểu tượng sau bão Katrina năm 2005 được sử dụng trong không gian tưởng niệm, công viên và khu bảo tồn; tại Đài Loan, công viên chứng tích sạt lở và lũ bùn đá làng Siaolin được xây sau bão Morakot năm 2009.

Theo PGS Minh, chứng tích thiên tai chỉ phát huy giá trị khi được bảo tồn, tư liệu hóa và tổ chức khai thác giúp cộng đồng hiểu vì sao công trình nằm ở đó, đường bờ đã đổi thay ra sao và con người ứng phó thế nào, từ đó có giá trị khoa học, giáo dục và du lịch. Khu vực quanh Nhà thờ đổ Hải Lý có bãi tắm Thịnh Long cùng văn hóa, ẩm thực và đời sống chài lưới đặc trưng; nếu bảo tồn, tôn tạo và quảng bá phù hợp, nơi đây có thể trở thành điểm tham quan gắn với lịch sử cư trú, quá trình giữ đất và biến đổi vùng ven biển, đồng thời đặt ra yêu cầu bảo vệ phần công trình còn lại, cảnh quan và tư liệu về biến động đường bờ.