Tóm tắt
Sau nhiều tháng thử nghiệm ngoại giao, Trump chuyển hướng cứng rắn khi các nỗ lực xuống thang liên tục đổ vỡ: từ đe dọa “hủy diệt toàn bộ nền văn minh” Iran rồi đơn phương ngừng bắn, đến bản ghi nhớ mở lại eo biển Hormuz và ngừng bắn toàn diện trong tháng 6, nhưng ba tuần sau lại nối lại không kích với quy mô tăng dần. Ngày 23/7, ông cân nhắc “cuộc tấn công lớn chưa từng có” và gọi lãnh đạo Iran là “những kẻ điên rồ”, biểu hiện sự sốt ruột khi xung đột bước sang tháng thứ 6, theo Annie Linskey và Josh Dawsey của tờ Wall Street Journal (WSJ).
Mỹ liên tiếp tập kích các mục tiêu ở Iran (video do Bộ Chỉ huy Trung tâm (CENTCOM) công bố). Bối cảnh thêm căng khi lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn tấn công hai tàu chở dầu của Arab Saudi ở Biển Đỏ, đẩy giá dầu tăng vọt. Trump đe dọa “hình phạt quân sự lớn” và Mỹ điều thêm lính đặc nhiệm, tiêm kích cùng lực lượng hậu cần tới Trung Đông để mở rộng lựa chọn quân sự.
Thư ký báo chí Nhà Trắng (White House) Karoline Leavitt nói Iran phá vỡ bản ghi nhớ, bắn vào tàu thương mại và sát hại binh sĩ Mỹ, khẳng định Iran sẽ tiếp tục “trả giá” cho tới khi chịu đàm phán theo cách ông Trump xem là có ý nghĩa. Dù vậy, Iran đã tỏ ra trụ vững trước không kích, còn một chiến dịch kéo dài có nguy cơ bào mòn kho đạn của Mỹ và làm giảm ủng hộ của công chúng.
Căng thẳng với Israel leo thang khi Trump bày tỏ thất vọng với Thủ tướng Benjamin Netanyahu, thậm chí có lúc tránh liên lạc. Phía Israel tìm cách thu xếp cuộc gặp; ông Netanyahu dự kiến tới Mỹ dự lễ tang thượng nghị sĩ Lindsey Graham, nhưng kế hoạch chưa chốt và đại sứ quán Israel giữ im lặng.
Áp lực an ninh gia tăng: một số trợ lý Nhà Trắng được cảnh báo nguy cơ ám sát liên quan Iran và được khuyến cáo ngừng dùng dịch vụ xe đưa đón. Tại hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) ở Thổ Nhĩ Kỳ, thông tin tình báo về kế hoạch phóng tên lửa buộc Trump đổi chuyên cơ khi rời nước này; WSJ trước đó nêu lo ngại chiếc Không lực Một do Qatar tặng, sử dụng ở Thổ Nhĩ Kỳ, thiếu năng lực phòng vệ. Trump tức giận khi Thời báo New York (The New York Times) sớm tiết lộ lý do đổi máy bay, yêu cầu điều tra rò rỉ và đòi cập nhật thường xuyên.
Niềm tin vào lối thoát ngoại giao suy giảm khi Trump phàn nàn khó xác định đầu mối đại diện thực sự của giới lãnh đạo Iran; mỗi khi tưởng đạt tiến triển, các đòn tấn công lại tiếp diễn. Dù ông từng lạc quan với bản ghi nhớ và bỏ qua cảnh báo từ đồng minh Cộng hòa, kết quả vẫn bế tắc. Hai nhà đàm phán chủ chốt Jared Kushner và đặc phái viên Steve Witkoff vẫn tin có thể đạt thỏa thuận, song nhiều cố vấn khác hoài nghi.
Mặt trận chính trị trong nước rạn nứt: một số tiếng nói bảo thủ như Laura Ingraham của kênh Fox News (Fox News) lo ngại tác động tới bầu cử giữa kỳ. Trump vẫn giữ lập trường Iran không được sở hữu vũ khí hạt nhân và tin có thể bẻ gãy ý chí Iran bằng chiến dịch ném bom quyết liệt. Nghị sĩ Cộng hòa Michael McCaul, thành viên cấp cao Ủy ban Đối ngoại Hạ viện (House Foreign Affairs Committee), nhận định Trump đã “trao cho hòa bình một cơ hội” và đang quay về “kế hoạch A”: hành động quân sự.
Mỹ liên tiếp tập kích các mục tiêu ở Iran (video do Bộ Chỉ huy Trung tâm (CENTCOM) công bố). Bối cảnh thêm căng khi lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn tấn công hai tàu chở dầu của Arab Saudi ở Biển Đỏ, đẩy giá dầu tăng vọt. Trump đe dọa “hình phạt quân sự lớn” và Mỹ điều thêm lính đặc nhiệm, tiêm kích cùng lực lượng hậu cần tới Trung Đông để mở rộng lựa chọn quân sự.
Thư ký báo chí Nhà Trắng (White House) Karoline Leavitt nói Iran phá vỡ bản ghi nhớ, bắn vào tàu thương mại và sát hại binh sĩ Mỹ, khẳng định Iran sẽ tiếp tục “trả giá” cho tới khi chịu đàm phán theo cách ông Trump xem là có ý nghĩa. Dù vậy, Iran đã tỏ ra trụ vững trước không kích, còn một chiến dịch kéo dài có nguy cơ bào mòn kho đạn của Mỹ và làm giảm ủng hộ của công chúng.
Căng thẳng với Israel leo thang khi Trump bày tỏ thất vọng với Thủ tướng Benjamin Netanyahu, thậm chí có lúc tránh liên lạc. Phía Israel tìm cách thu xếp cuộc gặp; ông Netanyahu dự kiến tới Mỹ dự lễ tang thượng nghị sĩ Lindsey Graham, nhưng kế hoạch chưa chốt và đại sứ quán Israel giữ im lặng.
Áp lực an ninh gia tăng: một số trợ lý Nhà Trắng được cảnh báo nguy cơ ám sát liên quan Iran và được khuyến cáo ngừng dùng dịch vụ xe đưa đón. Tại hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) ở Thổ Nhĩ Kỳ, thông tin tình báo về kế hoạch phóng tên lửa buộc Trump đổi chuyên cơ khi rời nước này; WSJ trước đó nêu lo ngại chiếc Không lực Một do Qatar tặng, sử dụng ở Thổ Nhĩ Kỳ, thiếu năng lực phòng vệ. Trump tức giận khi Thời báo New York (The New York Times) sớm tiết lộ lý do đổi máy bay, yêu cầu điều tra rò rỉ và đòi cập nhật thường xuyên.
Niềm tin vào lối thoát ngoại giao suy giảm khi Trump phàn nàn khó xác định đầu mối đại diện thực sự của giới lãnh đạo Iran; mỗi khi tưởng đạt tiến triển, các đòn tấn công lại tiếp diễn. Dù ông từng lạc quan với bản ghi nhớ và bỏ qua cảnh báo từ đồng minh Cộng hòa, kết quả vẫn bế tắc. Hai nhà đàm phán chủ chốt Jared Kushner và đặc phái viên Steve Witkoff vẫn tin có thể đạt thỏa thuận, song nhiều cố vấn khác hoài nghi.
Mặt trận chính trị trong nước rạn nứt: một số tiếng nói bảo thủ như Laura Ingraham của kênh Fox News (Fox News) lo ngại tác động tới bầu cử giữa kỳ. Trump vẫn giữ lập trường Iran không được sở hữu vũ khí hạt nhân và tin có thể bẻ gãy ý chí Iran bằng chiến dịch ném bom quyết liệt. Nghị sĩ Cộng hòa Michael McCaul, thành viên cấp cao Ủy ban Đối ngoại Hạ viện (House Foreign Affairs Committee), nhận định Trump đã “trao cho hòa bình một cơ hội” và đang quay về “kế hoạch A”: hành động quân sự.
