Cách thức bỏ phiếu tại bầu cử đô thị 2026 ở Pháp thay đổi sâu rộng tại các xã dưới 1.000 dân, chiếm khoảng 70% số xã. Việc trộn danh sách khi bầu cử bị chấm dứt, làm dấy lên bức xúc vì lựa chọn của cử tri thu hẹp đáng kể khi nhiều nơi chỉ có một đề cử duy nhất.

Tại Le Ferré (Ille-et-Vilaine), giống 68% số xã, chỉ một danh sách được nộp hồ sơ, gần như không còn kịch tính. Khi cử tri không thể thêm hay gạch tên ứng viên, khả năng cá nhân hóa lá phiếu vốn quen thuộc ở các xã nhỏ biến mất.

Buổi chiều yên ắng ở Le Ferré, nơi có 727 dân. Trên cửa kính tòa thị chính, bên cạnh tờ rơi về xe pizza và lời kêu gọi phản đối đóng cửa trung tâm y tế, thông báo của Bộ Nội vụ (ministère de l’Intérieur) nêu rõ thay đổi quy tắc bỏ phiếu cho kỳ bầu cử sắp tới.

Ở khoảng 25.000 xã dưới 1.000 dân, các quy định được điều chỉnh theo luật ngày 21/5/2025. Mô hình bầu cử đa số đa thành viên trước đây được thay bằng bầu theo danh sách bảo đảm cân bằng giới, tương tự cách làm ở các địa phương lớn hơn.

Hệ quả trước mắt là không còn quyền gạch tên hay bổ sung ứng viên vào phiếu, chấm dứt tập quán lựa chọn linh hoạt lâu nay của cử tri ở làng xã. Với tình trạng phần lớn nơi chỉ có một danh sách tranh cử, mức độ cạnh tranh và không gian lựa chọn của người dân trở nên rất hạn chế, gây nhiều lời phàn nàn dù nhiều người cho rằng rồi cũng sẽ phải làm quen.