Aleksandar Vučić thông báo sẽ rời cương vị trong vài tuần tới sau 13 năm cầm quyền, mở đường cho bầu cử tổng thống và quốc hội trước thời hạn. Quyết định được đưa ra giữa sức ép từ các cuộc biểu tình phản đối chính phủ kéo dài nhiều tháng.

Làn sóng phản kháng hiện tại bùng lên sau vụ sập mái che tại nhà ga ở thành phố phía bắc Novi Sad tháng 11/2024 khiến 16 người thiệt mạng. Gần đây sinh viên đã tưởng niệm các nạn nhân và tiếp tục yêu cầu bầu cử sớm; một cuộc tập hợp nữa dự kiến diễn ra ở Kraljevo.

Vučić nói ông “chỉ còn làm tổng thống vài tuần nữa”, dù nhiệm kỳ thứ hai dự kiến kết thúc giữa năm 2027. Ông khẳng định sẽ hỗ trợ Đảng Tiến bộ Serbia (Srpska napredna stranka, SNS) giành thắng lợi trong cả bầu cử tổng thống và quốc hội, nhưng chưa nêu rõ ngày từ chức hay thời điểm giải tán quốc hội.

Savo Manojlović, lãnh đạo Phong trào đối lập của sinh viên Move-Change (Move-Change), cho rằng Vučić đang tìm cách đón đầu một thất bại không thể tránh khỏi trước sức ép biểu tình. Các nhà hoạt động và phe đối lập tuyên bố sẽ thách thức Vučić và SNS tại các cuộc bầu cử sắp tới.

Người biểu tình, phe đối lập và các tổ chức bảo vệ nhân quyền coi thảm họa ở nhà ga là biểu hiện của quản lý yếu kém và tham nhũng trong các dự án xây dựng. Họ còn cáo buộc bạo lực với đối thủ chính trị, liên hệ với tội phạm có tổ chức và hạn chế tự do truyền thông; Vučić cùng đồng minh phủ nhận các cáo buộc này.

Serbia là ứng viên gia nhập Liên minh châu Âu, nhưng cần cải thiện pháp quyền, bảo đảm điều kiện cho bầu cử tự do và công bằng, đồng thời xóa bỏ tham nhũng và tội phạm có tổ chức. Nước này cũng phải điều chỉnh chính sách đối ngoại phù hợp với EU, bao gồm áp đặt trừng phạt lên Nga vì cuộc xâm lược Ukraine.