Sau các cuộc họp của Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) tại Berlin, Thủ tướng Friedrich Merz cho biết nhiều người coi sự song hành giữa bảo hiểm y tế tư nhân (PKV) và bảo hiểm y tế theo luật định (GKV) là vấn đề công bằng. Ông thừa nhận cả hai hệ thống đều có lý do tồn tại, nhưng nếu công chúng tin rằng người có PKV được phục vụ ngay còn người có GKV phải chờ nhiều tuần hoặc tháng, thì đó là bất công và cần thay đổi. Ông chưa nêu chi tiết phương án.

Merz nói liên minh cầm quyền đã thống nhất áp dụng tương đương các quyết định trong GKV cho PKV, song đến nay chưa thực hiện và sẽ phải bổ sung. Chưa rõ điều này có dẫn tới điều chỉnh gói tiết kiệm vừa thông qua tháng 7 – GKV-Beitragsstabilisierungsgesetz – vốn nhằm giảm gánh nặng tài chính hệ thống hay không. Các biện pháp trong đó làm tăng gánh cho ngành dược, bác sĩ, nhà thuốc và người tham gia GKV, trong khi PKV không bị ảnh hưởng.

Trong bối cảnh CDU đạt kết quả kém tại Mecklenburg-Vorpommern và Berlin, Merz trước đó vẫn khẳng định phải kiên định lộ trình cải cách của chính phủ. Người phát ngôn của Thủ tướng sau đó làm rõ ông không đặt lại vấn đề hệ thống bảo hiểm hiện hữu và không có kế hoạch thay đổi căn bản.

Phát biểu của Merz lập tức châm ngòi tranh luận. Quỹ Bảo vệ Bệnh nhân Đức (Deutsche Stiftung Patientenschutz) qua Eugen Brysch cho rằng hệ thống kép khoét sâu chia rẽ xã hội và mong chờ đề xuất cụ thể. Hiệp hội Xã hội VdK (Sozialverband VdK) do Verena Bentele kêu gọi một “bảo hiểm công dân” thống nhất, mọi người cùng đóng góp, kể cả công chức, nghị sĩ và giới tự doanh thu nhập cao. Chuyên gia y tế của Đảng Xanh (Bündnis 90/Die Grünen) Janosch Dahmen mỉa mai rằng phải sau cú trượt bầu cử Merz mới thấy hàng chờ trước phòng khám, và lưu ý cắt giảm ngang nhau không đồng nghĩa công bằng.

Chuyên gia y tế của Đảng Dân chủ Xã hội Đức (SPD) Christos Pantazis đánh giá cao việc nêu vấn đề vì tính chấp nhận của nhà nước phúc lợi. Ông đề xuất tổ chức tiếp cận dịch vụ theo nhu cầu y khoa, cải thiện điều phối bệnh nhân và xem xét lại sự công bằng trong phân bổ gánh nặng tài chính.

Ngược lại, Liên minh Xã hội Cơ đốc giáo (CSU) phản đối. Trưởng khối CSU tại nghị viện bang Bayern, Klaus Holetschek, kêu gọi thận trọng, đề xuất điều phối bệnh nhân, bảo đảm lịch hẹn và mở rộng tiếp cận khám ngoại trú tại bệnh viện, đồng thời cho rằng không nên đặt một hệ thống kép đã chứng tỏ hiệu quả qua nhiều thập kỷ vào tình trạng bị xem xét lại.

Chỉ trích cũng đến từ Hiệp hội Bảo hiểm Y tế Tư nhân (PKV-Verband). Giám đốc Florian Reuther nói thời gian chờ đợi không bắt nguồn từ PKV và nhắc cương lĩnh CDU coi hệ thống kép là nền tảng của cung ứng tốt. Chủ tịch Hiệp hội Bác sĩ Liên bang (Bundesärztekammer) Klaus Reinhardt cảnh báo việc nghi ngờ PKV là nguy hiểm; nguồn thu PKV giúp tài trợ nhân sự và thiết bị dùng cho cả bệnh nhân PKV lẫn GKV, và thiếu PKV sẽ là ít tiền hơn cho tất cả.