Trong vòng gần ba tháng, hành lang hàng hải chở ngũ cốc và hàng hóa ra vào các cảng sông Danube biến thành điểm nóng tấn công bằng máy bay không người lái, với các vụ nổ đêm, hỏa hoạn và chìm tàu ngay trong vùng biển Romania và Bulgaria. Bức tranh thương vong: ít nhất bốn tàu bị đánh chìm, 13 thủy thủ thiệt mạng và 19 người mất tích, nhiều thủy thủ đoàn quốc tế mắc kẹt giữa xung đột.

Ngày 21.7, tàu chở dầu Gas Lisbon (Liberia) trúng ba drone cách Sfântu Gheorghe 14 hải lý; 17 người được sơ tán, một thủy thủ Philippines tử vong sau đó. Ngày 23.7, Christiana B (Liberia) chở than từ Mỹ đi Ukraine hư hại trong vùng đặc quyền kinh tế Romania do va chạm drone hoặc thủy lôi. Ngày 27.8, Progress IV (Cộng hòa Dominica) rời Sulina đi Thổ Nhĩ Kỳ chìm sau hỏa hoạn nghi do drone, 12 người được cứu. Các vụ việc nhiều lần được giới phân tích nghi ngờ liên quan Nga, nhưng Điện Kremlin (Kremlin) và Kiev đều không xác nhận hay phủ nhận chính thức.

Đầu tháng 10, Royad Mammadov (Saint Kitts và Nevis) chở ngũ cốc từ Izmail đi Ý chìm ngày 5.10, làm hai người chết, 11 người thoát. Ngày 6.10, Alfa Watan (Togo) bị drone trên không và trên biển tấn công trong vùng đặc quyền kinh tế Bulgaria và chìm, 10 thủy thủ được xác nhận đã chết; cùng ngày, Able (Palau) chở lúa mạch từ Romania đi Thổ Nhĩ Kỳ bốc cháy do drone trên biển, toàn bộ 18 người được cứu. Phần lớn cáo buộc hướng về chiến thuật gây gián đoạn thương mại của Nga, song không có tuyên bố nhận hay bác trách nhiệm chính thức.

Ngày 13.10, HS Dignity (Guinea-Bissau) chìm gần Krapeț (Bulgaria) khi đang trên đường tới Brăila, 5 người được cứu và 11 người mất tích; Ukraine quy trách lực lượng Nga, còn phía Bulgaria nói chưa có bằng chứng kết luận, Nga im lặng. Cùng ngày, Chelsea 3 (Malta) bị ba drone đánh trúng ngoài khơi Bulgaria, 15 thủy thủ được sơ tán, các lãnh đạo châu Âu xếp vụ này vào chuỗi tấn công “không thể chấp nhận” của Nga. Ngày 14.10, Yara J (Comoros) neo ngoài khơi Sulina cháy trên boong sau khi radar phát hiện drone. Sáng 15.10, Wine Trader (San Marino) cháy cách bờ 14 hải lý sau đòn drone: 4 người cứu được, 8 người mất tích; tàu chở hóa chất, dài 118,02 m, rộng 17 m, theo marinetraffic.com.

Tại Bruxelles, Tổng thống Nicușor Dan cho biết đã trao đổi với Thủ tướng Bulgaria và sẽ cùng Tổng thư ký Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) Mark Rutte họp để phối hợp đáp trả. Ông tránh kết luận vội về chủ thể tấn công hay khả năng viện dẫn Điều 4 của Hiệp ước, nhấn mạnh Romania sẽ sớm công bố kết luận sau khi thu thập đủ dữ liệu và chắc chắn sẽ có phản ứng của nhà nước.

Bộ trưởng Quốc phòng Radu Miruță đề xuất với phía Bulgaria gửi thư chung lên lãnh đạo NATO nhằm thành lập một bộ chỉ huy quân sự của các nước đồng minh ven Biển Đen, luân phiên lãnh đạo và đặt sở chỉ huy. Romania sẵn sàng tiếp quản và đặt sở chỉ huy trên bờ biển nước mình từ năm 2028, trước mắt đồng ý hoạt động tạm thời trên bờ biển Thổ Nhĩ Kỳ với sự tham gia của sĩ quan Romania và Bulgaria; các sự cố gần đây được ông coi là phép thử phản ứng của Liên minh, đòi hỏi biện pháp chung để bảo vệ an ninh và lợi ích kinh tế khu vực.

Trên sóng Đài Truyền hình Romania (TVR), chỉ huy dự bị, chuyên gia quân sự Sandu Valentin Mateiu kêu gọi hành động ngoại giao cứng rắn, xem việc đánh trúng tàu trong lãnh hải là xâm phạm chủ quyền. Ông tin khả năng ngẫu nhiên là bằng không và điều tra sẽ xác thực nguồn gốc drone từ Nga, kiến nghị chuẩn bị hồ sơ phản đối và cân nhắc đưa vấn đề lên Điều 4 của Hiệp ước NATO; đồng thời cảnh báo nếu thiếu phản ứng dứt khoát, các đòn liên tiếp ở vũng neo Sulina có thể biến từ “tấn công trên lãnh thổ Romania” thành “tấn công vào Romania”, tương đương một cuộc phong tỏa thực sự, trong khi lực lượng quân sự đã điều chỉnh để đánh chặn mục tiêu trên biển.