Tóm tắt
Quan hệ Cộng hòa Séc–Slovakia đối mặt vết rạn nhạy cảm khi khác biệt về an ninh tập thể và cuộc chiến của Vladimir Putin chống Ukraine nổi lên. Tổng thống Petr Pavel phản ứng trước phát biểu của Thủ tướng Robert Fico nghi ngờ Điều 5 của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), điều mà một nguyên quân nhân và tổng tư lệnh của quốc gia thành viên khó có thể chấp nhận.
Nguyên tắc “một vì tất cả, tất cả vì một” là nền tảng của liên minh; không có nó, NATO mất ý nghĩa. Tương tự, Andrej Babiš từng nói sẽ không hỗ trợ Ba Lan nếu bị tấn công, rồi nhiều lần rút lại. Cả hai kiểu phát ngôn được mô tả là迎 hợp một phần cử tri trong nước, hiện mạnh hơn ở Slovakia, còn Babiš thì chơi trò hai mặt với NATO.
Petr Pavel có thể đã im lặng vì những tuyên bố như vậy không mang tính ràng buộc và việc nhắc nhở các thành viên chậm trễ đã có Mark Rutte. Tuy nhiên, ông chọn lên tiếng bác bỏ và còn cảnh báo mong muốn Séc không đi theo lối mòn đó. Trong lúc cố gắng hàn gắn giữa Phủ Tổng thống (Hrad) và Phủ Chính phủ (Strakovka), đây là bước đi rủi ro. Dù vậy, chính phủ hiện nỗ lực giữ hình ảnh đối tác nghiêm túc; Thủ tướng vừa bác đề xuất của Tự do và Dân chủ Trực tiếp (Svoboda a přímá demokracie, SPD) cắt giảm ngân sách quốc phòng.
Những “tiểu xảo” kiểu Fico được cho là hợp khẩu vị Moscow, nơi Putin sẵn sàng khuếch đại để củng cố luận điệu về sự bất lực, thiếu thống nhất và yếu kém của NATO. Lời nói thiếu trách nhiệm như mọt đục cấu trúc liên minh, gây lo ngại cho các nước Baltic, Ba Lan và những quốc gia nghiêm túc chuẩn bị phòng thủ.
Séc đã khôi phục tham vấn liên chính phủ với Slovakia, nhưng Petr Pavel nhấn mạnh bất đồng về vấn đề từng khiến Chính phủ của Petr Fiala tạm dừng họp chung vẫn chưa được giải quyết. Thông điệp cần gửi tới Bratislava là các cam kết vẫn có giá trị và phải được tôn trọng.
Giữa mong muốn duy trì sợi dây thân cận truyền thống Séc–Slovakia, có những câu hỏi không thể né tránh: bảo đảm an ninh tập thể, giữ vững nguyên tắc NATO và tránh tiếp tay cho tuyên truyền chiến lược của Nga. Nhắc lại rạch ròi các nghĩa vụ là cần thiết để trấn an các đồng minh tuyến đầu và củng cố niềm tin trong liên minh.
Nguyên tắc “một vì tất cả, tất cả vì một” là nền tảng của liên minh; không có nó, NATO mất ý nghĩa. Tương tự, Andrej Babiš từng nói sẽ không hỗ trợ Ba Lan nếu bị tấn công, rồi nhiều lần rút lại. Cả hai kiểu phát ngôn được mô tả là迎 hợp một phần cử tri trong nước, hiện mạnh hơn ở Slovakia, còn Babiš thì chơi trò hai mặt với NATO.
Petr Pavel có thể đã im lặng vì những tuyên bố như vậy không mang tính ràng buộc và việc nhắc nhở các thành viên chậm trễ đã có Mark Rutte. Tuy nhiên, ông chọn lên tiếng bác bỏ và còn cảnh báo mong muốn Séc không đi theo lối mòn đó. Trong lúc cố gắng hàn gắn giữa Phủ Tổng thống (Hrad) và Phủ Chính phủ (Strakovka), đây là bước đi rủi ro. Dù vậy, chính phủ hiện nỗ lực giữ hình ảnh đối tác nghiêm túc; Thủ tướng vừa bác đề xuất của Tự do và Dân chủ Trực tiếp (Svoboda a přímá demokracie, SPD) cắt giảm ngân sách quốc phòng.
Những “tiểu xảo” kiểu Fico được cho là hợp khẩu vị Moscow, nơi Putin sẵn sàng khuếch đại để củng cố luận điệu về sự bất lực, thiếu thống nhất và yếu kém của NATO. Lời nói thiếu trách nhiệm như mọt đục cấu trúc liên minh, gây lo ngại cho các nước Baltic, Ba Lan và những quốc gia nghiêm túc chuẩn bị phòng thủ.
Séc đã khôi phục tham vấn liên chính phủ với Slovakia, nhưng Petr Pavel nhấn mạnh bất đồng về vấn đề từng khiến Chính phủ của Petr Fiala tạm dừng họp chung vẫn chưa được giải quyết. Thông điệp cần gửi tới Bratislava là các cam kết vẫn có giá trị và phải được tôn trọng.
Giữa mong muốn duy trì sợi dây thân cận truyền thống Séc–Slovakia, có những câu hỏi không thể né tránh: bảo đảm an ninh tập thể, giữ vững nguyên tắc NATO và tránh tiếp tay cho tuyên truyền chiến lược của Nga. Nhắc lại rạch ròi các nghĩa vụ là cần thiết để trấn an các đồng minh tuyến đầu và củng cố niềm tin trong liên minh.
