Cảnh sát Cộng hòa Séc sáng 17/1 bắt giữ một người bị nghi thuộc cơ quan tình báo Trung Quốc và khởi tố vì “hoạt động trái phép cho thế lực nước ngoài”. Người này là Jang I-ming, phóng viên thường trú tại Praha của nhật báo Guangming Daily (Guangming Daily), cơ quan báo chí thuộc Đảng Cộng sản Trung Quốc. Hãng tin Seznam Zprávy (Seznam Zprávy) xác minh danh tính từ ba nguồn độc lập. Cơ quan Thông tin An ninh (Bezpečnostní informační služba - BIS) chỉ xác nhận chung chung về việc bắt giữ.

Dựa trên bài vở đăng tải trực tuyến, Jang I-ming có hệ thống tìm tới các nhân vật thể hiện lập trường thân thiện, thực dụng với Trung Quốc và đôi khi đối nghịch với xu hướng chủ đạo của Liên minh châu Âu. Diễn biến này xảy ra vào lúc chính phủ Andrej Babiš (Phong trào ANO - Hnutí ANO) phát tín hiệu nối lại hợp tác với Trung Quốc. Trong một cuộc phỏng vấn, Jan Zahradil nhấn mạnh thương mại, ổn định và đối thoại, tránh bàn tới rủi ro an ninh, nhân quyền hay đàn áp chính trị.

Zahradil xác nhận từng được liên hệ với tư cách phóng viên được cấp thẻ tại Séc, đã trả lời phỏng vấn năm 2024 và cung cấp một bình luận ngắn năm 2025; sau khi được một số cơ quan cảnh báo đây là đối tượng rủi ro, ông đã chấm dứt liên hệ. Ông khẳng định không hề chuyển giao thông tin nào ngoài quan điểm cá nhân. Kateřina Konečná cũng trả lời Guangming Daily, công khai khen ngợi mô hình Trung Quốc và chỉ trích Brussels; các cuộc phỏng vấn đều không có phản biện và nhằm củng cố cách diễn giải của phía Trung Quốc. Guangming Daily còn giới thiệu Zahradil là cựu chủ tịch Nhóm hữu nghị EU–Trung Quốc (Skupina přátelství EU-Čína), nhóm mà Maximilian Krah từng tham gia lãnh đạo trước khi trợ lý Trung Quốc của ông bị bắt và kết án ở Đức vì gián điệp. Zahradil là cựu nghị sĩ châu Âu của Đảng Dân chủ Công dân (ODS).

Tại Slovakia, Jang I-ming tiếp cận cả Ľuboš Blaha của Smer, người thường dùng giọng điệu thân Nga, và Chủ tịch Quốc hội Richard Raši của Hlas. Blaha hạ thấp giá trị liên minh phương Tây, chỉ trích ảnh hưởng Mỹ và ca ngợi Trung Quốc, trong khi Raši nói theo ngôn ngữ ngoại giao về thương mại, hạ tầng và giao lưu văn hóa; thông điệp chung là coi Slovakia như một đối tác thực dụng, tránh bàn tới giá trị. Trong một bài tháng 1, Jang còn mô tả Nhóm Visegrád (Visegrádská skupina) như khu vực đang tự chủ hơn với Brussels và tìm vai trò thực dụng ở châu Âu.

Chuyên gia Martin Hála từ tổ chức Sinopsis (Sinopsis) cho rằng việc này không bất ngờ, vì Bắc Kinh lâu nay sử dụng báo chí nhà nước làm vỏ bọc cho nhân viên tình báo. Guangming Daily là một trong những cơ quan ngôn luận quan trọng của Đảng Cộng sản Trung Quốc, tổng biên tập có hàm thứ trưởng, và có thể cử phóng viên ra nước ngoài, trong đó nhiều người kiêm nhiệm công tác tình báo.

Bộ trưởng Ngoại giao Petr Macinka (Motoristé) trong bài phát biểu trước đoàn ngoại giao tại Séc cho biết muốn đưa quan hệ với Trung Quốc về mức “chuẩn” như nhiều nước Liên minh châu Âu. Bộ Ngoại giao (Ministerstvo zahraničí) nói bộ trưởng đã được cơ quan an ninh thông tin về vụ án, song theo yêu cầu của công tố viên giám sát, sẽ không bình luận thêm, theo người phát ngôn Daniel Drake.

Seznam Zprávy từng phanh phui năm 2020 việc Guangming Daily thâm nhập báo Literární noviny (Literární noviny), khiến tờ báo này đăng lại các bài mang tính tuyên truyền; tháng 4/2019, hai bên tổ chức “Diễn đàn kết nối trái tim nhân dân Séc–Trung” tại trụ sở báo chí nhà nước ở Bắc Kinh, với sự góp mặt của Văn phòng Báo chí và Thông tin Chính quyền Thượng Hải (Úřad pro tisk a informace vlády Šanghaje) và Văn phòng Báo chí và Thông tin Chính quyền tỉnh Chiết Giang (Úřad pro tisk a informace vlády provincie Če-ťiang), cùng điện mừng của Miloš Zeman ca ngợi sáng kiến Vành đai và Con đường của Tập Cận Bình. Về pháp lý, “hoạt động trái phép cho thế lực nước ngoài” có khung hình phạt tới 5 năm, hiệu lực từ 2/2025, và đây là vụ truy tố đầu tiên; Phong trào ANO (Hnutí ANO) từng nêu ý định bãi bỏ tội danh này. Các cơ quan Séc lâu nay cảnh báo rủi ro từ Trung Quốc: nội các Petr Fiala của Đảng Dân chủ Công dân (ODS) công khai quy trách Trung Quốc vụ tấn công mạng Bộ Ngoại giao; nhà chức trách chặn một dự án trạm vệ tinh vì nguy cơ gián điệp; một nhà ngoại giao Đại sứ quán Trung Quốc bị phát hiện bám đuôi Phó tổng thống Đài Loan tại Praha; Cơ quan An ninh mạng và Thông tin quốc gia (Národní úřad pro kybernetickou a informační bezpečnost - NÚKIB) cảnh báo về Huawei Technologies, ZTE Corporation và sau đó xếp TikTok là mối đe dọa; công ty Zhenhua Data Technology thu thập dữ liệu hàng trăm nhân vật Séc; Đại sứ quán Trung Quốc gửi thư đe dọa chuyến đi Đài Loan của Chủ tịch Thượng viện Jaroslav Kubera; và việc tài trợ ngầm các hội thảo tại Đại học Karlova (Karlova univerzita) dẫn tới giải thể Trung tâm Séc–Trung.