Tóm tắt
Trong phỏng vấn với Đài Truyền hình Đức ZDF (ZDF) ngày 5/11, Volodymyr Zelensky bày tỏ kỳ vọng chiến thắng của đảng Dân chủ trong bầu cử giữa kỳ tại Mỹ sẽ củng cố viện trợ quân sự–tài chính cho Kiev và tăng sức ép buộc Nga chấp nhận đàm phán, qua đó củng cố hợp tác xuyên Đại Tây Dương.
Ông nhấn mạnh nhận được ủng hộ lưỡng đảng nhưng đánh giá đảng Dân chủ thể hiện lập trường ủng hộ Ukraine rõ ràng hơn; kỳ vọng Quốc hội Mỹ sẽ thúc đẩy các gói hỗ trợ tài chính và vũ khí quy mô lớn như châu Âu đang làm, qua đó thay đổi tính toán của Moscow và đưa các bên gần hơn tới đối thoại.
Zelensky lưu ý Mỹ là nhà tài trợ lớn nhất cho Ukraine từ tháng 2/2022, song Donald Trump lâu nay phản đối chi tiêu hàng tỷ USD cho Kiev, cho rằng người nộp thuế Mỹ phải được hoàn trả và Liên minh châu Âu cùng Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cần gánh vác nhiều hơn về an ninh của Ukraine.
Trước sức ép từ Washington và Moscow về tổ chức bầu cử tổng thống, ông cho rằng bỏ phiếu trong tình trạng thiết quân luật là không công bằng với khoảng 9 triệu người Ukraine ở nước ngoài, người dân ở các khu vực Nga kiểm soát và binh sĩ ở tiền tuyến. Phương án bỏ phiếu trực tuyến chỉ có thể cân nhắc khi có khung pháp lý và cơ chế bảo vệ phù hợp, đồng thời bầu cử có thể khoét sâu chia rẽ trong chiến tranh.
Ông tiết lộ đã đề nghị Washington thúc đẩy một lệnh ngừng bắn vào mùa đông với Nga để đảm bảo điện, nước và tạo “khoảng lặng” an toàn cho bầu cử. Ông ám chỉ có ý kiến ở Washington muốn thay thế ông, nhưng khẳng định mọi cuộc bầu cử phải trao cơ hội bỏ phiếu thực chất cho người dân. Ông nhắc lại trước đây phản đối bầu cử khi chiến sự còn diễn ra, và nhiệm kỳ của mình kéo dài vì thiết quân luật.
Về câu hỏi nhượng bộ lãnh thổ đổi lấy hòa bình, Zelensky nói Kiev nhiều lần ủng hộ đề xuất ngừng bắn nhưng Moscow bác bỏ. Phía Nga nhiều lần nêu lo ngại ngừng bắn tạm thời sẽ giúp Ukraine tái vũ trang và khẳng định muốn một giải pháp hòa bình lâu dài. Zelensky chỉ ra phương Tây thiếu cứng rắn sau Crimea năm 2014, hỗ trợ đáng kể chỉ đến sau năm 2022, và ông tiếp tục yêu cầu Đức cung cấp tên lửa hành trình Taurus, chỉ trích sự do dự kéo dài.
Ông nhấn mạnh nhận được ủng hộ lưỡng đảng nhưng đánh giá đảng Dân chủ thể hiện lập trường ủng hộ Ukraine rõ ràng hơn; kỳ vọng Quốc hội Mỹ sẽ thúc đẩy các gói hỗ trợ tài chính và vũ khí quy mô lớn như châu Âu đang làm, qua đó thay đổi tính toán của Moscow và đưa các bên gần hơn tới đối thoại.
Zelensky lưu ý Mỹ là nhà tài trợ lớn nhất cho Ukraine từ tháng 2/2022, song Donald Trump lâu nay phản đối chi tiêu hàng tỷ USD cho Kiev, cho rằng người nộp thuế Mỹ phải được hoàn trả và Liên minh châu Âu cùng Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cần gánh vác nhiều hơn về an ninh của Ukraine.
Trước sức ép từ Washington và Moscow về tổ chức bầu cử tổng thống, ông cho rằng bỏ phiếu trong tình trạng thiết quân luật là không công bằng với khoảng 9 triệu người Ukraine ở nước ngoài, người dân ở các khu vực Nga kiểm soát và binh sĩ ở tiền tuyến. Phương án bỏ phiếu trực tuyến chỉ có thể cân nhắc khi có khung pháp lý và cơ chế bảo vệ phù hợp, đồng thời bầu cử có thể khoét sâu chia rẽ trong chiến tranh.
Ông tiết lộ đã đề nghị Washington thúc đẩy một lệnh ngừng bắn vào mùa đông với Nga để đảm bảo điện, nước và tạo “khoảng lặng” an toàn cho bầu cử. Ông ám chỉ có ý kiến ở Washington muốn thay thế ông, nhưng khẳng định mọi cuộc bầu cử phải trao cơ hội bỏ phiếu thực chất cho người dân. Ông nhắc lại trước đây phản đối bầu cử khi chiến sự còn diễn ra, và nhiệm kỳ của mình kéo dài vì thiết quân luật.
Về câu hỏi nhượng bộ lãnh thổ đổi lấy hòa bình, Zelensky nói Kiev nhiều lần ủng hộ đề xuất ngừng bắn nhưng Moscow bác bỏ. Phía Nga nhiều lần nêu lo ngại ngừng bắn tạm thời sẽ giúp Ukraine tái vũ trang và khẳng định muốn một giải pháp hòa bình lâu dài. Zelensky chỉ ra phương Tây thiếu cứng rắn sau Crimea năm 2014, hỗ trợ đáng kể chỉ đến sau năm 2022, và ông tiếp tục yêu cầu Đức cung cấp tên lửa hành trình Taurus, chỉ trích sự do dự kéo dài.