Tóm tắt
Bộ trưởng Nội vụ Liên bang Alexander Dobrindt (CSU) khẳng định sẽ thúc đẩy Luật Bảo vệ Đầu tư (Investitionsschutzgesetz) để làm khó việc chuyển tài sản sang sở hữu công, gọi xu hướng này là “ám ảnh” của cánh tả và trái với Luật Cơ bản (Grundgesetz). Dự thảo nêu ba điểm chính: bồi thường phải theo đầy đủ giá thị trường xác định bằng thẩm định; bồi thường phải trả ngay bằng tiền; và phải chứng minh “tính cần thiết bắt buộc”, chỉ được áp dụng như biện pháp sau cùng khi các công cụ chính sách nhà ở khác đã cạn hiệu lực.
Bối cảnh là đàm phán liên minh tại Berlin, nơi Đảng Cánh tả (Die Linke) cùng Đảng Xanh (Grüne) và Đảng Dân chủ Xã hội Đức (SPD) muốn chuẩn bị cơ sở pháp lý để chuyển sở hữu các quỹ nhà ở lớn sang công theo Điều 15 của Luật Cơ bản (Grundgesetz). Đối tượng có thể là doanh nghiệp tư nhân sở hữu trên 10.000 căn, với mức tự giữ 10.000 căn, trần bồi thường dự kiến 16 tỷ EUR. Các doanh nghiệp bị ảnh hưởng nhiều gồm Vonovia, Heimstaden, Covivio, Adler Group và DVI; dự luật dự kiến trình Hạ viện Berlin (Abgeordnetenhaus) vào giữa năm 2028.
Trong điều kiện ngân sách Berlin căng thẳng, ngay cả mức 16 tỷ EUR cũng khó xoay xở; nếu tính theo giá thị trường như hướng của Dobrindt, tổng bồi thường còn tăng mạnh. Chuyên gia luật công Udo Di Fabio cho rằng bồi thường phải “hợp lý”, tức gần với giá thị trường. Chuyên gia hiến pháp Matthias Herdegen lưu ý 16 tỷ EUR đã vượt hơn một phần ba ngân sách thường niên của Berlin, và nếu lấy giá thị trường làm chuẩn, gánh nặng có thể lên 24–28 tỷ EUR.
Đảng Cánh tả tại Quốc hội Liên bang bác chỉ trích, coi ý tưởng “luật bảo vệ đầu tư” để cấm chuyển sở hữu là vô hiệu vì quyền này nằm trong Luật Cơ bản. Nữ phát ngôn viên chính sách nhà ở Caren Lay gọi kế hoạch là một “phiêu lưu pháp lý” không thể tạo hiệu lực cản trở tại Berlin, đồng thời cho rằng nhà ở không nên nằm trong tay các công ty cổ phần niêm yết và kêu gọi Dobrindt trở về với các giá trị xã hội–Cơ đốc.
Các nhóm nghị sĩ SPD và Đảng Xanh ở Quốc hội Liên bang không phản hồi yêu cầu bình luận. Trong khi đó, Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) và CSU ủng hộ Dobrindt; Phó chủ tịch khối Günter Krings nhận định các điều kiện bồi thường như đề xuất là thiết yếu trong kinh tế thị trường xã hội và có thể nhanh chóng trở thành luật tốt, qua đó củng cố niềm tin vào môi trường đầu tư của Đức.
Phía Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) cho rằng làm rõ pháp lý để bảo vệ sở hữu tư nhân là hợp lý, đồng thời mỉa mai việc ở Đức ngày nay phải cần đến quy định như vậy. Đại diện AfD còn kêu gọi bộ trưởng thuộc khối Liên minh nên chấm dứt hợp tác bị coi là “gây hại” với các đảng cánh tả.
Bối cảnh là đàm phán liên minh tại Berlin, nơi Đảng Cánh tả (Die Linke) cùng Đảng Xanh (Grüne) và Đảng Dân chủ Xã hội Đức (SPD) muốn chuẩn bị cơ sở pháp lý để chuyển sở hữu các quỹ nhà ở lớn sang công theo Điều 15 của Luật Cơ bản (Grundgesetz). Đối tượng có thể là doanh nghiệp tư nhân sở hữu trên 10.000 căn, với mức tự giữ 10.000 căn, trần bồi thường dự kiến 16 tỷ EUR. Các doanh nghiệp bị ảnh hưởng nhiều gồm Vonovia, Heimstaden, Covivio, Adler Group và DVI; dự luật dự kiến trình Hạ viện Berlin (Abgeordnetenhaus) vào giữa năm 2028.
Trong điều kiện ngân sách Berlin căng thẳng, ngay cả mức 16 tỷ EUR cũng khó xoay xở; nếu tính theo giá thị trường như hướng của Dobrindt, tổng bồi thường còn tăng mạnh. Chuyên gia luật công Udo Di Fabio cho rằng bồi thường phải “hợp lý”, tức gần với giá thị trường. Chuyên gia hiến pháp Matthias Herdegen lưu ý 16 tỷ EUR đã vượt hơn một phần ba ngân sách thường niên của Berlin, và nếu lấy giá thị trường làm chuẩn, gánh nặng có thể lên 24–28 tỷ EUR.
Đảng Cánh tả tại Quốc hội Liên bang bác chỉ trích, coi ý tưởng “luật bảo vệ đầu tư” để cấm chuyển sở hữu là vô hiệu vì quyền này nằm trong Luật Cơ bản. Nữ phát ngôn viên chính sách nhà ở Caren Lay gọi kế hoạch là một “phiêu lưu pháp lý” không thể tạo hiệu lực cản trở tại Berlin, đồng thời cho rằng nhà ở không nên nằm trong tay các công ty cổ phần niêm yết và kêu gọi Dobrindt trở về với các giá trị xã hội–Cơ đốc.
Các nhóm nghị sĩ SPD và Đảng Xanh ở Quốc hội Liên bang không phản hồi yêu cầu bình luận. Trong khi đó, Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) và CSU ủng hộ Dobrindt; Phó chủ tịch khối Günter Krings nhận định các điều kiện bồi thường như đề xuất là thiết yếu trong kinh tế thị trường xã hội và có thể nhanh chóng trở thành luật tốt, qua đó củng cố niềm tin vào môi trường đầu tư của Đức.
Phía Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) cho rằng làm rõ pháp lý để bảo vệ sở hữu tư nhân là hợp lý, đồng thời mỉa mai việc ở Đức ngày nay phải cần đến quy định như vậy. Đại diện AfD còn kêu gọi bộ trưởng thuộc khối Liên minh nên chấm dứt hợp tác bị coi là “gây hại” với các đảng cánh tả.