Trump cảnh báo Đài Loan không tuyên bố độc lập ngay sau thượng đỉnh hai ngày với Tập Cận Bình ở Bắc Kinh, nói trên Kênh Fox News (Fox News) rằng ông không muốn thấy “ai đó đi theo con đường độc lập”. Ông nhấn mạnh chưa đưa ra cam kết bảo vệ Đài Loan “theo cách này hay cách khác”, muốn hạ nhiệt căng thẳng và tránh chiến tranh.

Tổng thống Đài Loan Lai Ching-te từng nói không cần tuyên bố độc lập vì Đài Loan đã coi mình là một quốc gia có chủ quyền. Mỹ lâu nay hỗ trợ Đài Loan và theo luật phải cung cấp phương tiện tự vệ, nhưng vẫn duy trì quan hệ ngoại giao với Trung Quốc theo lập trường không ủng hộ độc lập cho Đài Loan và công nhận chỉ có một chính phủ Trung Quốc.

Bắc Kinh chỉ trích ông Lai, gọi là “kẻ gây rắc rối” và “kẻ phá hoại hòa bình eo biển”. Nhiều người Đài Loan xem mình thuộc một quốc gia riêng biệt nhưng đa số ủng hộ nguyên trạng, không tuyên bố độc lập cũng không thống nhất. Trump lặp lại rằng chính sách Mỹ không thay đổi, nói không muốn “đi 9.500 dặm (15.289 km) để đánh một cuộc chiến”, và cho biết Tập phản đối phong trào đòi độc lập; ông dự đoán sẽ không có xung đột.

Trung Quốc tăng cường tập trận quanh đảo, làm gia tăng căng thẳng và thử thách thế cân bằng của Washington. Cuối năm ngoái, chính quyền Trump công bố gói bán vũ khí trị giá 11 tỷ USD (8 tỷ USD) cho Đài Loan gồm bệ phóng rốc-két và nhiều loại tên lửa, bị Bắc Kinh lên án. Trump nói sẽ sớm quyết định việc bán có tiếp tục hay không sau khi trao đổi chi tiết với Tập, và úp mở việc cần “nói chuyện với người đang điều hành Đài Loan”.

Mỹ không có quan hệ ngoại giao chính thức với Đài Loan nhưng duy trì quan hệ không chính thức đáng kể; tổng thống Mỹ truyền thống không trực tiếp nói chuyện với lãnh đạo Đài Loan do nhạy cảm với Bắc Kinh, vốn xem ông Lai là phần tử ly khai. Thứ trưởng Ngoại giao Đài Loan Chen Ming-chi nói cần làm rõ phát biểu của Trump, đồng thời nhấn mạnh bán vũ khí Mỹ cho Đài Loan được xác nhận theo luật Mỹ và là “nền tảng của hòa bình, ổn định khu vực”.

Trump nói Mỹ không tìm kiếm chiến tranh, giữ nguyên trạng có thể khiến Trung Quốc “chấp nhận được”, nhưng không muốn ai tuyên bố độc lập vì nghĩ có Mỹ hậu thuẫn. Trước đó, Bộ Ngoại giao Mỹ (US State Department) từng gỡ tuyên bố trên trang web phản đối độc lập cho Đài Loan vào tháng 2/2025, động thái bị Bắc Kinh chỉ trích là “tín hiệu sai”. Khi đó, các quan chức Mỹ tại Đài Loan khẳng định phản đối mọi thay đổi đơn phương đối với nguyên trạng.

Ngoại trưởng Đài Loan Lin Chia-lung cho biết đang theo dõi sát thượng đỉnh Mỹ - Trung, duy trì liên lạc tốt với Mỹ và các nước để làm sâu sắc ổn định quan hệ Đài Loan - Mỹ và bảo vệ lợi ích Đài Loan. Ông nói Đài Loan luôn là “người bảo vệ hòa bình và ổn định” trong khu vực, đồng thời cáo buộc Trung Quốc làm gia tăng rủi ro bằng hành động quân sự quyết liệt và áp bức độc đoán.