Tóm tắt
Pavel Havlíček từ Hiệp hội các vấn đề quốc tế (Asociace pro mezinárodní otázky) nhận định Nga theo đuổi mục tiêu đế quốc vượt quá Ukraine, muốn lập vùng đệm và đẩy biên giới về phía Tây. Ông cảnh báo việc Thủ tướng Slovakia Robert Fico hoài nghi cơ chế phòng thủ tập thể Điều 5 NATO là nguy hiểm, làm tăng khả năng chiến tranh lan tới khu vực.
Cuộc chiến đứng trước ngã rẽ giữa hạ nhiệt và leo thang, trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump từng nói có thể chấm dứt nhanh chóng. Thực địa lại đầy thương vong do tên lửa và UAV Nga; Katarína Mathernová từ Liên minh châu Âu thuật lại bạo lực người dân Ukraine phải chịu. Theo phát biểu được viện dẫn, thương vong hàng tháng có thể tới 25 nghìn người; mỗi ngày khoảng 1.500 binh sĩ Nga bị loại khỏi vòng chiến. Ukraine chủ yếu đánh trúng mục tiêu quân sự và nhà máy lọc dầu, còn Nga tấn công dân thường để cưỡng bức di dời.
Về mục tiêu của Điện Kremlin, ông cho rằng Ukraine chỉ là một phần của “vùng lân cận gần” và vùng đệm chống phương Tây. Các nước Baltic và Ba Lan đi ngược toan tính đó, cùng điểm nóng Kaliningrad; thậm chí xuất hiện ý tưởng “phi quân sự hóa” Baltic hay Ba Lan. Tình báo cảnh báo áp lực cũng gia tăng với Phần Lan, Thụy Điển và Na Uy.
Nga được cho là đã chuyển sang giai đoạn mới của chiến tranh hỗn hợp: từ chia rẽ dư luận sang phá hoại gây thiệt hại thật. Từ âm mưu tại sân bay Leipzig đến các vụ phóng hỏa và cả toan tính tấn công nhà máy sản xuất UAV ở Slovakia, mục tiêu là đe dọa dân chúng, khoét sâu phân cực và buộc giới tinh hoa chính trị nhượng bộ. Vì không thể đánh bại Ukraine khi phương Tây còn đoàn kết, Moscow sẽ tiếp tục leo thang để tách phương Tây khỏi Kyiv.
Theo Havlíček, NATO cần thống nhất đối phó. Phát ngôn của Robert Fico rằng Slovakia không muốn bị lôi vào chiến tranh vì Điều 5 bị ông coi là đáng hổ thẹn và nguy hiểm, khi Slovakia không đủ năng lực đơn độc đẩy lùi Nga và tên lửa, UAV rơi sát biên giới. Hoài nghi phòng thủ tập thể gửi tín hiệu xấu, đẩy đất nước vào cô lập; dù thực tế Slovakia vẫn hỗ trợ Ukraine bằng cung cấp vũ khí thương mại và năng lượng, thứ ngôn ngữ này lại làm Kremlin hài lòng và phơi bày sự thiếu thống nhất của liên minh.
Ông nhận định các “bầu cử” vừa qua ở Nga chỉ là nghi lễ hợp thức hóa với kết quả định sẵn: ủng hộ thực tế của Nước Nga Thống nhất (Jednotné Rusko) khoảng 25–30% nhưng được công bố gần 60%. Mục đích là củng cố tính chính danh trong nước và tuyên truyền đối ngoại, kể cả tại vùng chiếm đóng nơi cử tri bỏ phiếu dưới họng súng; đảng đối lập Jabloko bị cấm. Phương Tây vẫn có đòn bẩy như siết trừng phạt ngân hàng Nga và chuyển giao hệ thống chủ chốt như tên lửa Patriot. Sau nghi lễ này, ông dự báo Nga sẽ tăng đàn áp và huy động, dùng leo thang để đổi lấy thế đàm phán và thời gian tái vũ trang; một lệnh ngừng bắn ngắn chỉ giúp Nga lấy hơi.
Rủi ro trước mắt là cường độ tấn công hỗn hợp tăng, từ tuyển mộ lính đánh thuê ở Colombia cho các vụ phóng hỏa tại Praha và Slovakia đến lên kế hoạch ám sát. Trong 1–2 năm tới không thể loại trừ một phép thử với NATO kiểu “người xanh” ở Baltic. Dù hiện Nga thiếu lực lượng rỗi, họ vẫn xây dựng hạ tầng ở Belarus và phía Bắc cho kịch bản xung đột lớn với châu Âu. Cách duy nhất để răn đe là đầu tư cho sẵn sàng chiến đấu và dựng một phòng tuyến mà Nga không thể vượt qua.
Cuộc chiến đứng trước ngã rẽ giữa hạ nhiệt và leo thang, trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump từng nói có thể chấm dứt nhanh chóng. Thực địa lại đầy thương vong do tên lửa và UAV Nga; Katarína Mathernová từ Liên minh châu Âu thuật lại bạo lực người dân Ukraine phải chịu. Theo phát biểu được viện dẫn, thương vong hàng tháng có thể tới 25 nghìn người; mỗi ngày khoảng 1.500 binh sĩ Nga bị loại khỏi vòng chiến. Ukraine chủ yếu đánh trúng mục tiêu quân sự và nhà máy lọc dầu, còn Nga tấn công dân thường để cưỡng bức di dời.
Về mục tiêu của Điện Kremlin, ông cho rằng Ukraine chỉ là một phần của “vùng lân cận gần” và vùng đệm chống phương Tây. Các nước Baltic và Ba Lan đi ngược toan tính đó, cùng điểm nóng Kaliningrad; thậm chí xuất hiện ý tưởng “phi quân sự hóa” Baltic hay Ba Lan. Tình báo cảnh báo áp lực cũng gia tăng với Phần Lan, Thụy Điển và Na Uy.
Nga được cho là đã chuyển sang giai đoạn mới của chiến tranh hỗn hợp: từ chia rẽ dư luận sang phá hoại gây thiệt hại thật. Từ âm mưu tại sân bay Leipzig đến các vụ phóng hỏa và cả toan tính tấn công nhà máy sản xuất UAV ở Slovakia, mục tiêu là đe dọa dân chúng, khoét sâu phân cực và buộc giới tinh hoa chính trị nhượng bộ. Vì không thể đánh bại Ukraine khi phương Tây còn đoàn kết, Moscow sẽ tiếp tục leo thang để tách phương Tây khỏi Kyiv.
Theo Havlíček, NATO cần thống nhất đối phó. Phát ngôn của Robert Fico rằng Slovakia không muốn bị lôi vào chiến tranh vì Điều 5 bị ông coi là đáng hổ thẹn và nguy hiểm, khi Slovakia không đủ năng lực đơn độc đẩy lùi Nga và tên lửa, UAV rơi sát biên giới. Hoài nghi phòng thủ tập thể gửi tín hiệu xấu, đẩy đất nước vào cô lập; dù thực tế Slovakia vẫn hỗ trợ Ukraine bằng cung cấp vũ khí thương mại và năng lượng, thứ ngôn ngữ này lại làm Kremlin hài lòng và phơi bày sự thiếu thống nhất của liên minh.
Ông nhận định các “bầu cử” vừa qua ở Nga chỉ là nghi lễ hợp thức hóa với kết quả định sẵn: ủng hộ thực tế của Nước Nga Thống nhất (Jednotné Rusko) khoảng 25–30% nhưng được công bố gần 60%. Mục đích là củng cố tính chính danh trong nước và tuyên truyền đối ngoại, kể cả tại vùng chiếm đóng nơi cử tri bỏ phiếu dưới họng súng; đảng đối lập Jabloko bị cấm. Phương Tây vẫn có đòn bẩy như siết trừng phạt ngân hàng Nga và chuyển giao hệ thống chủ chốt như tên lửa Patriot. Sau nghi lễ này, ông dự báo Nga sẽ tăng đàn áp và huy động, dùng leo thang để đổi lấy thế đàm phán và thời gian tái vũ trang; một lệnh ngừng bắn ngắn chỉ giúp Nga lấy hơi.
Rủi ro trước mắt là cường độ tấn công hỗn hợp tăng, từ tuyển mộ lính đánh thuê ở Colombia cho các vụ phóng hỏa tại Praha và Slovakia đến lên kế hoạch ám sát. Trong 1–2 năm tới không thể loại trừ một phép thử với NATO kiểu “người xanh” ở Baltic. Dù hiện Nga thiếu lực lượng rỗi, họ vẫn xây dựng hạ tầng ở Belarus và phía Bắc cho kịch bản xung đột lớn với châu Âu. Cách duy nhất để răn đe là đầu tư cho sẵn sàng chiến đấu và dựng một phòng tuyến mà Nga không thể vượt qua.
