Giá xăng dầu tiến sát kỷ lục làm dấy lên áp lực để nhà nước can thiệp. Cả phe đối lập lẫn Tổng thống Peter Pellegrini kêu gọi hành động, và Thủ tướng Robert Fico cho biết chính phủ sẽ bước vào cuộc, thảo luận các biện pháp trong phiên họp thứ Tư. Mục tiêu là giữ giá nhiên liệu ở nửa rẻ của Liên minh châu Âu.

Các lựa chọn được nêu gồm điều chỉnh thuế hoặc áp trần giá. Bài phân tích dùng xăng 95 làm ví dụ và ước tính tác động ngân sách theo sản lượng bán của Hiệp hội Công nghiệp và Thương mại Nhiên liệu Slovakia (Slovenská asociácia palivového priemyslu a obchodu), nơi quy tụ các nhà bán lẻ lớn.

Giá trung bình hiện ở mức 1,808 EUR/lít với xăng 95, trong đó thuế và phí của nhà nước chiếm gần một nửa. Ba cấu phần chính là thuế tiêu thụ đặc biệt 0,514 EUR/lít, phí dự trữ khẩn cấp dầu 0,040 EUR/lít và DPH 23% tương đương 0,338 EUR/lít. Nhà nước có thể can thiệp vào từng cấu phần này theo những cách khác nhau.

Thuế tiêu thụ đặc biệt hiện chiếm gần một phần ba giá, là mức cố định không biến động theo giá bán lẻ và được ấn định trong luật về dầu khoáng ở mức 514 EUR cho 1000 lít xăng 95. Đây là cấu phần dễ thay đổi nhất vì chỉ cần biểu quyết tại Quốc hội, nhưng không thể xóa bỏ hoàn toàn do ràng buộc của EU.

Quy định của EU đặt mức sàn thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng 95 là 359 EUR/1000 lít. Vì vậy, nếu muốn hạ thuế, đa số cầm quyền cũng chỉ có thể giảm đến ngưỡng tối thiểu này.

Trong kịch bản hạ thuế xuống mức tối thiểu EU, giá xăng 95 có thể giảm còn khoảng 1,617 EUR/lít. Đổi lại, ngân sách nhà nước có nguy cơ hụt thu khoảng 100 triệu EUR. Giảm thuế là phương án cũng được đảng Tự do và Đoàn kết (SaS) thúc đẩy.

Chính phủ sẽ cân nhắc các bước đi vào phiên họp thứ Tư với mục tiêu chung là kéo giá nhiên liệu về nhóm rẻ hơn trong EU, giữa bối cảnh giá cao và áp lực hành động gia tăng.